CHÂN LÝ LÀ CỤ THỂ.

Congtrung Nguyen 
Tại sao cũng một dân tộc mà Việt kiều từng đã nắm chắc cái chết vẫn lên thuyền ra khơi để đi tìm tự do trong một chút hy vọng của khát khao.. trong sự miệt thị "phản quốc" để rồi chính họ đã tự chứng minh Con Hồng Cháu Lạc, biết quên nỗi đau riêng để hoài vọng gửi về quê hương với trên chục tỷ USD tiền kiều hối mỗi năm và trở về giúp đỡ bà con, xóm làng, quê hương.Tại sao văn hoá, đời sống nhân dân Trung Quốc thua kém Đài loan, Bắc Triều Tiên thua kém Nam Triều Tiên dù cùng một nguồn gien, cùng một dân tộc? Phải chăng là do hai thể chế chính trị khác nhau nên cho ra hai kết quả khác nhau mà cụ thể Nam Triều Tiên thì tự do, dân chủ còn Bắc Triều Tiên thì ngược lại hoàn toàn bằng chế độ độc tài toàn trị.

Nhìn đó mà ngẫm đến ta :Tại sao "Thuỵ sĩ từ không có gì để rồi có tất cả, còn ta có tất cả để rồi không có gì"- Lời Phó Thủ tướng Vũ Khoan? Tại sao Hà Lan là một đất nước có mặt bằng thấp hơn mặt nước biển một mét lại là một nước sản xuất nông nghiệp là chính, có những thương hiệu mang tầm quốc tế như hoa tu lip... và là nước xuất khẩu nông sản đứng thứ nhì thế giới? Tại sao một nước nhỏ, ít dân là Israel, đất đai là vùng sa mạc hoang tàn, cằn cỗi, thiên nhiên khắc nghiệt nhưng đã xây dựng được một nền nông nghiệp chất lượng và năng suất thật cao, thật tiên tiến? Tại sao chỉ khoảng 3% dân số Pháp là nông dân nhưng nuôi được hơn 65 triệu người Pháp còn Việt Nam đến 80 % tổng số lao động là nông dân, thừa hưởng một ưu thế thuận lợi về thiên nhiên sông ngòi chằng chịt, đồng bằng phì nhiêu, truyền thống ngàn năm văn minh lúa nước, con người cần cù, chịu thương, chịu khó nhưng bây giờ có những mặt đã bị một nước nhỏ mà Việt Nam giúp thoát hoạ diệt chủng là Campuchia đã vượt mặt? 

Tại sao hàng triệu người Việt Nam di cư với biết bao khốn khó vượt qua kể cả làm mồi cho cá, biết bao phụ nữ bị hải tặc hãm hiếp, bắt cóc, biết bao người phải sống vất vưởng trong các trại tị nạn tạm trú ở nhiều nước để chờ định cư, sau 44năm với thế hệ thứ ba tại sao bà con đã thành công trên mọi lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội? Còn ngược lại, trong nước chúng ta cũng với thời gian đó, chúng ta không có nổi một đội ngũ cán bộ, công chức đúng nghĩa, đúng tầm, tử tế chứ đừng đòi hỏi chi rộng ra xã hội. Thay vì, họ phải là nhóm tinh hoa có trí, có tâm, có đức mà đức lớn nhất là phục vụ nhân dân, phụng sự đất nước, có lối sống văn hoá, lành mạnh, làm đầu tàu, tấm gương thì đa số cam lòng ngu trung hèn mọn, giá áo túi cơm thậm chí chụp giựt "tham bát bỏ mâm", cấu kết phe phái để làm sao bòn rút thật nhiều tiền thuế của nhân dân để ăn trên ngồi trốc như nhiều kẻ trước khi về hưu còn giả mạo đi công tác, học tập để du lịch bất chấp ngân khố quốc gia cạn kiệt, khi bị phát hiện cũng không xấu hổ mà còn nguỵ biện đủ điều...

Có bài báo trên Vietnamnnet.vn "Người Hàn dạy học sinh về chiến tranh Việt Nam" và họ biết nhận sai về mình. Đây là một minh chứng cho việc dạy về lòng tự trọng, về liêm sỉ dũng cảm nhận cái sai về mình để làm người tử tế, văn minh của một nền giáo dục tự do, khai sáng, nhân bản, dạy về ý thức tự trọng, liêm sỉ... Ai nếu không có nổi lòng tự trọng, liêm sỉ thì có đủ tư cách để nói về lòng yêu nước thương nòi, về lòng tự tôn, niềm tự hào dân tộc? Vậy nên, hỏi sao nhân dân Hàn Quốc nhất là trí thức cuả họ đã biết xem việc xài hàng ngoại khi trong nước sản xuất được là một sự sỉ nhục của bản thân trước cộng đồng để tất cả họ cùng biến một đất nước lạc hậu thành một cường quốc kinh tế, hiện nay đã có nhiều mặt vượt qua cả Nhật Bản dưới sự dẫn dắt của những chính khách liêm sỉ, tử tế, biết làm đúng theo lương tâm và biết sám hối nếu có sai lầm xảy ra ngoài ý muốn... Còn nền giáo dục của ta trước đây cũng không kém với những khí phách đầy tự trọng ngay như Trần Quốc Toản chỉ 16 tuổi, Triệu Thị Trinh 19 tuổi hoặc như người nông dân đan sọt bên lề đường là Phạm Ngũ Lão còn biết đau đáu vận nước nhưng do suy thoái từ ý thức hệ với chuyên chính vô sản, đấu tranh giai cấp tiêu diệt, lụn bại quá nhiều hiền tài, nguyên khí quốc gia nên bây giờ không chỉ học sinh mà theo một nghiên cứu thì học càng cao thì sự giả dối càng nhiều để chúng ta có quá nhiều những cán bộ đã trở nên giả dối, xảo trá, không biết xấu hổ là gì, chỉ chuyên nguỵ biện, bưng bít hoặc lẻo mép, đổ thừa... Qua bài báo càng thấy tại sao nền giáo dục của họ đã sản sinh ra những người làm chính khách không phải là một nghề để kiếm ăn mà là một cơ hội quý giá nhân dân trao gửi mà thỏa mãn tâm huyết khát khao phụng sự đất nước, phục vụ nhân dân, nếu mắc lỗi thì thành tâm sám hối, từ chức và sẵn sàng chịu sự trừng phạt của pháp luật nếu có mà cụ thể là một cựu Tổng thống Hàn Quốc đã tự vẫn khi không giáo dục ,kiểm soát được để thành viên gia đình lợi dụng danh tiếng mà tham nhũng.Còn ở ta không chỉ ăn mày dĩ vãng, bòn rút quá khứ để tìm kiếm vinh thân, ăn trên ngồi trốc mà còn kiểu cha truyền con nối, gia đình trị thối nát mà báo chí đang phanh phui hàng loạt thì hỏi sao đất nước không lụn bại,văn hoá không chạm đáy để sự khốn nạn không có tận cùng.

Phần nhận xét hiển thị trên trang

NÓI PHẢI CỦ CẢI CŨNG NGHE:

Hà Phi

13 giờ · 

SỰ SUY THOÁI ĐẠO ĐỨC
ĐƯỢC NHÌN THẤY RÕ RA TỪ VIỆC GIẾT CỤ LÊ ĐÌNH KÌNH

Sau sự cố Đồng Tâm, một cụ già 85 tuổi, 60 tuổi đảng bị công an Hà Nội giết ngay tại nhà…
Trên mạng, nhiều người đã gọi cụ một cách xách mé bằng tên Lê Đình Kình, là lão, là thằng, là khủng bố, là phản động, là chống phá nhà nước…
Tôi không có quan hệ gì, không biết nhiều về ông ấy, chỉ nghe loáng thoáng: cụ là thủ lĩnh nông dân của một làng đang có mâu thuẫn đất đai giữa dân với Bộ Quốc phòng...Tôi không có liên quan, tôi cũng không cần biết sâu để làm gì, đã là quan hệ xã hội do xã hội giải quyết.
Tôi biết rằng dù đã bị chết nhưng cụ vẫn là đảng viên, nên trong bài viết này tôi chỉ ghi đ/c khi viết đến tên cụ, không ông, không thằng... gì cả.

Ai giết đ/c Lê Đình Kình?
- Công an Hà Nội
Tại sao bị giết?
- Tội khủng bố & chống người thi hành công vụ.

Có lửa mới có khói, cặp phạm trù “nhân-quả” đã giải thích mối quan hệ phổ biến này.
Không bênh ai, bỏ ai; tôi viết bài này ở vị trí đứng giữa.
Chỉ là một sự sắp xếp tình cờ, trong gia đình của tôi, ngoài tôi ra, từ trong chiến tranh chống Mỹ anh em của tôi đã gắn bó với ngành an ninh, anh trai chết là liệt sĩ của công an; các em, các cháu của tôi hầu hết là sĩ quan công an.
Anh chị em của chúng tôi nhận thức rõ: công an vì dân mà phục vụ và dựa vào dân mà làm việc.
Luôn luôn lấy 6 điều dạy của lãnh tụ Hồ Chí Minh để rèn luyện:

Đối với tự mình, phải cần, kiệm, liêm, chính.
Đối với đồng sự, phải thân ái giúp đỡ.
Đối với Chính phủ, phải tuyệt đối trung thành.
Đối với nhân dân, phải kính trọng, lễ phép.
Đối với công việc, phải tận tụy.
Đối với địch, phải cương quyết, khôn khéo.

Người Công an thống nhất về bản chất trong tư cách của người cách mạng, người cộng sản, người cán bộ, công chức của một Nhà nước cách mạng kiểu mới.
Nhà nước phục vụ nhân dân chứ không phải cai trị nhân dân.

Đem đại nghĩa để thắng hung tàn,
Lấy chí nhân để thay cường bạo.

Đ/c Lê Đình Kinh khi còn trẻ là công an, đã qua Trưởng công an xã Đồng Tâm, là bí thư đảng uỷ, là huyện uỷ viên của huyện Mỹ Đức - Hà Nội.
Đ/c là cán bộ hưu trí, là một “lão nông tri điền” ở làng Hoành, một thủ lĩnh của nông dân đã 85 tuổi đời.
Với người già: Kính lão đắc thọ không chỉ là văn hóa mà còn là cốt lõi về đạo đức của con người.
Mỗi làng, mỗi đất nước đều có một tiến trình lịch sử. Mỗi địa danh, lịch sử đã ghi tên tuổi và dấu tích của con người, người già là “nhân chứng” của lịch sử.
Trung Quốc có câu: “Trong nhà có người già như có một báu vật”. Thế nhưng, trong xã hội ngày nay, ngay trên chính đất nước ấy, lời dạy này đã bị bỏ túi.
Ngày nay, tôi đã chứng kiến đứa cháu của tôi to tiếng chửi mẹ. Tôi nghe rõ mồn một tiếng hai vợ chồng người con đang la rầy mẹ, thậm chí thấy chúng dang tay đánh mẹ...
Người mẹ già chịu đựng nghe con trai lớn tiếng rất khó nghe.
Năm xưa, cuộc sống cuộc nghèo nàn lạc hậu, trẻ con tự làm đồ chơi chứ không có sẵn như bây giờ. Ông bà nội đều rất nhân từ và khoan dung, họ nhẹ nhàng làm đồ chơi cho các cháu, giảng đạo lý làm người.
Đối với lũ trẻ, những câu chuyện ông bà kể là hấp dẫn, lý thú. Những chuyện về đạo lý làm người, những câu chuyện thần thoại, cách giải quyết tình huống khi gặp những sự cố cần xử sự.
Những câu chuyện đã gieo vào tâm hồn nhỏ bé của chúng tôi những hạt giống về tích đức hành thiện, làm người tốt để có một tương lai.
Trong gia đình bất hòa, chỉ cần mời những người già đến, với vài ba câu là xong chuyện, mà mọi người đều vui vẻ.
Người già có vai trò lớn như vậy!
Ngày nay, trong xã hội hiện đại ở Việt Nam và Trung Quốc, những nước đang theo chủ nghĩa cộng sản, vị trí của người già đang ngày càng mất đi và trở nên “vô dụng”.
Nhưng, ở nhiều quốc gia, truyền thống tôn kính người già dường như không bị thay đổi mấy.
Hàn Quốc: Người lớn tuổi rất được tôn trọng. Khổng Tử là người Trung Quốc nhưng Nho giáo đã ảnh hưởng ở Hàn Quốc, người dân vẫn còn lưu giữ cho đến ngày nay. Phần lớn văn hóa về tuổi già ở Hàn Quốc đều bắt nguồn từ nguyên lý: nhân, lễ, nghĩa, trí, tín của Nho giáo. Con cái phải biết hiếu để và có trách nhiệm chăm sóc cho những người lớn tuổi hơn.
Đặc biệt, ngay cả bên ngoài xã hội, người Hàn Quốc cũng thể hiện sự kính trọng, lễ phép với người lớn tuổi. Đối với họ, người lớn tuổi chính là chứng nhân quan trọng cho những giá trị truyền thống trong xã hội.
Ấn Độ: Người Ấn Độ sống trong một đại gia đình, trong đó những người cao tuổi sẽ là người đứng đầu. Họ được người trẻ hơn chăm sóc, hỗ trợ và họ cũng sẽ giúp các con của mình trông nom lũ trẻ. Họ luôn là người cho lời khuyên, từ việc chi tiêu tới những tập tục cưới xin hay giải quyết những xung đột trong gia đình. Và những lời khuyên của họ không phải chỉ để cho có mà chính là quyết định cuối cùng của vấn đề đó.
Việc đưa người già tới viện dưỡng lão hoặc bất kính với người già là điều tối kị ở Ấn Độ.
Hy Lạp: Trong văn hóa Hy Lạp và Hy Lạp-Mỹ, người cao tuổi được tôn trọng, việc kính trọng người cao tuổi là một yêu cầu. Ở Hy Lạp, các tu viện trưởng được mọi người gọi là “Geronda”, nữ tu viện trưởng được gọi là “Gerondissa”. Những từ này đều mang ý nghĩa chỉ về tuổi già. Nó gắn với sự thông thái và gần gũi với Chúa.
Người Mỹ bản xứ: Trưởng lão truyền lại kiến thức cho thế hệ sau. Trong văn hóa của người Mỹ bản xứ cái chết là một phần của sự sống. Theo đó, tuổi già không những không mang một ý nghĩa đáng sợ mà còn rất được tôn kính bởi sự thông thái và những trải nghiệm cuộc sống của họ.
Lê Quý Đôn đã cởi áo, bỏ mũ từ quan vì chán cảnh xã hội nhiễu nhương:

1. Trẻ không kính già
2. Trò không trọng thầy
3. Binh kiêu tướng thoái
4. Tham nhũng tràn lan
5. Sĩ phu ngoảnh mặt.

Nguy cơ “trẻ không kính già” được Lê Quý Đôn đưa lên là hiểm hoạ số một.

Chính quyền lấy dân làm đối trọng, nhìn đâu cũng chỉ thấy các thế lực thù địch; chế độ tồn tại dựa vào các công cụ bạo lực: quân đội, cảnh sát, toà án, nhà tù...thì chế độ ấy không thể là của dân, do dân và vì dân được.
Ra đường hỏi người già, vào nhà hỏi con nít.
Một chế độ không quan tâm đến người già, không nương tay để đối xử với người già kể cả khi người già phạm tội là một chế độ đã suy thoái toàn diện.
Nguy cơ!

Phần nhận xét hiển thị trên trang

Muộn còn hơn không!

Tạm ngừng xuất, nhập cảnh khách du lịch qua cửa khẩu Quốc tế Lào Cai

• 27/01/2020 17:30

Cửa khẩu Quốc tế Lào Cai - Hà Khẩu

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lào Cai vừa ra văn bản yêu cầu các hiệp hội du lịch và công ty kinh doanh du lịch đang hoạt động tại địa phương này tạm ngừng xuất, nhập cảnh du khách tại cửa khẩu Quốc tế Lào Cai đến các vùng của Trung Quốc có nguy cơ lây nhiễm dịch viêm phổi cấp do chủng vi rút mới nCoV.

Trước đó, do dịch viêm phổi cấp đang lây lan, ngành du lịch Châu Hồng Hà, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc đã thông báo đến các công ty du lịch Việt Nam, đề nghị tạm ngừng xuất nhập cảnh khách du lịch tại cửa khẩu Hà Khẩu - tỉnh Vân Nam.

Thông báo ghi rõ: Để phòng ngừa dịch bệnh viêm phổi cấp đang lây lan, Sở Văn hóa - Du lịch huyện Hà Khẩu, châu Hồng Hà, tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) thông báo khẩn cấp, từ ngày 26.1.2020, các công ty du lịch tạm ngừng xuất nhập cảnh khách du lịch cho đến khi có thông báo mới.

Trước tình hình này, Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tỉnh Lào Cai đã đề nghị các doanh nghiệp du lịch đón khách qua cửa khẩu thông tin cho các đối tác, du khách được biết, khuyến cáo các doanh nghiệp không đưa đón du khách qua cửa khẩu Quốc tế Lào Cai, nghiên cứu các sản phẩm, du lịch dịch vụ khác thay thế các chương trình du lịch qua cửa khẩu.

Bên cạnh đó, Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch Lào Cai yêu cầu các doanh nghiệp lữ hành quốc tế đón khách du lịch vào Việt Nam tuân thủ nghiêm các quy định, khuyến cáo của Bộ Y tế và các cơ quan chức năng về việc đảm bảo phòng chống lây nhiễm virus Corona; kịp thời báo cáo và tuân thủ chỉ đạo của các cơ quan chức năng địa phương, kịp thời xử lý nếu phát hiện trường hợp khách du lịch có biểu hiện ốm sốt, nhất là khách du lịch đến từ các quốc gia, vùng lãnh thổ đã có bệnh nhân nhiễm virus này. Doanh nghiệp lữ hành quốc tế không tổ chức tour du lịch cho khách đến các khu vực có nguy cơ lây nhiễm cao theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) và Bộ Y tế; có biện pháp phòng chống dịch bệnh cho khách du lịch khi đi du lịch nước ngoài đồng thời hướng dẫn, thông tin đầy đủ đến du khách để khách chủ động phối hợp phòng chống dịch bệnh.

Được biết, các tour du lịch khởi hành từ Lào Cai (Việt Nam) sang Trung Quốc chủ yếu là ngắn ngày như tham quan Kiến Thủy, Di Lặc, Bình Biên... Ngược lại du khách khởi hành từ Trung Quốc sang Lào Cai chủ yếu tham quan Sa Pa và Cửa khẩu Quốc tế Lào Cai.

theo TTXVN

Những thế lưỡng nan trong việc chống tham nhũng: Bài học từ các nước

Để tiếp tục tăng trưởng kinh tế và tăng trưởng có chất lượng, chính quyền Việt Nam xác định tham nhũng là giặc nội xâm, thậm chí đe dọa sự tồn vong của đảng lãnh đạo. Vì vậy, chính quyền đã tỏ ra quyết tâm chống tham nhũng. Tuy nhiên, cũng như một số nước có nền kinh tế chuyển đổi, tác giả cho rằng chính quyền phải đối phó với các thế lưỡng nan trong chính quá trình chống tham nhũng, và mức độ thành công của việc chống tham nhũng tùy thuộc vào cách chính quyền xử lý các thế lưỡng nan hay mâu thuẫn nội tại này.

Kỳ trước: Tăng trưởng và chống tham nhũng: Một số rào cản cần vượt qua

Thế lưỡng nan về thông tin minh bạch và chống tham nhũng

Để chống tham nhũng, thất thoát nảy sinh trong việc thực hiện các giải pháp tăng trưởng kinh tế như CPH-DNNN, đầu tư công hay khai thác tài nguyên, việc tôn trọng các nguyên tắc minh bạch, đòi hỏi giải trình và quy trách nhiệm đối với các quan chức quản lý nhà nước, quản lý kinh tế liên quan có ý nghĩa quyết định.

Bên cạnh đó, việc nới lỏng kiểm soát truyền thông báo chí, khuyến khích và bảo vệ người dân tham gia chống tham nhũng sẽ hỗ trợ hữu hiệu chính quyền trong công cuộc chống tham nhũng, đồng thời gia tăng uy tín của chính quyền vì sự gắn kết với người dân cho mục tiêu chung.

Tuy nhiên, ở khía cạnh dân túy trong môi trường thông tin, khi thông tin về thất thoát, tham nhũng, về sự giàu lên bất thường của quá nhiều quan chức được phơi bày, sự ta thán, phẫn nộ của dân chúng một mặt thúc đẩy chính quyền quyết tâm chống tham nhũng nhằm làm hài lòng dân chúng, mặt khác làm các chính quyền lo ngại sự phẫn nộ đi quá xa với quy mô có thể vượt tầm kiểm soát của họ.

Về mặt kinh tế, các nghiên cứu ở nhiều nước cho thấy khi kinh tế phát triển, lợi ích kinh tế tăng lên cho cả khu vực nhà nước và tư nhân, đặc biệt qua CPH-DNNN và qua việc tạo điều kiện cho kinh tế tư nhân phát triển.

Khi đó có sự gia tăng đòi hỏi các quyền lợi dân sự từ khu vực tư nhân do quyền lực nhà nước giảm tương đối trong mối quan hệ với người dân. Quyền của người dân gia tăng trong bối cảnh thông tin được cởi mở, vốn đã phơi bày những thất thoát và tham nhũng, sẽ càng làm trầm trọng hơn sự lo ngại nêu trên của chính quyền đối với sự phẫn nộ của công chúng.

Chính quyền từ chỗ chấp nhận minh bạch, tự do thông tin, khuyến khích báo chí và dân chúng tham gia chống tham nhũng có thể mau chóng chuyển sang hạn chế thông tin, báo chí. Các nguyên tắc minh bạch, trách nhiệm giải trình sẽ bị hạn chế, tòa án thiếu độc lập và báo chí bị kiểm soát sẽ làm hiệu quả chống tham nhũng bị giảm sút, triệt tiêu.

Vậy trong việc chống tham nhũng, chính quyền các nước đang phát triển gặp phải thế lưỡng nan. Nếu mở rộng thông tin, tăng cường minh bạch, sự phẫn nộ của dân chúng về tham nhũng trở thành mối lo ngại. Từ đó dẫn đến việc kiểm soát thông tin, báo chí, hạn chế minh bạch mà kết quả là hy sinh ít nhiều hiệu quả của việc chống tham nhũng.

Thế lưỡng nan về thực thi công lực và chống tham nhũng

Khi thông tin về tham nhũng, thất thoát, hủy hoại môi trường tăng cao cùng với sự khó chịu của công chúng, nhằm ngăn ngừa khả năng xảy ra bất mãn dẫn tới bạo động thì ngoài việc hạn chế truyền thông, kiểm soát chặt chẽ báo chí, hạn chế việc thực thi các nguyên tắc pháp quyền minh bạch, giải trình và chịu trách nhiệm cũng như hạn chế sự độc lập của tư pháp, chính quyền các nước còn tăng quy mô sử dụng các công cụ chấp pháp, tăng sức mạnh của bộ máy công an, an ninh để ngăn chặn và triệt tiêu nguy cơ bạo động.

Việc này lại làm phát sinh tham nhũng ở hai khía cạnh. Thứ nhất, sự tăng cường sức mạnh cho lực lượng chấp pháp nêu trên trong hoàn cảnh không tăng hệ thống giám sát quyền lực ắt sẽ dẫn đến gia tăng tham nhũng. Thứ hai, ở khía cạnh chi tiêu công, sự gia tăng quy mô lực lượng chấp pháp trong hoàn cảnh ngân sách nhà nước hạn chế không trả đủ trả lương, cũng dẫn đến tham nhũng.

Như vậy, một mặt chính quyền chống tham nhũng, nhưng mặt khác các chính quyền sử dụng chính sách hai gọng kềm là kiểm soát thông tin và tăng cường trấn áp, mà gọng kềm thứ nhất thì hạn chế khả năng chống tham nhũng của chính quyền, trong khi gọng kềm thứ hai gây ra tham nhũng mới.

Đây chính là thế lưỡng nan mà các chính quyền cần giải quyết để việc chống tham nhũng có kết quả nhằm phát huy hiệu quả của các chính sách tăng trưởng kinh tế.

Một số gợi ý chính sách ở Việt Nam

Như vậy, nếu Việt Nam chưa giải quyết được các thế lưỡng nan trong quá trình chống tham nhũng như đã phân tích trong phần trước, việc chống tham nhũng có thể nói chỉ như trả lời câu hỏi “cái gì” (WHAT) chứ chưa trả lời được câu hỏi “tại sao” (WHY) của vấn đề. Các quan chức tham nhũng được đưa ra xử lý như những tên trộm bị phát hiện và bị bắt. Tuy nhiên, câu hỏi tại sao lại có quá nhiều tên trộm và tại sao điều kiện lại quá thuận lợi cho việc trộm cắp mới là vấn đề cần trả lời.

Có thể nhận thấy, có ba yếu tố căn bản có quan hệ tương hỗ làm động cơ cho tham nhũng. Đó là lợi ích kinh tế cá nhân từ tham nhũng, quyền lực được tùy tiện sử dụng và văn hóa cá nhân của các quan chức. Yếu tố thứ hai và ba mang tính nền tảng.

Thật vậy, đối với việc tham nhũng hàng triệu đô la, hàng ngàn tỉ đồng thì lý do thu nhập thấp và tham nhũng để có đủ trang trải chi tiêu cá nhân và gia đình có thể được loại trừ. Nên có thể nói yếu tố quyền lực không được kiểm soát và văn hóa cá nhân là điều cần quan tâm hơn.

Chúng ta cũng tạm loại bỏ yếu tố văn hóa cá nhân vì các quan chức cao cấp là những cán bộ được rèn luyện và quy hoạch qua nhiều tầng nấc, nhiều lớp bồi dưỡng chính trị và tư tưởng. Có người còn là tác giả của các sách về đạo đức, tư tưởng và lối sống. Vì khuôn khổ bài viết, ở đây chưa bàn sâu về yếu tố văn hóa cá nhân mà thử bàn về quyền lực và các cơ chế kiểm soát quyền lực mà các quan chức tham nhũng chịu chi phối, điều tiết.

Câu kinh điển “Quyền lực tuyệt đối, tham nhũng tuyệt đối” (John Dalberg-Acton, 1st Baron Acton) có thể nói là đúng trong các nước độc tài. Trong tình hình Việt Nam, Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý và nhân dân làm chủ. Đảng Cộng sản tỏ ra quyết tâm chống tham nhũng mạnh mẽ, luôn muốn làm trong sạch nội bộ, trong sạch bộ máy nhà nước và xây dựng một đất nước mạnh mẽ do nhân dân làm chủ.

Vậy vấn đề nằm ở chức năng quản lý của bộ máy nhà nước. Bộ máy nhà nước yếu kém, quan chức thao túng được quyền lực cho thấy cơ chế kiểm soát quyền lực từ phía đảng và phía người dân là có vấn đề. Vì thế, bài viết thử đề nghị một số giải pháp kiểm soát quyền lực nhà nước từ góc nhìn công dân. Tác giả cho rằng khi quyền lực của người dân được thể hiện qua việc người dân có thể kiểm soát đối với bộ máy nhà nước, thì quyền lực và uy tín của đảng càng gia tăng.

Hệ thống tư pháp, tòa án đủ độc lập

Thứ nhất, bộ máy nhà nước quản lý kinh tế xã hội yếu kém giống như một ban điều hành siêu công ty nhà nước yếu kém nhưng lại “dễ giàu” nhờ vào các quy định, điều lệ công ty nhập nhèm thiếu khoa học; tài sản công - tư không được phân định rạch ròi, định giá rõ ràng; các bên kiểm soát, tuýt còi khi ban điều hành, giám đốc làm bậy bị tê liệt; văn hóa công ty thiếu minh bạch, thiếu những chuẩn mực đạo đức (code of ethics). Vấn đề là ban giám đốc/điều hành luôn muốn duy trì tình trạng như vậy.

Tương tự, hệ thống pháp luật công điều chỉnh các vấn đề quản lý nhà nước chồng chéo, thiếu khoa học, khó quy trách nhiệm chính là nguyên nhân đầu tiên khiến lãnh đạo là đảng cầm quyền và các ông chủ là nhân dân không thể kiểm soát nổi. Điều này vô hình chung tạo ra quyền lực vô lý của bộ máy quản lý kinh tế quốc gia. Như vậy chính sự rối rắm của pháp luật làm các nhà lãnh đạo và ông chủ mất kiểm soát đối với những nhà quản lý.

Quyền lực hành pháp của nhà nước càng khó kiểm soát khi tư pháp không đủ mạnh, tòa án không độc lập và họ (nhà nước) lại còn có nhiều quyền (bỏ phiếu) trong quốc hội (lập pháp) vốn phải là cơ quan đại diện của nhân dân - các ông chủ. Vì vậy, song song với cải cách hệ thống pháp luật, cần thiết phải xây dựng một nền tư pháp và tòa án đủ độc lập để đảm bảo pháp luật được thực thi nghiêm minh nhằm răn đe các quan chức có mối quan hệ dày và thân thiết với tòa, tư pháp.

Như vậy, các quan chức nhà nước có quyền lực tuyệt đối không phải vì pháp luật quy định như vậy, mà vì chính sự rối rắm của pháp luật, và vì tòa án không đủ độc lập. Hơn nữa, các quan chức càng không ngại lạm quyền vì họ vô tình hay hữu ý lẫn lộn vai trò lãnh đạo đảng và vai trò quản lý của chính họ. Vì vậy cần rạch ròi quyền lực đảng lãnh đạo và chức năng quản lý của nhà nước. Tư pháp và hệ thống tư pháp cần độc lập và không ai có thể làm thay tòa án. Khi nghĩ đảng có thể xen vào hoạt động tư pháp để “cứu” mình, các quan chức tham nhũng càng không ngại lạm quyền.

Quyền làm chủ của dân qua các thiết chế truyền thông và xã hội công dân

Thứ hai, các thiết chế giúp cho những người làm chủ (nhân dân) giám sát, tuýt còi đối với bộ máy nhà nước cần được mau chóng thiết lập và bảo vệ. Người dân lên tiếng chống tham nhũng, nêu lên các sai trái trong quản lý nhà nước qua các phương tiện báo chí truyền thông là thể hiện quyền lực giám sát của họ.

Việc lên tiếng của dân còn được xem là yếu tố bổ sung hay làm mạnh hơn quyền lực của đảng lãnh đạo chứ không nên được xem là yếu tố gây bất ổn. Sự minh bạch thông tin và quyền lực của người dân càng cao thì đất nước càng thu hút được các nguồn lực (nhân tài, đầu tư nước ngoài) để phát triển.

Như vậy, báo chí truyền thông nên được ủng hộ khi đứng về phía người dân như bản chất của nó, trước khi nó bị thao túng bởi chính những cá nhân làm sai trong bộ máy nhà nước liên kết với tư bản thân hữu, đi ngược lại lợi ích của đảng lãnh đạo và người dân.

Ngoài ra, để giám sát quyền lực nhà nước và hạn chế sự thao túng quyền lực của các quan chức tham nhũng, các thiết chế như các tổ chức xã hội công dân có tác dụng cảnh báo mạnh mẽ khi quyền lợi của các nhóm yếu thế, của dân chúng bị xâm hại. Các tổ chức xã hội dân sự còn cảnh báo và hạn chế sự thao túng của các nhóm lợi ích liên kết với các quan chức tham nhũng trong hoạch định chính sách cũng như phân bổ các nguồn lực và tài nguyên quốc gia. Các tổ chức này còn vừa giám sát vừa hỗ trợ chính bộ máy nhà nước trong việc giải quyết những khó khăn trong mối quan hệ với thị trường.

Như vậy, tư pháp và tòa án đủ độc lập, báo chí minh bạch và mạnh mẽ, các tổ chức xã hội công dân được hoạt động như phân tích ở trên sẽ có tác dụng tăng cường quyền lực và năng lực giám sát khách quan cho đảng và người dân đối với hệ thống quản lý kinh tế của đất nước, giúp hệ thống này ngày càng hiệu quả và giảm mạnh tham nhũng và thất thoát. Đất nước từ đó có cơ sở phát triển vững bền.

Những ngày cuối năm 2019

Lê Vĩnh Triển (Khoa Quản lý Nhà nước – Trường Đại học Kinh Tế TP.HCM)

Phần nhận xét hiển thị trên trang

Rồi sẽ tới lúc ngài Kim ợ!

Truyền thông Triều Tiên kêu gọi người dân phá bỏ rào cản

Chia sẻ

• 28/01/2020 11:24

Nhà lãnh đạo Kim Jong-un ngay ngày đầu năm 2020 đã tuyên bố tiếp tục chương trình hạt nhân và sớm trình làng một vũ khí chiến lược mới - Ảnh: KCNA

Khi thời hạn cho Mỹ thay đổi lập trường trôi qua mà chẳng có gì xảy ra, nỗ lực tuyên truyền của CHDCND Triều Tiên gần đây liên tục vẽ ra viễn cảnh đối đầu lâu dài.

Hãng tin Reuters cho biết chính quyền Bình Nhưỡng vài tuần nay tích cực thông qua phương tiện truyền thông nhà nước, áp phích và hoạt động biểu diễn để cảnh báo về con đường gập ghềnh phía trước dưới sức ép từ phía Washington lẫn quốc tế.

Nỗ lực tuyên truyền đưa ra lời kêu gọi người dân “phá bỏ rào cản” khiến đất nước trở nên giàu mạnh. Đây là thông điệp quen thuộc với người Triều Tiên nhưng đặt trong tình hình hiện tại thì lại cho thấy rằng giới lãnh đạo quốc gia Đông Bắc Á không mong đợi sẽ sớm có đột phá nào về ngoại giao.

Theo tiến sĩ Andray Abrahamian thuộc Đại học George Mason: “Ý họ muốn nói bởi vì chính sách thù địch và trừng phạt của Mỹ mà mọi thứ sẽ khó khăn hơn”. Một học giả châu Âu tiết lộ dù ngoài mặt tỏ thái độ cứng rắn, giới chức Triều Tiên vẫn rất muốn sự trừng phạt được nới lỏng.

Đời sống người dân Triều Tiên đã cải thiện nhiều từ lúc nhà lãnh đạo Kim Jong-un lên nắm quyền năm 2011. Năm 2018 ông tuyên bố hoàn thành chương trình vũ khí hạt nhân, tập trung phát triển kinh tế. Tuy nhiên Mỹ không chịu nới lỏng lệnh trừng phạt, đặt nhà lãnh đạo Kim vào thế khó.

“Năm 2012 nhà lãnh đạo Kim từng hứa sẽ không còn tình trạng “thắt lưng buộc bụng” nữa. Vì vậy đối với ông ấy việc kêu gọi đất nước chuẩn bị cho điều này gửi đi thông điệp rõ ràng”, tiến sĩ Abrahamian nhận xét.

Phát biểu vào cuối năm 2019, nhà lãnh đạo Kim cảnh báo về một cuộc đấu tranh gian khổ kéo dài và kêu gọi thúc đẩy xây dựng nền kinh tế tự lập do trừng phạt còn kéo dài, dường như ngầm thừa nhận người dân có thể phải “thắt lưng buộc bụng”.

Mỹ không chịu nới lỏng lệnhtrừng phạt, đặt nhà lãnh đạo Kim vào thế khó - Ảnh: KCNA

Theo nhà phân tích Rachel Minyoung Lee thuộc trang NK News, lực lượng truyền thông chưa dám tuyên truyền rộng rãi nhằm tránh mâu thuẫn với những gì nhà lãnh đạo Kim hứa hẹn, thay vào đó họ sẽ gửi đi thông điệp một cách thận trọng.

Nhà lãnh đạo Kim ngay ngày đầu năm 2020 đã tuyên bố tiếp tục chương trình hạt nhân và sớm trình làng một vũ khí chiến lược mới. Từ đó đến nay Triều Tiên chẳng hề đề cập vấn đề đàm phán.

Bà Lee đánh giá: “Có thể họ muốn kéo dài thời gian để tiến hành thay đổi chính sách đối ngoại”.

Cẩm Bình (theo Reuters)

Phần nhận xét hiển thị trên trang

Tinh thần độc lập của người Việt ta đang ở đâu?

Nếu đọc lại những gì các trí thức người Việt ưu tư với hiện tình đất nước viết vào đầu thế kỉ XX, chúng ta sẽ thấy điểm chung giữa họ là sự hoài nghi và mải miết tìm kiếm tinh thần độc lập của người Việt.

Có lẽ sau khi chứng kiến sự thất bại trong biển máu của các phong trào chống Pháp của những người thừa lòng dũng cảm và tiếp cận với văn minh phương Tây, những trí thức này dần ngộ ra Việt Nam thua Pháp không phải chỉ vì Pháp có tàu đồng, đại bác, có các sĩ quan chỉ huy và binh lính được huấn luyện bài bản. Sâu xa hơn Việt Nam đã thua ở trình độ văn minh mà trước hết là ở sức mạnh tinh thần của mỗi người dân trong tư cách là một cá thể độc lập.

Đấy cũng là điểm dễ nhận thấy trong tư tưởng của các nhà khai sáng Nhật Bản cuối thế kỉ XIX, sớm hơn Việt Nam chừng 50 năm.

Trong các tác phẩm nổi tiếng của mình như “Khuyến học”, “Văn minh khái lược luận” (Bàn về văn minh), “Sự độc lập của học thuật”, Fukuzawa Yukichi – một học giả được mệnh danh là Voltaire của Nhật, cũng không tiếc lời chỉ trích thói ỷ lại, yếu hèn của người Nhật và đề cao tinh thần độc lập. Ông cho rằng vì người Nhật thiếu tinh thần độc lập nên quốc gia hèn yếu, người dân coi việc quốc gia như việc của nhà khác, coi nước nhà như quán trọ vì thế ở Nhật chỉ có thần dân mà không có quốc dân.

Các trí thức Việt Nam về sau, khi chứng kiến sự lớn mạnh, trưởng thành của Nhật Bản cũng đều lấy người Nhật ra làm gương để thức tỉnh người Việt.

Dường như khi đó các cụ đã nhận ra rằng sự độc lập bao gồm hai hàm nghĩa. Hàm nghĩa thứ nhất chỉ sự độc lập của quốc gia với quốc gia khi một đất nước nào đó không bị ngoại bang cai trị và sự độc lập thứ hai là sự độc lập trong tinh thần, lối sống, tư tưởng của từng người dân.

Đối với độc lập ở nghĩa thứ nhất có thể dùng vũ lực mà bảo vệ hoặc giành lại được nhưng độc lập ở nghĩa thứ hai thì muốn có nó phải nhờ đến khai sáng, giáo dục, cải hóa phong tục…

Ngày nay nếu nhìn lại lịch sử ta cũng sẽ thấy có những trường hợp giữ được độc lập quốc gia nhưng người dân không có tinh thần độc lập. Tình trạng này kéo dài tất yếu dẫn đến hệ quả mất luôn độc lập của quốc gia. Ngược lại cũng có những trường hợp ở phương diện quốc gia độc lập đã mất rồi nhưng người dân bằng sự giác ngộ và tự khai sáng mà có được tinh thần độc lập. Kết quả của sự giác ngộ và khai sáng này sẽ dẫn đến sự độc lập của quốc gia và trong nhiều trường hợp không cần phải đổ máu.

Người Nhật trước thế kỉ XIX, cho dù có khá hơn người Việt Nam, Trung Quốc nhờ vào cơ cấu xã hội võ sĩ và chế độ phong kiến tán quyền, nhìn chung vẫn rất yếu về tinh thần độc lập.

Còn người Việt thì sao?

Ta hãy lắng nghe cụ Phan Kế Bính, một học giả có uy tín, nói về điều này trong Việt Nam phong tục. Xin trích nguyên văn:

“Con độ mười bốn, mười lăm tuổi giở lên, cha mẹ đã đem lòng lo bề gia thất, con giai thì mong dựng vợ, con gái thì mong gả chồng. Xong việc vợ chồng thì lo đến cách lập thân cho con, ngần nào lo phường lo trưởng, lo nhiêu lo xã, cho con bằng mày bằng mặt với làng nước; ngần nào lo sinh cơ lập nghiệp cho con mai sau có chỗ nương nhờ. Nước ta lắm người đẻ nhiều con, thì phải lo hết con này đến con khác, có người lo cả đời chưa hết.

Xét cái tục ta, sinh ra con ai cũng biết thương, biết mến, biết chăm chỉ nuôi nấng, dạy dỗ cho nên người, nưng như nưng trứng, hứng như hứng hoa, thực là hết lòng hết dạ. Loài người cũng nhờ có tính ấy mà bảo tồn được chủng loại cho mỗi ngày một sinh sôi nảy nở thêm ra, thì lòng nhân từ ấy rất là hay lắm. Nhưng chỉ hiềm ta khi xưa chưa hiểu cách vệ sinh, trong khi sinh sản, nào nằm than, uống nước tiểu, rất là một cách làm cho sinh bệnh, không trách đàn bà ta nhiều người hay sinh ra hậu sản mà ốm mòn. Đến lúc nuôi con thì lại hay tin những điều nhảm nhí, không có bực triết học nào mà triết hết những sự hão huyền ấy. Cho đi học, không có quy củ cách thức nào, còn phần nhiều thì học năm mười năm mà dốt vẫn hoàn dốt, cho nên trong nước, một trăm người mới được một hai người biết chữ, cũng chỉ vì cách dạy dỗ không tiên liệu được đấy thôi.

Đến lúc con lớn thì lại lo thay cho con quá. Mà nào lo thì có ra lo, lo những ngôi thứ trong làng, lo những danh phận vô ích. Chớ nào có lo cho nên một bậc người gì, hay là thành được một nghề gì đâu. Cái lo lắng ấy, hẳn sinh ra lười biếng, hay ăn chơi. Cho nên lắm người, đời cha mẹ hàn gắn chắt chiu, làm nên giàu có, mà đến đời con thì chỉ ăn chơi, chỉ phá, chẳng bao lâu mà lại hết nhẵn như không”.

Thời điểm cụ Phan Kế Bính viết những dòng trên là năm 1915, nghĩa là cách ngày nay hơn 100 năm.

Những dòng trên tuy là viết về xã hội khi đó nhưng cũng có thể hiểu đó là di sản của hàng ngàn năm tích lại.

Bây giờ, sau 100 năm thì sao? Ai dám nói những điều trên đã thành cổ tích.

– Bé thì không cho con tự lập về sinh hoạt.

– Lớn lên thì chạy lớp chạy trường.

– Con thi thì chạy điểm.

– Con đi làm thì chạy việc.

– Con có việc thì chỉ mong con làm “việc nhàn lương cao” hay “làm người nhà nước”.

– Con muốn tiến thân thì cha mẹ chỉ lo chạy quyền chạy chức hay cài cắm, cất nhắc con mình.

Chạy… chạy… chạy… không ngừng!

Nghĩa là cha mẹ chẳng lo con lập chí, cải tạo xã hội, cống hiến xã hội thế nào, chỉ chăm chăm lo con có làm chức vụ gì đem lại bổng lộc hay vinh hoa phú quý cho dòng họ, gia đình và để lại gia tài to lớn cho những đời sau hưởng hay không mà thôi.

Thử hỏi trong xã hội giờ, những cha mẹ như trên nhiều hay ít? Nếu cha mẹ mãi nghĩ và làm như thế thì bao giờ người Việt có tinh thần độc lập?

Nếu không có tinh thần độc lập thì có lẽ thêm 100 năm nữa, con cháu đọc sách của cụ Phan Kế Bính nếu còn có chút cảm khái làm người hẳn sẽ vẫn thấy ngậm ngùi.

Nguyễn Quốc Vương / Trithucvn

Phần nhận xét hiển thị trên trang

NÓNG: Sự thật được tiết lộ từ người dân tại Vũ Hán:

-11:38

Nguyễn- Chương Mt

CHÍNH QUYỀN KHÔNG GIÚP ĐỠ, MÀ CÒN SỈ VẢ CHÚNG TÔI!
NHIỀU NGƯỜI ĐANG GỤC CHẾT! THẾ GIỚI, XIN HÃY CỨU CHÚNG TÔI!
Hãy xem video clip này (có phụ đề tiếng Việt):
* "Bệnh có thể lây lan qua đường miệng đường mắt. Không còn xe, không phương tiện giao thông, điện thoại gọi cấp cứu không ai trả lời.
Một xã hội văn minh thì chỉ còn 1/1000 sự sống cũng phải cứu, nhưng có đất nước nào khốn nạn hơn TQ trên hành tinh này không? Vũ Hán bây giờ là địa ngục!"

* "Thế hệ chúng tôi không ngu ngốc, hiểu rất rõ đất nước này, nhưng chúng tôi bằng xương bằng thịt thì lấy gì đối đầu với xe tăng súng đạn trấn áp?
Hãy giúp chúng tôi.
Chúng tôi rất cần đến dư luận của quốc tế. Chúng tôi đã hết cách, thật sự hết cách rồi!"

* Một người làm việc trong bệnh viện vừa nói vừa khóc:
"Thực sự khủng khiếp! Có quá nhiều ca nhiễm, khoảng 100.000 ca nhiễm nhưng ở đây chỉ có 10 bác sĩ, một ngày chữa được khoảng 100 người, không còn giường!
Chính quyền không giúp đỡ, lại còn sỉ vả, và giờ đây chúng tôi kiệt sức, nhìn bệnh nhân chết ngay trước mặt chúng tôi.
Hãy cân nhắc tự bảo vệ, ĐỪNG TIN vào cái chính quyền này".

Phần nhận xét hiển thị trên trang