Kho giống má trên cánh đồng chữ nghĩa!

Thứ Sáu, 21 tháng 2, 2014

Ma Chiến Hữu: Chương 9 và 10



Chương 9
Từ những hồi ức về chuyện “ăn đậu”, tôi quay về với hiện tại, trông thấy Tiền Anh Hào lấy ra từ những cành cây rậm rịt một tấm nylon màu hồng.
Xem ra từ đống cành cây lá rậm rạp này, cậu ta còn tàng trữ nhiều vật quỹ nữa, cho dù cậu ta lấy từ trong ấy ra một khẩu súng tiểu liên cực nhanh, tôi cũng không hề ngạc nhiên. Cậu ta bày bánh bao, xúc xích, chân gà lên tấm nylon, mở nắp chai rượu rồi vươn tay lấy ở đâu đó trong vòm cành lá rậm rịt hai chiếc cốc sứ, rót rượu vào. Chung quanh chúng tôi, mùi rượu thơm ngát lan tỏa, Tiền Anh Hào đưa cốc rượu đến trước mặt tôi, nói:
- Chúc mừng cuộc tao ngộ của hai chúng mình, cạn chén!
Tiếng cốc sứ chạm vào nhau nghe khô khốc. Tôi ngửa cổ nhấp vài ngụm, mùi cay nồng của rượu chảy vào trong huyết quản. Trên mặt Tiền Anh Hào, mấy mảng da như sắt gỉ từ từ bóc ra và rơi xuống. Cậu ta cảm khái:
- Mười mấy năm nay rồi mới lại được thưởng thức mùi vị của rượu Mao Đài!
- Loại rượu này kỳ thực cũng chẳng có gì là ghê gớm, chẳng qua là những kẻ có tiền chuyên dùng nó để biếu xén muốn nâng giá trị nó lên thôi.
- Tớ biết thừa đi rồi. Ở thế giới của bọn tớ bây giờ cũng có thói quen biếu xén rồi.
Nói xong, cậu ta cầm một chiếc chân gà lên, đầu tiên là đưa lên mũi ngửi rồi bỏ vào mồm nhai ngon lành. Tôi hơi hoảng kinh khi nhìn thấy cách ăn của Tiền Anh Hào vừa thô bạo vừa tục tằn. Cậu ta nhét vào mồm cả một chiếc chân gà, đôi môi không hề động đậy nhưng hàm răng thì lấp lóa và ngay lập tức trong lòng bàn tay cậu ta chỉ còn chơ vơ vài đốt xương. Chúng bị cậu ta ném xuống sông, mặt nước xao động, một con cá to màu đỏ đã phát hiện ra vật có thể ăn được nên rẽ nước lao đến nhanh như diện xẹt, ngay lập tức những mẩu xương biến mất.
Nửa chai rượu đã chui tọt vào bụng hai đứa, những mảng da gỉ sắt của cậu ta cũng đã bóc đi rất nhiều, để lộ làn da mặt xanh tím tái. Rượu vào lời ra, cậu ta nói huyên thuyên, thân thể cũng chao đảo trên cành cây.
- Người anh em à, tớ biết vừa rồi cậu nghĩ gì.
Cậu ta cười một cách lém lỉnh. Kiểu cười này của cậu ta đôi với tôi là quá quen thuộc, mỗi khi nhìn thấy là biết ngay cậu ta đang chuẩn bị chọc ghẹo ai đó, nhưng lúc này cậu ta không có nhiều khả năng để chọc ghẹo tôi.
- Cậu nói đi, tớ đang nghĩ gì? Nói đúng tớ sẽ mời cậu một cốc rượu.
Tiền Anh Hào cười ha hả, rất thoải mái:
- Nếu tớ không đoán ra những gì diễn ra trong đầu cậu thì tớ làm quỷ mười năm nay quá phí. Cậu đang nghĩ về cô ta…
- Cô nào? - Tôi giả vờ ngô nghê.
- Mồm to Ngưu Lệ Phương!
- Cậu đang đoán mò đấy à?
- Tớ không đoán mò. - Cậu ta nói. - Cách cậu cả một cái lô cốt, cậu nghĩ gì tớ cũng biết. Trong não cậu có một tấm màn lớn bằng hộp diêm. Mồm to Ngưu Lệ Phương đang lượn qua lượn lại trên đó, làm sao cậu có thể che giấu được tớ.
- Ôi chao! Cậu có khả năng đặc biệt à? - Tôi hỏi.
- Với người đang sống thì có thể gọi là khả năng đặc biệt, còn với thế giới người chết thì chẳng có gì là ly kỳ cả.
- Được rồi! - Tôi rót rượu vào cốc của Tiền Anh Hào, nói - Cứ coi là tớ thua, mời cậu một cốc.
Cậu ta ngửa cổ uống một ngụm cạn sạch cả cốc rượu. Lại có một mảng sắt gỉ từ trên mặt cậu ta rơi xuống, da mặt của cậu ta biến thành màu lá cây non, còn những vết sẹo thì lại đỏ tươi. Xanh lục đỏ tươi chen lẫn, tương phản nhau khiến gương mặt Tiền Anh Hào trông như một bức họa rất hồn nhiên khả ái.
- Cậu có biết Ngưu Lệ Phương bây giờ ra sao không? Tiền Anh Hào hỏi.
Tôi lắc đầu:
- Sau khi về phía nam, tớ hoàn toàn không liên lạc được gì với đơn vị cũ. Năm nay cô ta cũng đã bốn mươi, chắc đã lấy chồng. Nếu cô ta đang hưởng phúc thì cái miệng của cô ta sẽ nhỏ lại chút ít, nếu cô ta gầy đi, cái miệng e rằng càng to hơn.
- Dù sao thì chúng ta củng là chiến hữu, tớ sẽ nói cho cậu nghe những bí mật của tớ.
Nói xong, Tiền Anh Hào đứng dậy đi vào vòm cành lá um tùm, lát sau quay lại, đưa một cuốn album ảnh được bọc nylon cẩn thận cho tôi, nói:
- Cậu xem đi!
Tôi mở cuốn album, lật từng trang xem từng bức ảnh đã ố vàng vì thời gian. Trang đầu tiên là tấm ảnh Tiền Anh Hào khi mới nhập ngũ chụp tại hiệu ảnh Công Nông Binh ở huyện Hoàng. Sắc mặt cậu ta trắng bệch, sống mũi như một mẩu đá vôi. Trang tiếp theo là tấm ảnh chụp chung của năm anh em đồng hương, cũng chụp tại hiệu ảnh Công Nông Binh ở huyện Hoàng, năm đứa sắp thành hai hàng, hàng đầu ngồi, đó là tôi và thằng mập Trương Ân Quốc, hàng sau đứng gồm Tiền Anh Hào, Quách Kim Khố và Ngụy Đại Bảo. Bên phải tấm ảnh có một dòng chữ: “Nhớ những tháng ngày huy hoàng trong quá khứ”. Nhìn tấm ảnh này, tôi xúc động vô cùng: Tiền Anh Hào hy sinh, Ngụy Đại Bảo sau khi phục viên đã lỡ phạm tội giết người, chịu án tù mười hai năm, Trương Ân Quốc thì về quê làm nông dân, nghe đâu là không cưới được vợ - Vận mệnh của Quách Kim Khố không tồi - Lời Tiền Anh Hào như gió thoảng ngấm vào suy nghĩ của tôi - Năm ngoái có một công văn của người sống ghi rõ rằng, những đồng chí tham gia cuộc chiến vừa qua được thưởng huy chương chiến công hạng ba trở lên sẽ được nhà nước bố trí công tác thích đáng. Quách Kim Khố được thưởng huy chương chiến công hạng ba, do vậy được bố trí phụ trách công việc sinh đẻ có kế hoạch của làng - Tôi tiếp tục lật trang tiếp theo, đó là tấm ảnh Tiền Anh Hào và vợ cậu ta - Lý Thúy Hương trong ngày cưới, Tiền Anh Hào mặc quân phục… Cuối cùng là tấm ảnh chân dung của cô gái dẫn chương trình trong đội văn nghệ - Mồm to Ngưu Lệ Phương. Đây là bức ảnh chân dung nghệ thuật, giấy ảnh là loại giấy có hoa văn chìm, chung quanh viền hoa văn nổi, được chụp tại tiệm ảnh nghệ thuật Công Nông Binh huyện Bồng Lai. Trong ảnh là khuôn mặt Ngưu Lệ Phương nhìn nghiêng, đôi lông mi cong vút, sóng mắt đa tình, miệng cười nhẹ. Không nhìn thấy toàn bộ miệng mà chỉ là một khóe miệng đang nhếch lên một nụ cười, xinh đẹp tuyệt trần. “Quá khứ huy hoàng” đang xuất hiện dày đặc trên tấm màn nhung bằng hộp diêm trong não tôi. Chiếc miệng đang cười trên tấm ảnh cũ rích kia khơi dậy trong tôi bao nỗi đau thương. Tôi gấp cuốn album lại, thở dài rồi đặt hình ảnh Ngưu Lệ Phương vào đúng cái khoảnh khắc “quá khứ huy hoàng” ấy mà hồi tưởng, mà nhớ.
Nước sông ngày càng lớn nhưng hình như không chảy vì tôi không thấy con sóng nào. Mặt nước mênh mông bát ngát, những chú chim hải âu lượn lờ trước mắt tôi. Mặt ười chiều cố gắng chiếu những tia nắng yếu ớt lên trên mặt sông, cả dòng sông như đang lấp lánh, từ giữa dòng một dải sáng màu bạc rực lên đến chói mắt, nhìn xa trông như một dòng nham thạch đang lưu động. Những giọt mưa rơi xiên dưới tia sáng mặt trời cũng rực sáng như những vì sao băng trong đêm khuya.
- Hình như cậu và cô ta đã có quan hệ tình cảm phải không?
Tôi cố gắng thoát khỏi những hồi ức về Ngưu Lệ Phương, cố làm ra vẻ bình thường hỏi. Do dự một lát, Tiền Anh Hào nói:
- Thôi vậy, tốt nhất là không nói cho cậu biết nữa, nói ra cậu chịu không nổi đâu.
- Khỉ mốc! Tớ và cô ta chẳng thân chẳng thiết, chịu không nổi cái gì?
- Cũng chính vì giữa cậu và cô ta chẳng thân chẳng thiết gì nên cậu mới chịu không nổi.
- Đừng nhăng cuội nữa, nói thật hết đi!
- Thực ra cũng chẳng có gì ghê gớm, - Tiền Anh Hào cười trông rất xảo quyệt. - Chẳng qua là ôm nhau một tí thôi mà.
- Nói mau! Nói thật tường tận vào!
- Sau khi từ đội văn nghệ chiến sĩ quay về huyện Hoàng, tớ bị ngộ độc thức ăn nên phải nhập viện của Trung tâm quân dự bị, cậu còn nhớ chuyện này không?
- Nhớ, cậu ăn trộm cua của nhà ăn, ăn quá nhiều, miệng nôn trôn tháo!
- Đúng lúc ấy Ngưu Lệ Phương cũng nhập viện, cô ta bị kiết lỵ. Bọn tớ gặp nhau ở nhà vệ sinh, tớ gọi: Tiểu Ngưu! Vì sao tớ gọi là Tiểu Ngưu mà không gọi là Lão Ngưu, cậu biết không? Vì Tiểu Ngưu nghe có vẻ dễ thương, lại có ý nói cô ta tất trẻ, rất đáng yêu. Cô ta cười, nói: Ăn đậu? Tớ hỏi: Cô bị làm sao vậy? Cô ta hỏi lại: Cậu bị làm sao thế? Tớ nói: Ăn đậu nhiều quá, bị đau bụng. Cô ta lại cười nói: Ăn ít thôi. Không biết là thức ăn cho ngựa của quân đội đang thiếu à? Tớ nói: Từ nay về sau sẽ ăn ít thôi, để dành lại một ít cho Tiểu Ngưu ăn. Cô ta bảo: Tôi không bao giờ ăn cái thứ quái quỷ ấy đâu! Tớ lại hỏi: Vậy thì cô ăn gì? Cô ta nghĩ một đỗi rồi nói: Tôi ăn cỏ. Tớ nói: Đúng quá, cô ăn cỏ nhưng lại tiết ra sữa! Cô ta nói: Đúng là đồ đáng ghét.
Cứ như thế, câu một câu hai, lời qua tiếng lại, dần dần rồi thành thân, cô ta đã tặng tấm ảnh ấy cho tớ - Tiền Anh Hào cười nói.
- Cậu nói quá đơn giản!
- Tớ sợ kể quá chi tiết thì sẽ kích thích cậu mất.
- Không có chuyện đó đâu, kể đi!
- Tớ đã nói rồi, tình cảm của chúng tớ được xây dựng trên con đường đến nhà vệ sinh, cho nên nó có mùi của nhà vệ sinh. Cho dù sau này tớ không có nhu cầu đi vệ sinh nhiều nữa, cô ta cũng thế, nhưng số lần đi vệ sinh của tớ lẫn cô ấy ngày càng nhiều, ban đầu chỉ đi ban ngày, sau đó thì đi cả vào ban đêm. Ngay cả khi bác sĩ cho tớ xuất viện, tớ bảo là đầu tớ còn nhức lắm, bác sĩ bảo nếu thế thì ở lại thêm một tuần để theo dõi. Cậu đã từng đến bệnh viện Trung tâm quân dự bị chưa nhỉ? Nhà vệ sinh thì lộ thiên, chỉ cần đẩy nhẹ tấm cửa sơ sài ở đầu hành lang phía đông là sẽ lọt vào một khu vườn cỏ dại um tùm, ở góc vườn phía bắc có một lùm cây gai dại rậm rạp và cao quá đầu người. Đêm ấy, tớ chặn cô ta lại trên con đường đi đến nhà vệ sinh. Tớ bảo: Đứng lại! Cô ta bảo: Đứng làm gì? Tớ nói: Tuần sau tôi đã xuất viện rồi. Cô ta nói: Anh xuất viện hay chưa thì có liên quan gì đến tôi. Tớ nói: Lần này chia tay, e rằng tôi không còn cơ hội gặp cô nữa. Cô ta bảo: Gặp lại hay không thì có vấn đề gì đâu? Tớ bảo: Với cô thì không có vấn đề gì, nhưng với tôi thì có đấy. Cô ta bảo, anh với tôi chẳng có quan hệ gì cả. Tớ bảo có quan hệ, bởi từ lâu tôi đã yêu cô. Cô ta gằn giọng: Phì! Đúng là đồ tân binh to gan muốn làm loạn! Tớ bảo: Khi cô đến huyện Hoàng biểu diễn ủy lạo tân binh, trong chúng tôi đã có nười mấy anh em yêu cô tập thể rồi, tôi được tất cả đề cử làm đại biểu cho họ. Cô muốn tiếp nhận tình yêu tập thể này thì tốt, còn không muốn tiếp nhận cũng buộc phải tiếp nhận - Tớ trợn mắt bước lên một bước, cô ta cũng trợn mắt lùi một bước, nói: Anh muốn làm gì? Tớ nói, tôi muốn thay mặt toàn bộ chiến sĩ hôn cô một cái. Cô ta đỏ mặt tía tai, còn tớ thì tiến thêm một bước nữa. Nhanh như chớp, cánh tay cô ta vươn ra và một cái tát như trời giáng đập vào mặt tớ, tớ nghe thấy tai minh kêu lên ong ong, mắt nổ đom đóm. Cô ta quay người bỏ chạy. Lúc ấy gió đông thổi đến, mang theo mùi vị của nhà vệ sinh thối hoắc. Tớ nghĩ, mình không thể chịu thiệt thòi sau cú bạt tai của cô ta, tớ tin là mình không thể không hôn được miệng cô ta. Đêm đó tớ không đi vệ sinh nữa. Sáng hôm sau gặp nhau, mặt cô ta sắt lại, lạnh như tiền cố ý không nhìn mặt tớ. Tớ cười hí hí nói, chị Tiểu Ngưu à, chị đúng là đồ vô lương tâm. Sách “Ba điều kỷ luật, tám vấn đề chú ý” có ghi rõ “Vấn đề thứ năm là phải kiên quyết sửa đổi tác phong quân phiệt, không cho phép chửi người đánh người”. Đây là lời Mao Chủ tịch. Chị đánh người, phạm kỷ luật quân đội, tôi phải tìm đến chỉ huy đơn vị của chị để tố cáo. Tớ biết mình gọi “chị Tiểu Ngưu” đã khiến lòng cô ta cảm thấy ngọt lịm rồi, quả nhiên cô ta mỉm cười thật tươi nói, anh cứ đi mà tố cáo tôi, còn tôi chẳng thèm tố cáo anh đâu, coi như đã tha cho cái mạng nhỏ của anh. “Ba điều kỷ luật, tám vấn đề chú ý” ghi rõ: “Vấn đề thứ bảy là, không cho phép cợt nhả với phụ nữ”, anh còn nhớ không? Tớ nói, tôi không hề đùa cợt với phụ nữ, tôi chỉ thay mặt anh em chiến sĩ hôn cô, nhưng cô lại tát vào mặt tôi, thế thì có khác nào tát vào mặt mười mấy chiến sĩ cùng giai cấp với mình, tôi nói có đúng không? Cô ta bảo, anh không nên mồm miệng trơn như chạch thế trước mặt tôi, chẳng dễ dàng gì đâu. Những tân binh ngu ngốc như anh tôi đã gặp rất nhiều! Tớ nói, chị Tiểu Ngưu à, tất cả là do chị sai, hôn chị một cái, chị có mất tí thịt nào đâu, việc gì phải sợ. Cô ta nói, không phải anh đã cùng với cái gã ăn đậu kia đã cười là tôi mồm to rồi hay sao, tại sao còn muốn hôn tôi? Tớ nói, cái mà bọn tôi thích nhất ở chị chính là cái ấy. Tục ngữ nói, miệng to bao nhiêu là phúc đến bấy nhiêu! Cô ta hỏi: Thế cái tay cùng anh ăn đậu ấy có yêu tôi không? Tớ nói, trong ba trăm tân binh đêm ấy, cậu này mê cô nhất, đúng là không ăn được miếng ngon trước mắt nên ngủ không yên và sinh chứng tương tư. Cô ta nói, tôi không có thời gian để tán gẫu với anh nữa, đi tìm một cô mồm nhỏ mà tán đi! Tớ nói, chúng tôi chẳng hơi sức đâu mà quan tâm đến những cô mồm nhỏ, đàn bà mồm nhỏ thì tâm hồn cũng nông cạn, chỉ cần nổi giận là miệng chụm lại còn xíu xiu trông như lỗ đít gà. Cô ta nói, tôi không thèm nghe anh nói nữa. Tớ van nài: Chị Tiểu Ngưu à, hãy thương xót những thằng con trai mới nhập ngũ này, tốỉ nay chúng ta lại gặp nhau. Vừa nghe xong câu này, cô ta đã quay phắt người đi. Tối ấy, tớ đến chờ trong vườn. Bầu trời đầy sao, tiếng sóng biển rì rào ở đâu xa lắm. Đội chiếu phim lưu động đang mở loa phóng thanh hết cỡ ở thao trường trung tâm, tiếng vỗ tay rào rào của anh em chiến sĩ vang lên. Những bệnh binh nhẹ cũng được phép đến thao trường xem phim, phòng bệnh trống hoác vì ở đây không có bệnh binh nặng.
Lúc đi, tớ không hề nhìn thấy Ngưu Lệ Phương, một mình đến bãi đất trống này chờ đợi chẳng phải là ngốc nghếch hay sao? Một phút sao dài như cả một tiếng đồng hồ, tớ vừa mong cô ta đến, lại vừa sợ cô ta đến. Kiểu chờ đợi này là một sự tiêu hao năng lượng, nhưng cũng là một sự chờ đợi trong hạnh phúc. Tiếng gót giày vang lên trong hành lang nhà vệ sinh. Cô ta đến chăng? Đúng là cô ta đã đến, cô ta đã đúng hẹn. Cái cánh cổng tồi tàn kêu lên ken két, còn miệng cô ta thì đang hát lẩm nhẩm “Biển sóng đỏ a! Biển sóng đỏ dạt dào!”. Đúng rồi, đêm nay chiếu bộ phim “Đội quân xích vệ Hồng triều”, một trong những bộ phim được chiếu đầu tiên sau khi lật đổ “Tứ nhân bang”. Cô ta đang nhìn trước nhìn sau để tìm tớ, còn tim tớ thì nhảy đồm độp khiến tớ tức thở, tớ thấy mình sắp chết. Tớ nói, chị Tiểu Ngưu à, chị để tôi đợi lâu quá, chị mà không đến là tôi sẽ chết. Cô ta hỏi, nếu anh chết thì anh sẽ chỉ oán thôi hay buộc tôi phải đền mạng cho anh? Tớ nói, tớ có chết thì cái chết ấy cũng nhẹ tựa lông hồng, nhưng cho dù hóa thành quỷ tớ cũng sẽ đi tìm cô ta - Thực ra có làm quỷ tớ cũng chẳng có cách nào để đi tìm cô ta đâu - Cô ta bảo, anh đừng hù dọa tôi, từ nhỏ đến giờ tôi chưa hề sợ ma quỷ. Tớ nói, được rồi bà chị xinh đẹp ơi, hãy để cho tôi được thay mặt anh em chiến sĩ hôn chị một lát, chỉ hôn thôi… Như một ngọn lửa nhỏ, tớ lăn về phía cô ta rồi ôm lấy eo lưng của cô ta một cách thô lậu. Eo cô ta rất nhỏ, tớ dùng sức siết chặt, cô ta vươn tay chụp lấy tớ, còn tớ thì cố tìm đôi môi của cô ta. Cô ta chẳng tỏ vẻ tránh né gì, thậm chí còn có ý ngẩng lên sẵn sàng tiếp đón, nói thì chậm nhưng mọi việc lúc ấy lại diễn ra quá nhanh, tớ cảm thấy một cơn đau dữ dội bộc phát trên miệng tớ. Có phải là cậu đang nghĩ là cô ta cắn tớ phải không. Cô ta đang mún miệng thật chặt, do vậy không thể cắn tớ mà cô ta đang cắn chặt hai chiếc kim tiêm và tất nhiên là đầu nhọn của nó vươn ra ngoài. Tớ kêu lên: Trương Thiết Sinh mọc sừng trên đầu, mọc kim trên thân, còn cô lại mọc kim ở miệng à! Cô ta đắc ý cười lên nho nhỏ, bị tiếng cười của cô ta kích thích khiến tớ ôm chầm lấy cô ta lần nữa, một cánh tay tớ ôm cô ta thật cứng, còn một cánh tay thì bắt đầu mò mẫm trên thân thể cô ta. Cô ta cúi người xuống nhưng cúi không được, nhổ hai chiếc kim tiêm trong miệng ra, kêu lên nho nhỏ: Anh không được làm thế, người ta trông thấy bây giờ… Tớ cũng lo sẽ có người trông thấy, nhưng tớ vẫn ôm lấy cô ta. Cậu cũng đã biết rồi đấy, cô ta rất cao, tớ bèn cúi người xuống ôm lấy đôi chân của cô ta. Cô ta dùng chân đá tớ nhưng hai cánh tay thì ôm lấy đầu tớ chặt cứng, đôi vú áp ngay trước mũi tớ. Tớ run run đẩy cô ta đi dần về phía góc phía nam, nơi có những lùm cây cao quá đầu người. Chỗ đó an toàn lắm, không ai bước chân đến đó đâu, do vậy mà cũng không thể thấy được chúng tớ. Tớ tiếp tục sờ nắn ngực cô ta bằng cả hai tay, cô ta lúc này không hề mang nịt vú, tất nhiên cũng chẳng có bông như tớ đã nói ở trước. Rõ ràng là những phán đoán của tớ là có phần nhầm lẫn. Đôi vú giống như hai chiếc bánh bao, cứng cáp nhưng tính đàn hồi cực mạnh, lại lạnh căm căm.
Đêm ấy gió biển thổi xào xạc, cô ta chỉ mặc một chiếc áo sơ mi phong phanh nên bị rét. Đầu cô ta lắc qua lắc lại. Ôi! Ôi! Ôi! Tôi chịu không nổi nữa rồi. Cô ta chồm người lên mình tớ toàn thân bỗng nhiên nóng lên như một lò lửa, chiếc mồm rộng mở ra và từ đó toát lên mùi của chất bột lên men tìm lấy mồm tớ. Đôi môi đầy đặn của cô ta bịt chặt lấy mồm tớ và sít chặt. Chỗ vết thương do kim đâm khi nãy lại chảy máu, tớ nếm vị máu vừa đắng vừa mặn của mình. Toàn thân cô ta vẫn run lẩy bẩy, tó ý thức được điều đó và bắt đầu cho một cuộc phản công. Tớ dùng môi mình siết lấy môi cô ta … Môi tớ vừa tìm đúng môi cô ta, tiếng rên của cô ta đã phát ra. Sau đó, tớ dùng lưỡi của mình đẩy nhẹ đôi hàm răng của cô ta rồi tìm đầu lưỡi của cô ta đưa vào miệng mình… Tớ và cô ta trao đổi hơi thở, trao đổi tất cả…
Được rồi, chuyện về sau tớ không phải kể nữa… Cô ta nói rằng, xưa nay cô không hề biết là hôn môi lại kích động cảm giác con người đến như thế…
Được rồi, tớ chẳng kể cho cậu nghe những gì xảy ra sau đó nữa đâu.
Tiền Anh Hào cầm cốc rượu lên, uống những giọt còn sót từ đáy chiếc cốc, đôi mắt lấp lánh, những mụn gỉ sắt trên mặt tiếp tục rơi. Trông mặt cậu ta lúc này giống như một tharth sắt bị nung đỏ từ trong lò vừa lây ra chờ quai búa của người thợ rèn.
- Cậu là thằng được hưởng tất cả những gì đáng mơ ước của bọn mình - Tôi chép miệng thở dài, nói.
Cậu ta cầm chiếc đầu gà cắn nhai rau ráu, phun xương xuống dòng sông. Một bầy cá tụm lại tranh nhau những mẩu xương vụn. Cậu ta tâm sự một cách chân thành:
- Mọi việc qua rồi tớ nghĩ rất nhiều đến cậu, cảm thấy có chút xẩu hổ. Nhưng như người ta nói, tình yêu luôn luôn ích kỷ, đúng không?
Tôi đấm cậu ta một đấm, nói:
- Thằng quái quỷ này, sao cậu không kết hôn với cô ta?
- Tớ muốn kết hôn với cô ta, nhưng liệu cô ta có muốn kết hôn với tớ không? Tớ đã từng nghĩ rằng, sau khi mình trở thành một người anh hùng từ phía nam quay về, mình sẽ bỏ tý Thúy Hương để cưới cô ta rồi đấy chứ! - Tiền Anh Hào cười như mếu.
- Cô ta không biết là cậu đã hy sinh ư?
- Ôi, cậu đừng chân thành quá như thế! - Cậu ta do dự nói - Cậu cho rằng cô ta vẫn nhớ nhung một thằng lính nông dân như tớ sao. Vả lại, tớ không hề là anh hùng. Tớ phải như Lý Thành Văn, ngày nổ ra chiến tranh cũng là ngày anh ta xả thân làm nổ tung một lô cốt ngầm, truyền hình đưa tin, báo chí đăng ảnh mới hy vọng đánh động được tình cảm của cô ta, còn như tớ, liệu có gây cho cô ta được cảm xúc gì?
- Suy cho cùng thì vận mệnh của cậu không được tốt lắm, - Tôi nói - Cậu chết oan uổng quá.
- Như thế cũng hóa hay, - Tiền Anh Hào nói. - Nếu tớ trở thành một anh hùng chân chính, lại là một chuyện cực kỳ hoang đường. Tớ làm không biết bao nhiêu là chuyện bậy bạ. Nếu trở thành anh hùng còn sống trở về, tớ sẽ phát biểu trên diễn đàn của Trung tâm quân dự bị, lại gặp Ngưu Lệ Phương, mọi chuyện sẽ rắc rối to. Làm gì có chuyện một anh hùng trong thời gian nằm viện lại quan hệ tình ái lăng nhăng?
- Nhưng cũng có những người trước khi trở thành anh hùng vẫn làm nhiều chuyện bậy bạ đó thôi - Tôi cãi.
- Thôi đừng nhắc chuyện cũ nữa, chết cũng đã hơn chục năm rồi, còn ân hận nỗi gì? - Cậu ta nói.
Tôi rót rượu ra cốc, nói:
- Thôi thì vì Ngưu Lệ Phương, chúng ta cạn chén!
- Được! Cạn!
Chúng tôi ăn hết tất cả thức ăn, cậu ta cầm chai rượu cất vào một nơi nào đó rồi cầm lấy một mép tấm nylon, vung tay thật mạnh để cho những thức ăn rơi vãi trên đó rơi hết xuống sông. Lại một đàn cá nổi lên bao vây lấy chúng. Có cá nheo, cá chép, có cả lươn và một con ba ba to bằng chiếc quạt. Đột nhiên, Tiền Anh Hào hỏi:
- Cậu thích câu cá không?
- Quá hay! Cậu có cần câu không?

Chương 10
 ó hai đứa bé tay cầm cần câu đang chạy về hướng bờ sông. Trời đang mưa lất phất, trong ngõ bùn đất nhão nhoét, những con giun đất cổ trắng bị nước mưa làm cho trồi lên khỏi mặt đất đang quằn quại trong bùn. Lúc ấy tôi học lớp năm, mười hai tuổi, còn Tiền Anh Hào thì mười ba.
Trông thấy những con giun đất, tôi ngừng chạy, kêu lên:
- Tiền Anh Hào, chúng ta vẫn chưa có mồi câu!
- Ừ nhỉ, tớ quên khuấy đi mất! - Cậu ta đáp.
- Có mấy con giun to tướng đây này.
Cậu ta quay lại, nhìn mấy con giun đất, quay đầu nhổ nước bọt, nói:
- Trên đời này tớ ghét nhất là giun cổ trắng, bị nó cắn là mắc bệnh hủi ngay.
- Nhưng cá rất thích ăn giun cổ trắng!
- Cậu cứ bắt nó đi!
Tôi ngắt một chiếc lá đậu trên hàng rào tre rồi bốc con giun cổ trắng lên. Nó uốn éo thân mình dưới chiếc lá trong tay tôi. Tiền Anh Hào liếc mắt nhìn rồi ôm lấy ngực nôn khan.
- Cậu làm sao thế? - Tôi hỏi.
Tiền Anh Hào xua tay, kéo vạt áo thấm nước mắt, nói:
- Cậu giết chết nó đi, tớ sợ giun cổ trắng.
Tôi tìm một mảnh kính vỡ cắt con giun ra thành nhiều đoạn. Thân thể nó có máu màu xanh và chất dịch gì đó màu vàng.
Nước chỉ ngang nửa sông, giữa sông có một dòng chảy màu vàng sủi bọt. Chúng tôi chọn một chỗ cỏ cây rậm rạp, bờ sông đến chỗ này thì có một khúc cong, làm nên một đoạn sông rất yên tĩnh. Lươn và cá chép rất thích kiếm ăn ở chỗ này.
Trước tiên, chúng tôi mở vòng dây câu bằng nylon ở đầu cần câu ra, dây câu cong vòng, kéo mãi không thẳng. Tiền Anh Hào bảo tôi chớ lo, dây nylon sau khi xuống nước tự nhiên sẽ thẳng ra. Cậu ta bảo tôi:
- Triệu Kim, cậu mắc mồi vào lưỡi câu đi! Tớ sợ cầm phải giun cổ trắng.
Tôi giúp cậu ta móc mồi xong rồi tự móc mồi vào lưỡi câu của mình và lựa thế thả lưỡi câu xuống nước. Trên mặt nước nổi lên hai chiếc phao bằng điên điển. Lúc ấy trên bờ đê có hai tiếng chó sủa oang oang. Chúng tôi quay đầu lại, trông thấy con chó đen Ba Lỗ của nhà Tiền Anh Hào đang quẫy đuôi nhìn chúng tôi. Con chó này đen mượt toàn thân, chỉ trên mỗi mắt có một nhúm lông vàng sẫm. Tiền Anh Hào vẫy tay với nó và gọi:
- Ba Lỗ, đến đây!
Con chó cẩn thận len lỏi giữa những bụi rậm đến bên chúng tôi, đuôi vẫy cuống quít đập vào cây cỏ kêu sột soạt, hướng về giữa dòng nước chảy sủa lên ông ổng. Tiền Anh Hào xoa đầu nó, bảo:
- Nằm xuống, không được sủa. Mày sủa khiến cá sợ, không cắn câu.
Con chó nghe lời, nằm im bên cạnh Tiền Anh Hào, hai chân duỗi thẳng về phía trước, kê đầu lên trên, hai mắt nhìn chăm chăm xuống dòng sông.
Mưa nhẹ như khói sương, không gian mờ mờ tỏ tỏ. Chiếc phao nổi lềnh bềnh trên mặt nước, vẫn chưa có con cá nào cắn câu. Một con nhái ốm nhách đang khó khăn vượt qua đoạn luồng nước chảy mạnh và bơi vào mặt nước yên tĩnh trước mắt chúng tôi, hai chân trước rẽ nước, hai chân sau đạp nước, một luồng sóng nhỏ lăn tăn nổi trên mặt nước yên lặng. Luồng sóng làm hai chiếc phao của chúng tôi xao động. Lông bờm của Ba Lỗ dựng đứng lên, tiếng rên ư ử xuất phát từ cuống họng nó. Tiền Anh Hào ấn đầu nó xuống, nói:
- Ba Lỗ, nghe lời đừng sủa. Là một con nhái bén thôi mà, đừng để ý.
Con chó yên lặng. Con nhái cuối cùng cũng leo lên bờ và chui vào trong một bụi cỏ ven mép nước, mắt mở thao láo, cái bụng to tướng phồng lên xẹp xuống. Một con dế đang nấp trong một bụi cỏ nào đó bên cạnh chúng tôi và kêu lên những tiếng nhỏ, nhờ có sợi râu của nó ngọ ngoạy tôi mới phát hiện ra. Tôi đang định đứng dậy để chộp nó thì Tiền Anh Hào nói:
- Đừng động đậy! Cá nghe dế kêu thì nghĩ rằng không có gì nguy hiểm mới cắn câu.
- Cậu nói bậy. Cá không có lỗ tai thì làm sao nghe được tiếng dế kêu? - Tôi cãi.
- Tại sao cậu biết cá không có tai?
- Tớ xem nhiều loại cá rồi, không con nào có tai cả.
- Tai của cá được ngậm trong miệng, lúc cần nghe gì nó mới nhả ra, không cần nghe thì ngậm lại.
- Cậu trông thấy không?
- Tớ chẳng có diễm phúc được nhìn thấy đâu. Bố tớ nói rằng ai mà trông thấy cá nhả tai trong mồm ra để nghe ngóng động tĩnh thì đó là đại phúc.
- Bố cậu chỉ đặt chuyện thần thoại ra để lừa trẻ con thôi.
- Cậu tin thì tin, không tin thì thôi vậy.
Sau khi nghỉ ngoỉ, con nhái lại bắt đầu kêu lên những tiếng nhỏ. Trên trán của nó có hai túi khí trong suốt lúc phồng lúc dẹp, trông ngộ vô cùng.
Con chó đột nhiên đứng dậy, bộ lông bờm như đợt sóng trào dựng lên xẹp xuống, nhìn thẳng xuống mặt sông, muốn sủa nhưng cố ghìm lại. Hai chiếc phao trên mặt nước đang di động, trước tiên là chiếc phao của tôi, tiếp theo là chiếc của Tiền Anh Hào. Tôi định giật cần câu lên nhưng đã bị cậu ta chẹn lại, hạ giọng nói nhỏ:
- Cá đang thử thôi, đừng vội, chờ cho cá kéo chiếc phao chìm xuống khỏi mặt nước rồi hãy giật mạnh lên.
Chiếc phao đang chuyển động nhẹ, đúng là con cá này rất xảo quyệt. Tôi đang thầm phục những kinh nghiệm câu cá của Tiền Anh Hào thì hai chiếc phao cùng một lúc bị kéo chìm xuống. Tiền Anh Hào hét to:
- Giật!
Tôi vút mạnh chiếc cần câu trong tay về phía sau. Tiếng nước vỡ, một luồng nước bay lên cùng với một vật màu vàng nhạt vọt qua đầu tôi rồi nặng nề rơi xuồng bờ đê.
Trong khi Tiền Anh Hào giật mạnh, cần câu của cậu ta bị gãy làm đôi. Cậu ta rất nhanh tay chụp lấy nửa chiếc cần còn lại và lôi sợi dây câu lên khỏi mặt nước. Tôi trông thấy một con lươn to gần bằng cả bắp tay bị treo trên mặt nước và đang quẫy rất mạnh, đồng thời kêu lên những tiếng rất kỳ dị. Tiền Anh Hào vẩy mạnh nửa chiếc cần câu, con lươn bị hất vàng lên bên cạnh con nhái, lưỡi câu móc vào mang nó bị văng ra ngoài. Một tiếng sủa vang, con chó lao từ trên bờ đê thẳng xuống mép nước lao theo con lươn, ý thức lập công đã khiến nó lao cả xuống nước, nhưng con lươn vùng vẫy dữ dội đã lăn xuống nước sớm hơn con chó một tí làm bắn lên một tia nước, thoáng chốc đã vô ảnh vô hình.
Ba Lỗ bò lên khỏi mặt nước, lắc mình thật mạnh khiến nước bám trên lông nó văng tứ tung.
Chúng tôi lao lên mặt bờ đê, trông thấy ở lưỡi câu của tôi có móc một con cá chép miệng rộng màu vàng. Nó đang giãy giụa nột cách giận dữ và tuyệt vọng. Hình như chưa hả cơn giận, Ba Lỗ lao tới, chỉ cần một cú táp mạnh, con cá đã chết không kịp ngáp.
Tôi cẩn thận lấy lưỡi câu cắm rất sâu trong cuống họng của con cá ra.
Tiền Anh Hào trầm lặng hẳn đi, có vẻ không vui.
- Tiền Anh Hào, câu tiếp đi. Con cá này thuộc về cả hai chúng ta - Tôi nói.
- Tiếc quá! Một con lươn trắng to bự. Nó quẫy dữ quá, không khéo là một con lươn thành tinh.
Chúng tôi bẻ một cành liễu xâu vào mang con cá, cẩn thận xem xét thật kỹ rồi bỏ vào trong túi cói. Tiền Anh Hào nối xong cần câu, nói:
- Giúp tớ móc mồi vào lưỡi câu đi, tớ không tin là không câu được nó.
Tôi giúp cậu ta móc một khúc giun vào lưỡi câu.
Chúng tôi đặt cần câu xuống đất. Tất cả phải chờ cho yên tĩnh trở lại. Mưa nhẹ đã làm đầu tóc và quần áo chúng tôi ướt bê bết. Chúng tôi cảm thấy hơi lạnh, con chó đứng bên cạnh chúng tôi run lên từng đợt. Tiền Anh Hào vỗ đầu nó, nói:
- Ba Lỗ, mày quay về nhà đi!
Không thật sự tự nguyện, con chó quay lên bờ đê, cái đuôi vểnh ngược lên và chạy biến khỏi mặt đê. Tiền Anh Hào hỏi:
- Cậu có biết thần Hà bá của con sông này là ai không?
- Thần Hà bá là gì?
- Mỗi con sông đều có một vị thần cai quản.
- Thế vị thần cai quản con sông này là ai?
- Là một con lươn trắng - Cậu ta nói với vẻ thần bí - Bố tớ nói rằng con lươn trắng này còn to hơn cả chiếc thùng chứa nước, dài hơn chiếc đòn gánh, có thể biến thành một thư sinh áo trắng lên bờ để tác oai tác quái.
- Tác oai tác quái thế nào?
- Điều này thì tớ không biết, nói tóm lại là làm những điều tội lỗi.
Đột nhiên tôi cảm thấy sông lưng mình lạnh toát. Trước mắt tôi, trên mặt sông kia sẽ có một thư sinh áo trắng xuất hiện bất kỳ lúc nào và dìm chúng tôi xuống sông cho đến chết.
- Thế cậu có biết thần Hà bá của Vận Lương Hà là ai không? - Tiền Anh Hào lại hỏi.
Tôi nhìn thẳng vào mắt cậu ta, hai tay chụp lấy những cây cói mọc dày bên cạnh một cách vô thức.
- Thần Hà bá Vận Lương Hà là một con cá chép màu xanh rất to - Cậu ta lại hỏi - Cậu có thể đoán là nó to như thế nào không?
Tôi sợ sệt lắc đầu.
- Bố tớ nói, có một năm sau một cơn đại hồng thủy, một ông già đã tìm thấy một chiếc vảy cá chép trên bùn lầy dọc bên bờ sông. Cậu có thể nghĩ là nó to như thế này, bằng chiếc vung của một chiếc nồi bảy. Chiếc vảy mà to đến như thế, cậu có tưởng tượng ra là con cá to như thế nào không?
Tôi kinh hãi đến độ cứng đờ cả lưỡi.
- Thủy quái thành tinh ở Vận Lương Hà nhiều không kể xiết. Bố tớ kể rằng, thời Tống đã có vị hoàng đế sai Bao Thanh Thiên giám sát việc tu sửa Vận Lương Hà, sửa bên nam thì bên bắc lở, sửa bên bắc thì bên nam sụp khiến Bao Thanh Thiên phải đúc mười hai con dao cầu bằng đồng ném xuống sông mà yểm. Con sông như một cái nồi nước sôi sùng sục lên rồi từng luồng, từng luồng máu trào lên, nhiều đến nỗi toàn dòng sông đều biến thành màu đỏ, hàng trăm xác quái vật nào ngư tinh, giải tinh, rùa tinh nổi lên lềnh bềnh, ở xa đến mấy chục cây số còn ngửi thấy mùi tanh. Cuối cùng, một ông già mặc áo màu xanh có bộ râu màu lam từ dưới sông trồi lên, trông thấy Bao Thanh Thiên thì vòng tay cúi đầu chào, nói: Bao đại nhân, già này khâm phục khâm phục, sau này chẳng bao giờ dám làm nhọc lòng đến đại nhân nữa, xin đại nhân hãy ra lệnh cho những con dao dưới sông đừng chém giết nữa, nếu không thì những thuộc hạ của tôi tiêu ma hết. Bao Thanh Thiên hỏi: Ngươi đã thực sự khâm phục chưa? Ông già nói là đã thực sự khâm phục. Bao Thanh Thiên hỏi: Ngươi tâm phục hay khẩu phục? Ông già nói là đã tâm phục. Bao Thanh Thiên nói: Như vậy thì khẩu nhà ngươi vẫn bất phục phải không? Ông già vội vàng nói: Phục rồi, phục rồi, cả tâm lẫn khẩu đều phục. Bao Thanh Thiên nói: Không chém giết để cho máu các ngươi chảy thành sông thì các ngươi chưa biết sự lợi hại của lão Bao ta đây, các ngươi phải biết là Bao Hắc Tử này không phải đã là một chiếc đèn cạn dầu. Lão trùm yêu tinh vội vàng nói Bao đại nhân không phải là đèn hết dầu. Thấy lão yêu tinh đã thừa nhận, Bao Thanh Thiên cười lớn, cười xong thì ra lệnh: Vương Triều Mã Hán, hãy ra lệnh thu các con dao cầu lại!
- Cậu chỉ giỏi phịa để lừa tớ - Tôi nói.
- Đó là chuyện bố tớ kể cho tớ nghe. Bố tớ đã từng tham gia chiến dịch Mạnh Lương cố, đã từng đến phủ Khai Phong, lại tham gia cuộc chiến tranh giúp nhân dân Triều Tiên đánh Mỹ. Người khác có thể nói chơi, bố tớ lại nói chơi được sao?
Bố cậu ta đã từng có một lịch sử vinh quang như thế, đương nhiên không thể đặt điều nói phét được. Thế thì, trong dòng nước đầy thần bí này nhất định có những con lươn quỷ quái to hơn cả chiếc thùng đựng nước ẩn thân, còn có cả ngư tinh, giải tinh, rùa tinh, tôm tinh…, lại còn có cả những hồn ma chết nước nữa… Nghĩ đến đó, không kìm lòng được, toàn thân tôi cứng lại, lông tóc đều dựng đứng cả lên. Dòng nước trước mắt tôi chỗ nào cũng đầy vẻ bí hiểm và cổ quái. Đóa hoa quỳ đang bị cuốn theo dòng nước kia có phải là do một con rùa tinh biến hóa thành để mê hoặc trẻ con không? Những đám bọt sóng trắng xóa rất đẹp phía xa xa kia, ai dám đảm bảo đó không phải là do những con lươn quỷ quái phì bọt mép mà thành? Lại còn có cả những vòng nước xoáy thoắt ẩn thoắt hiện kia là do những con giải dùng những chiếc càng của chúng, khuấy nước mà thành. Dường như có vô số những con mắt đầy âm khí lạnh lẽo ẩn sâu dưới dòng nước kia đang nhìn chúng tôi, và bọn chúng có thể nhảy vọt lên rất nhanh bất cứ lúc nào, cũng có thể là rất chậm chạp và từ tốn bò lên giống như con nhái lúc nãy rồi lôi chúng tôi xuống nước, ăn thịt chúng tôi, biến chúng tôi thành những hồn ma bị chết nước suốt đời cứ phiêu bạt theo dòng sông…
- Tiền Anh Hào! Tớ… tớ chẳng muốn câu nữa… - Tôi đứng dậy.
- Đừng vội! Cậu ta ấn vào vai tôi nói - Cậu chú ý nghe nhé, “Côn quai” xuất hiện rồi đó.
- “Côn quai” là cái gì?
- Cậu cứ nghe!
Để giảm bớt sự xói mòn của nước sông vào bờ, ở phía tây của đám cói người ta đã đắp một một bờ đất, thường gọi là “con rồng đất”, một đầu tiếp giáp với con đê, một đầu đến tận mép nước. Trên “con rồng đất”, những lùm hòe và liễu mọc dày đặc, phía bên phải “con rồng đất” là một vùng nước chết đầy cói, từ đó vang lên tiếng gọi đáp của một đôi nhái. Đây là một đôi nhái rất hiếm thấy, chỉ to bằng ngón tay trỏ của người lớn, bụng và miệng màu phấn hồng, sau những trận mưa lớn mỗi năm mới xuất hiện, trời quang lên là lập tức không còn thấy tăm dạng cũng như tiếng kêu của chúng nữa.
- Cậu có biết chúng là do ai biến thành không? - Tiền Anh Hào hỏi, giọng rất thần bí.
- Không biết, - Tôi phát run nói.
- Đó là do hai người con gái khuê các biến thành - Cậu ta nói - Bố tớ kể rằng ngày xưa có hai cô gái con nhà khuê các xuống sông giặt áo quần, té nước vào nhau vui đùa và để cho nước cuốn quần áo và chày đập đi mât. Hai người bèn bơi theo để vớt và chìm xuống sông mà chết biến thành một đôi nhái, một người gọi là Côn, có nghĩa là chày đập vải, một người là Quai, nghĩa là áo mặc ngoài.
- Thế thì hai con nhái này phải một đực một cái, nếu không thì không thể sinh nở được, phải không?
- Chuyện này thì tớ không biết, - Cậu ta nói. - Bố tớ chỉ nói hai con nhái này là do hai cô gái biến thành thôi.
Một trận gió lạnh thổi qua mặt sông, đám cói đằng sau lưng chúng tôi kêu lên xào xạc. Ba Lỗ lại xuất hiện từ trong đám cói, lặng lẽ tiến đến giữa hai chúng tôi.
- Cậu nói thử xem, chúng ta bị dìm chết tại đây sẽ biến thành cái gì? - Đột nhiên Tiền Anh Hào hỏi tôi, đôi mắt lóe lên những đốm lửa sáng màu xanh lục. Một cách vô ý thức, tay tôi chụp lấy một bụi cói, nói:
- Không biết… tớ không thể biết được…
- Tớ nghĩ là chúng ta sẽ biến thành hai nhân ngư nhỏ màu đen, mỗi khi nước sông dâng cao, chúng ta sẽ đứng trên mặt nước mà ca hát…
- Hát bài gì?
- Năm một chín ba tám ấy, quỷ dữ tiến vào đât Trung Nguyên, chúng chiếm Lư Câu Kiều rồi chiếm Sơn Hải Quan, đường xe lửa vươn về đến Tế Nam…
Vừa đúng lúc ấy, giữa dòng sông bỗng nhiên xuât hiện một vòng tròn sóng, một vật xanh rờn và tròn lăn đang bơi giữa vòng tròn sóng ấy. Tôi kinh hoàng thét lên, hai tay hai chân bò lên mặt đê, chẳng còn lòng dạ nào mà nghĩ đến con cá chép vừa câu được, cả chiếc cần câu, cả Tiền Anh Hào lẫn con chó, càng không quan tâm dưới chân mình là nước hay là bùn, ba chân bốn cẳng vọt về nhà.
Sau đó, Tiền Anh Hào cùng con chó đem con cá và chiếc cần câu về nhà tôi, còn nói rằng con quái vật xuất hiện giữa dòng sông ấy kỳ thực là một quả dưa hấu. Cậu ta còn nói, cậu ta đã nhào xuống nước vớt quả dưa vào bờ, đập vỡ ra định ăn nhưng một mùi chua loét đã xông lên. Té ra nó trôi trên sông quá lâu nên đã bị thối.
Phần nhận xét hiển thị trên trang

Ma Chiến Hữu: Chương 7 và 8


Chương 7
Không ngờ chết rồi mà vẫn còn phiền phức thế, - Tôi cảm thán - Trước đây nghe người ta nói là, người chết như ngọn đèn đã tắt, thần khí tan biến trong gió xuân, thi thể hóa thành bùn, té ra là người ta đã lầm.
- Ban đầu tớ cũng nghĩ như thế, - Tiền Anh Hào nói. - Ai ngờ sau khi chết mới biết là chẳng hề đơn giản như vậy. Thì ra là “chưa chết thì không biết, vừa chết là rõ ràng”.
Cậu ta động đậy chiếc mông, hàng ngàn giọt nước rơi xuống dòng sông ngay lập tức đã tan vào dòng chảy mất tăm mất dạng. Phía tây nam, giữa làn mây đen kịt bỗng dưng lại có một khoảng trời trong xanh và một luồng ánh sáng sắc như một đường kiếm chiếu xuống làm cho mặt nước sông rực lên một màu đỏ. Mây con chim hồng yến đang bay là là trên dòng sông, thi thoảng lại đáp bụng xuống mặt nước khiến vài giọt nước bắn lên tung tóe. Dưới ánh sáng mặt trời, hình như nước sông dâng càng nhanh, chiếc cầu đá đã biến mất hoàn toàn, ngay cả bức tường sóng cũng không còn nữa. Nhiều lùm hòe bên bờ đê đã chìm trong nước, những cành liễu buông rủ chạm xuống mặt nước rồi lại nhẹ nhàng bật lên. Tốc độ chảy của dòng nước hình như đã chậm lại nếu so với lúc nãy. Dưới gốc cây liễu, dòng nước lặng lờ như không chảy, chỉ thi thoảng xuất hiện một vài vòng nước xoáy vì gặp phải một vật cản dòng là có thể chứng minh dòng nước vẫn đang chảy. Có dòng đang chảy về đông, có dòng đang chảy về tây, hai dòng gặp nhau, những vòng xoáy sinh ra từ đó. Dưới ánh mặt trời rực rỡ, mùi tanh tanh của nước bốc lên khá nồng, kích thích bàng quang của tôi - Tôi không thể hiểu vì sao mùi vị tanh nồng của nước lại kích thích bàng quang - Cảm thấy buồn tiểu, tôi nói:
- Anh Hào, cậu chờ tớ một tí, tớ leo xuống tiểu cái đã.
Tiền Anh Hào cười lên nghe rất quái dị mơ hồ, nói:
- Cậu quả là có quá nhiều chuyện bày đặt. Tiểu thì việc quái gì phải tuột xuống gốc cây - Vừa nói cậu ta vừa đứng lên - Tớ sẽ biểu diễn cho cậu xem!
Cậu ta đứng ép hai chân vào nhau, thẳng lưng ưỡn ngực, mắt nhìn theo hướng mặt trời, mở cúc quần, nói: Lúc tiểu phải cắn chặt răng, tập trung tinh lực, chỉ quan tâm đến việc mình đang tiểu, chớ có nghĩ ngợi lung tung. Tiểu cũng như ném phi tiêu, phân tán tình thần thì không thể ném trúng vòng mười đâu. Có biết vì sao phải cắn chặt răng không? - Cậu ta hỏi tôi - Xem ra cậu chẳng biết gì đâu. cắn chặt răng là làm cho răng thêm chắc khỏe, lại có khả năng giảm béo. Hiểu chưa? Hiểu rồi thì cứ theo tớ mà làm, hiểu rồi mà không làm theo tớ có khác nào chẳng hiểu gì. Được rồi, xem tớ đây!
Cậu ta không nói nữa, thân hình đứng nghiêm theo tư thế quân đội, cành liễu nhún lên nhún xuống, chao qua chao lai. Một dòng nước trong suốt bắn thẳng xuống mặt sông. Dòng nước trong rót xuống mặt sông ngầu đục, dòng nước nối liền cậu ta với dòng sông như một chiếc cầu vồng nhiều màu sắc. Chiếc cầu vồng nhiều màu sắc nối cậu ta với dòng sông khiến tôi có cảm giác toàn bộ nước sông là do cậu ta đái ra, còn cậu ta là kết tinh của dòng sông đang ồn ào chảy. Chiếc cầu vồng này tồn tại đến nửa tiếng đồng hồ. Tôi bỗng kinh hoàng khi thoáng nghĩ là cậu ta đang chết đứng, nước trong người chảy hết ra ngoài thì cậu ta sẽ biến thành một bộ xương trắng hếu được bọc trong bộ quân phục mục nát. Rất may là điều tưởng tượng khủng khiếp này vừa mới xuất hiện trong đầu tôi thì chiếc cầu vồng ấy cũng biến mất, tôi nhìn thấy cậu ta rùng mình một cái thật mạnh và nhanh nhẹn chỉnh sửa áo quần rồi dùng chân phải làm trụ, xoay một vòng chín mươi độ, đối diện với tôi, ra mệnh lệnh thật nghiêm khắc:
- Triệu Kim! Ra khỏi hàng!
Trong chớp mắt, những nhiệt huyết và ý thức quân nhận đã bị quên lãng từ rất lâu đột nhiên ùa về, tôi quên cả chuyện nguy hiểm có thể xảy ra là rơi xuống sông, vận động cơ bắp toàn thân bước về phía trước một bước. Cành cây mềm mại dưới chân tôi hình như là một bãi đất bằng phẳng đầy cỏ mềm dày.
- Nhìn thẳng về mặt trời! - Tiền Anh Hào ra lệnh.
Tôi dùng chân phải làm trụ, xoay người ba mươi độ, mặt hướng về phía mặt trời đang nấp trong những dám mây dày phóng ra hàng vạn tia sáng ở phía tây nam, tiếng chảy của dòng nước dưới chân hình như đã lùi về một nơi rất xa xăm. Tôi nghe thấy tiếng tim mình đang cùng một nhịp đập với tiếng tim của cậu ta. Tình đồng đội giữa tôi và cậu ta từ trước đến nay chưa bao giờ trở nên gần gũi, thân thiết và cảm động như chính lúc này. Bên tai tôi, mệnh lệnh của Tiền Anh Hào tiếp tục vang lên, tôi cảm thấy tôi là một con ngựa đang chở cậu ta trên lưng, hai tai tôi có tiếng sáo trúc vi vu, bấn chân tôi như được gắn chiếc chuông đồng. Tôi đang khao khát được nghe mệnh lệnh của cậu ta.
- Cắn chặt răng!
Cắn chặt răng.
- Thót bụng!
Thót bụng.
- Vứt bỏ tạp niệm!
Vứt bỏ tạp niệm.
- Điều hòa hơi thở!
Điều hòa hơi thở.
- Chuẩn bị - Bắn!
Những gì đang nung nấu trong thân thể tôi lập tức bung ra ngoài, giữa tôi và dòng sông cũng đã tạo nên một chiếc cầu vồng nhiều màu sắc. Tôi cảm thấy nước trong cơ thể mình đang tuần hoàn, đang tẩy rửa từng mạch máu, từng kẽ hở của máu thịt, những gì cặn bã đang tích tụ trong huyết quản, trong thịt da tôi bao năm qua đã bị bài tiết hết ra ngoài. Cảm giác khoan khoái được bài tiết hết những chất dơ bẩn của cơ thể ra ngoài không thể dùng ngôn ngữ để diễn đạt được. Kỳ thực là suốt quá trình bài tiết ấy, tôi không còn là tôi nữa; chân tay và toàn bộ cơ thể tôi vẫn tồn tại một cách hữu hạn song tư tưởng tôi lại vô cùng tự do, cảm giác lại vô cùng linh mẫn. Trước mắt tôi, chiếc cầu vồng không ngừng biến đổi màu sắc, đỏ cam vàng xanh lam chàm tím giao thoa, những màu sắc của trái đất đều có trong chiếc cầu vồng này. Khi nó biến thành màu đỏ, tinh thần tôi vô cùng hưng phấn, lửa nhiệt tình bốc lên; một lá cờ đỏ phấp phới bay trước mắt tôi, mũi tôi ngửi thấy mùi thuốc súng; da thịt tôi cảm thấy không khí bỏng rát... Hình như tôi đang ở ngoài chiến trường. Khi chiếc cầu vồng biến thành màu cam, một điệu nhạc du dương hồn hậu từ dưới dòng sông vang lên, như mây như khói bay là đà trong không gian, như một chiếc chăn ấm áp bao bọc lấy cơ thể tôi. Âm nhạc càng mạnh, càng nhanh, chiếc cầu vồng biến dần từ màu cam sang màu vàng, những đốm lửa âm nhạc từ dưới dòng sông kết thành từng chùm bay lên, không gian đầy ắp những đốm lửa nốt nhạc cuồng nhiệt mà hào phóng, thoáng đãng mà mênh mông. Dòng nước lững lờ hình như biến thành một sa mạc vô cùng vô tận. Từ màu vàng biến thành màu xanh, không khí trở nên mát mẻ lạ thường, những dây tử đằng buông rũ trước mắt tôi, những chiếc lá đối xứng nhau to và dày. Từng đoàn từng đoàn côn trùng thân cứng đủ màu sắc bám vào những dây tử đằng leo lên leo xuống giống như trong mỗi con đều mang trong mình một mệnh lệnh hỏa tốc nào đó cần phải cấp báo. Thi thoảng cũng có hai con đâm sầm vào nhau, không nhường nhịn nhau, cuối cùng đầu cụng vào đầu, chân quặp lấy chân và một trận huyết chiến xảy ra, tất nhiên là có kẻ thua và rơi xuống. Khi thấy chúng rơi, tôi kêu lên hoảng hốt, nhưng chúng đã mở lớp áo giáp trên lưng, đôi cánh xòe ra và đập nghe vù vù, bay lên, chỉ chớp mắt là đã đáp xuống những chiếc lá to đùng và dày cộm như một viên đá cuội, đôi cánh mỏng tang như sa tanh xếp lại, kỳ diệu vô cùng, hai mảnh giáp trên lưng khép lại không thể nào nhận ra kẽ hở. Không dằn lòng được, tôi buông một tiếng thở dài cảm thán vì sự tinh diệu và hoàn mỹ của tạo hóa. Lúc ấy, bạn không thể không tin tưởng rằng, phía trên mặt trời kia còn có một thượng đế vạn năng và đầy quyền lực. Bạn có thể trông thấy được bộ râu màu vàng rất dài và gương mặt nhân từ của ngài. Nhưng khi màu xanh lục biến thành màu xanh lam thì những dãy núi từ xa xăm đang cuồn cuồn chạy về phía tôi. Chúng đứng bên kia sông, đối diện với bờ đê, tỏa chiếc bóng đồ sộ màu lam xuống mặt nước, nhuộm lam cảm giác của tôi, nhuộm lam nước sông. Màu lam bao phủ không gian, vạn vật trở nên trong suốt như được tạc bằng thủy tinh, những đàn chim sẻ đang đập những đôi cánh màu lam như một chiếc dù hoa xòe to trước gió. Nước sông cũng nhanh chóng biến thành màu lam, một màu lam gần như đen, ẩn tàng trong màu đen ấy là vô số bí mật của lòng sông. Cuối cùng, một màu chàm cao quý hiện ra trước mắt khiến tôi nhận ra từ trong tâm hồn mình tràn ngập một niềm cảm kích và lưu luyến đối với thế giới này, cuộc đời này. Một chất lỏng màu chàm chảy tuôn ra từ cơ thể tôi, nước mắt màu chàm cũng đầy hốc mắt tôi. Khi cảm giác của tôi hoàn toàn trong suốt, khi nước sông trở lại nguyên trạng màu vàng sậm, cánh đồng trở về với màu xanh lục, núi khôi phục màu xanh xám thì tôi cũng cảm thấy toàn thân mình nhẹ tênh, lục phủ ngũ tạng tình khiết vô ngần, những ảo giác cũng biến mất. Tôi nghe thấy Tiền Anh Hào đang phát mệnh lệnh:
- Đừng cắn răng nữa!
Đúng, không cắn răng nữa.
- Thả lỏng đôi vai!
Đúng, thả lỏng đôi vai.
- Cài cúc quần lại!
Đúng, cài cúc quần lại.
- Quay đằng sau!
Đúng, quay đằng sau.
- Trở về hàng!
Đúng, trở về hàng.
Tôi đứng đối diện với Tiền Anh Hào, nhìn vào mặt nhau hồi lâu rồi không hẹn mà cùng cười phá lên, cười đến khi nước mắt chảy ra ràn rụa mới thôi.
Chuyện này có vẻ cực kỳ hoang dường, nhưng cái cảm giác kỳ diệu một cách đặc biệt trong suốt quá trình ấy lại cứ hiện ra rõ ràng trước mắt tôi.
Mây đen lại gặp nhau, che mất ánh mặt trời, trên sông tối sầm lại, mùi vị của nước cũng giảm nồng độ khá nhiều. Một luồng gió đông bắc thổi qua, mặt nước sông lại nổi lên hàng vạn con sóng, một xác chó lềnh bềnh từ phía thượng nguồn trôi về. Bụng con chó đã trương lên khá to, lông đã trụi lủi thật gớm ghiếc. Tôi cảm thấy mất vui, rất may là nó trôi khá nhanh, chớp mắt đã mất hút, tâm trạng không vui của tôi cũng biến mất. Luồng gió đông bắc đã lặng, một cơn mưa nhẹ bắt đầu rơi nghiêng. Những giọt mưa trông rất nhẹ, không phải rơi mà là bay, trông như được cắt ra từ xốp. Mười mấy con hải âu trắng từ thượng nguồn bay về, màu sắc của chúng có vẻ thâm hơn so với những giọt mưa nên rất dễ dàng phát hiện ra. Cách bay của đàn hải âu có kỹ thuật: Xuyên qua làn mưa xiên mà không để cho một giọt mưa nào đụng đến lông cánh, cho dù lông chúng trơn tuột, nước mưa không thể thấm ướt.
Nhìn theo đàn hải âu bay đi, tôi cảm thấy đói bụng mới sực nhớ rằng trưa nay mình không ăn cơm. Tôi hỏi Tiền Anh Hào:
- Cậu đói bụng không?
- Cậu thì sao?
- Tớ đói lắm rồi!
- Tớ cũng đói lắm rồi.
- Trong túi hành lỹ của tớ có bánh bao, xúc xích, chân gà Đức châu, lại còn có cả chai rượu Mao Đài - Tôi nói.
- Phải mang về nhà để biếu mẹ chứ - Tiền Anh Hào nói.
Tôi rất khẳng khái:
- Chúng mình mười mấy năm không gặp, hôm nay trùng phùng là ngày vui nhất của cuộc đời. Tình chiến hữu nặng hơn cả tình phụ mẫu, chúng mình ăn nhé. Cậu chờ đây tớ xuống lấy lên.
Tôi cúi đầu nhìn xuống mới phát hiện ra rằng, không biết tự bao giờ, nước sông đã dâng lên đến tận mặt đê, cây liễu ở lưng chừng sườn đê đã bị ngập đến nửa cây, chỉ còn lại phần trên, nơi chúng tôi đang ngồi như một ốc đảo giữa mênh mang sóng nước. Hành lý của tôi để trên mặt đê, nước sẽ cuốn đi bất kỳ lúc nào. Tiền Anh Hào nói:
- Thôi thôi! Cậu là thằng đầu não linh hoạt nhưng tay chân vụng về, lúc còn ở huyện Hoàng đã vụng, bây giờ phát tài rồi càng vụng. Chờ đấy, để tớ đi lấy. Xem tớ biểu diễn bay trong không trung đây!
Lần này thì Tiền Anh Hào chẳng cần leo trèo giữa cành lá rậm rạp như một mê cung này nữa mà như một vận động viên nhảy cầu, từ trên cành cây nhún mình một cái, cành cây như một chiếc lò xo có sức đàn hồi cực mạnh đẩy thân hình cậu ta lên cao, hạ xuống rồi lại lên cao, cứ như thế đến ba lần, lần sau cao hơn lần trước. Cuối cùng, thân hình cậu ta rời khỏi cành cây, bay lên không trung dễ đến mười mét. Từ trên độ cao nhất, cậu ta đảo người mấy vòng rồi dang tay dang chân từ từ rơi xuống. Hơi nước từ phía dưới bốc lên đỡ lấy thân hình cậu ta nên tư thế rơi rất đẹp, rất nhẹ nhàng như một con chim ưng dang cánh đáp xuống cành cây. Tôi không ngờ là thằng cha này lại luyện được cái kỹ năng xuất quỷ nhập thần như vậy nên chỉ biết há miệng ngây người đứng nhìn mà chẳng thốt lên được tiếng nào. Cậu ta đang nhắm thẳng về phía đống hành lý của tôi mà rơi xuống, trong quá trình rơi lại lộn người mấy vòng rồi hai chân đáp xuống mặt đê. Từ trên độ cao như thế rơi xuống mà chẳng gây ra tiếng động nào, có thể nói tuyệt kỹ này xưa nay hiếm thấy, trong tiểu thuyết kiếm hiệp có tưởng tượng ra những trang hảo hán võ nghệ siêu quần như thế nào xem ra chẳng hơn gì tuyệt kỹ tôi đang chứng kiến đây.
Tiền Anh Hào đứng trên mặt đê, hỏi:
- Thức ăn trong chiếc túi nào?
- Trong chiếc túi da nhân tạo màu đen ấy!
Cậu ta mở chiếc túi, lôi hai chiếc bánh bao được bỏ trong chiếc túi nylon, một hộp chân gà rút xương Đức châu, hai chiếc xúc xích ra, rồi ném từng chiếc lên cho tôi. Cậu ta là vận động viên ném lựu đạn cấp quân khu, khi ném những vật ấy hình như trên tay cậu ta có mắt, dùng lực lại thích hợp, mục tiêu lại rất chuẩn nên tôi chộp lấy chẳng khó khăn gì. Cuối cùng là chai rượu Mao Đài được ném lên. Tôi sợ để trên cành cây chúng sẽ rơi xuống nên ôm tất cả trong lòng.
- Làm sao cậu lên? - Tôi hỏi.
- Chuyện nhỏ!
Tiền Anh Hào lùi về phía sau hai bước rồi tung người nhảy lên, gót chân đạp nhẹ lên đầu những lùm cây hòe lấp ló trên mặt nước, giống như một con mèo màu lục chộp lấy thân cây liễu. Tôi cúi người vạch kẽ lá nhìn, chỉ thấy cậu ta như một làn khói, thoắt cái đã lên đến nơi.
- Thế nào? - Cậu ta có vẻ đắc ý hỏi, hàm răng lấp lóa. Té ra hàm răng của cậu ta trắng hơn trước kia rất nhiều.
- Tuyệt vời! Cậu học được công phu leo tường hạ thủy tuyệt vời này bao giờ thế?
- Chuyện này thì đáng gì, chỉ là một trò vặt dễ luyện thôi mà - Có vẻ không quan tâm, cậu ta nói - So với việc chúng ta tập ăn đậu còn dễ hơn nhiều…

Chương 8
 ấm màn nhung từ từ mở ra. Đó là một đêm trước ngày tiếp nhận tân binh vào năm 1977. Buổi lễ được cử hành tại hội trường lớn của trung tâm quân dự bị.
Tôi và Tiền Anh Hào đang ở trong phòng hóa trang phía sau sân khấu, trong tim đứa nào cũng có một con thỏ, nhảy loạn lên. Lúc ấy, trung tâm quân dự bị có một đội văn nghệ mang danh là nghiệp dư nhưng hoạt động như một đoàn chuyên nghiệp của anh em chiến sĩ, luôn luôn biểu diễn trong những dịp lễ tết, tiết mục biểu diễn có rất nhiều chủng loại: đơn ca, múa, đối đáp, kể chuyện sách theo lối Sơn Đông, trích đoạn các vở kịch… Đội văn nghệ có một nữ chiến sĩ dẫn chương trình, dáng người cao ráo, lỗ mũi to, cái miệng cũng to chẳng kém. Lần đầu tiên chúng tôi trông thấy cô ta là tại sân khấu hội trường trung tâm dự bị, lúc ấy chúng tôi mới nhập ngũ nửa tháng. Ở tiểu đoàn tân binh, chúng tôi ngủ trong những ổ rơm, lạnh đến nỗi nước mũi xanh chảy cả ra ngoài, cho nên vừa bước vào cái hội trường ấm áp, chúng tôi cảm thấy như được bước vào cổng thiên đường. Khi cô gái dẫn chường trình mũi to, miệng rộng, trang điểm sực nức mùi phấn son này vén chiếc màn nhung bước ra, chúng tôi cảm tưởng đó là một tiên nữ giáng phàm, trong lòng nghĩ nếu kiếm được một cô gái thế này làm vợ thì cũng bõ một dời, có chết cũng chẳng ân hận gì. Những bóng đèn cực mạnh từ khi sinh ra đến bây giờ chưa được nhìn thấy đang chiếu thẳng vào thân hình cô ta. Cô ta mặc một bộ quân phục sáng lấp lánh, mang đôi giày da đen cũng sáng lấp lánh, nếp quần quân phục sắc như dao, khuôn ngực đầy đặn, cao vút. Sau này khi chúng tôi ngồi bình phẩm về cô ấy, Tiền Anh Hào có vẻ hiểu biết nói: Các cậu chỉ nhìn bề ngoài thôi. Đó là đồ giả! Tớ đã có dịp trông thấy cái ấy. Hai cái chóp to đùng, thêm cả cân bông độn vào bên trong, sao lại không cao được nhỉ? Cô ta cao như một cuống sen, đôi môi đỏ đến độ phát sáng, sống mũi trắng và cao, đôi mắt đen và sâu hun hút, trán cũng rất trắng. Đặc biệt nhất là mái tóc đen được chải cao, bồng bềnh mà không rối, sáng đến lóa mắt, không biết được xịt không biết bao nhiêu là dầu hoa quế - Lại bị vẻ bề ngoài làm cho mê muội rồi - Tiền Anh Hào phê bình chúng tôi. Đó là dầu bôi tóc giả mùi hoa quế! Loại dầu này có hiệu là Miên Thạch, do Thượng Hải sản xuất được đóng trong hộp, một đồng hai hào một hộp. Còn dầu hoa quế à? Các cậu cho cô ta là vợ bé của địa chủ à, vợ bé của địa chủ mới có dầu hoa quế để dùng - Cái cậu này cái gì củng biết, làm như cậu ta là người chuyên nghiệp trang điểm cho cô dẫn chương trình không bằng. May mà chúng tôi chẳng biết gì cả nên cậu ta mới có dịp ba hoa đúng chỗ - Cô ta ôm một bó hoa tươi xanh đỏ trắng vàng trước ngực - nói tóm lại là rất rực rỡ thích mắt. Những bông hoa này tươi rói như vừa được ngắt trên cành xuống - Lại là Tiền Anh Hào cho biết: Đó là hoa giả, bằng nhựa! Khi cô ta ôm hoa xuất hiện trước tâm màn nhung to tướng, tân binh ở dưới hội trường như ong vỡ tổ, ban đầu là huýt sáo và la ó, một cán bộ lãnh đạo đứng ở bậc lên xuống gào to: Không được la ó, không được huýt sáo, chỉ được vỗ tay. Thế là cả hội trường ngậm miệng và tiếng vỗ tay vang lên rào rào, như điên như dại, vỗ tay đến độ rát bỏng lòng bàn tay, đau buốt cả ngón tay - Tiền Anh Hào chê rằng, cách vỗ tay của chúng tôi là không đúng, vừa mất sức, vừa đau tay nhưng lại không vang. Cậu ta bảo rằng, hai lòng bàn lay phải khum lại, không được vỗ hai bàn tay song song vào hhau mà phải vỗ bắt chéo thành hình chữ thập, như thế giữa hai lòng bàn tay mới có một khoảng không gian, do vậy tiếng vỗ sẽ rất to mà cũng chẳng đau gì cả. Tôi đưa tay lên làm thử, quả nhiên lời cậu ta thật chính xác. Cậu ta đắc ý nói: Phục lăn chưa? Tôi nói: Phục thì có phục, có điều khi cô ta xuất hiện, toàn thân tớ đã phát cuồng lên, còn bày đặt chú ý về cách vỗ tay. Cậu ta bảo: Loại người như cậu chẳng làm được việc gì lớn lao. Tôi hỏi vì sao. Cậu ta nói người làm việc lớn thì bất cứ hoàn cảnh nào cũng phải bình tĩnh, phải có cái đầu lạnh. Cho dù chẳng có mấy tân binh học tập cách vỗ tay của Tiền Anh Hào nhưng rồi tiếng vỗ tay dần dần đồng đều lại, trở thành từng loạt như những đợt sóng, thiếu điều làm tốc mái hội trường. Cô ta nhất định rất đắc ý, bởi tôi thấy cô ta hướng về phía chúng tôi, đôi hàm răng trắng lấp lóa và hai bên mép có hai cái rãnh rất sâu. Cô ta đang cười. Cô ta không vừa lòng sao được khi ở phía dưới có bao nhiêu chàng trai đang vỗ tay vì mình? Tiếng vỗ tay cuối cùng rồi cũng dừng lại, cô ta đi những bước nhẹ nhàng đến vị trí của chiếc micro đặt trước tấm màn nhung, lại nở nụ cười thật mê hoặc, rồi hàm răng ngọc ngà của cô ta lấp lóa dưới vành môi mọng, một âm thanh êm dịu như nước suối róc rách tuôn ra:
- Các đồng chí thủ trưởng kính mến, các đồng chí chiến sĩ thân yêu! Xin chào!
Lại một cơn sóng vỗ tay rào rào, sao mà giống với cách miêu tả trong báo:
“Tiếng vỗ tay như gió gào mưa trút”. Lần này thì tôi đã thay dổi thói quen rất nông dân của mình, chỉ vỗ tay mà không gào thét nữa. Cô ta lại nói:
- Thay mặt cho đội văn nghệ trung tâm quân dự bị, tôi kính chúc các đồng chí sức khỏe!
Nói đến đoạn “chúc các đồng chí sức khỏe”, giọng của cô ta đột nhiên cao vút lên như một tòa lầu thật cao, như một đợt sóng dâng lên trên mặt sông êm đềm, lại như lửa sắp tàn được đổ thêm dầu khiến cho ngọn lửa nhiệt tình của tất cả tân binh chúng tôi được kích động, hừng hực, nóng hổi. Thế thì còn phải do dự điều gì, còn gì phải suy nghĩ đắn đo. Vỗ tay lên, các đồng chí ơi! Cô ta nói tiếp:
- Các chiến sĩ mới! Các đồng chí vứt cày vứt cuốc để tham gia vào giải phóng quân, mặc quân phục xanh, đến với đội ngũ cách mạng, cầm lấy cây súng cách mạng, hai bên vai các đồng chí là quân hàm màu đỏ, mũ các đồng chí đội sao vàng rực rỡ. Tôi thay mặt anh em trong đội văn nghệ trân trọng kính chào các đồng chí!
Hai tay đang bận ôm hoa tươi, cô ta chẳng có cách gì để đưa tay chào theo kiểu quân đội. Chúng tôi rất thông cảm cho cô ta ở điểm này, lại vỗ tay.
Cô ta tiếp lời:
- Đêm văn nghệ chào mừng chiến sĩ mới bắt đầu. Tiết mục hợp xướng “Tôi là chiến sĩ” sẽ mở đầu cho đêm văn nghệ hôm nay.
Tất cả các tiết mục đã được chuẩn bị và biểu diễn vì những tân binh chúng tôi. Làm chiến sĩ thì quá tốt, đời chiến sĩ quá nhiều ỷ nghĩa. Cô ta ôm bó hoa trong lòng, rút lui vào trong cánh gà. Bó hoa này vôn là để tặng cho chúng tôi, nhưng hoa ít người nhiều, ai có ai không, phân phối không đều là có lỗi với tân binh, do vậy mà cô ta ôm hoa trở vào. Chúng tôi đều hiểu chuyện này, lại vỗ tay. Sau đó thì tấm màn nhung được mở rộng hết cỡ, tiếng quân lệnh hô vang, những bài ca chiến đấu hào hùng vang vọng. Có tiết mục hay tiết mục dở nhưng thực ra hay dở nào có quan hệ gì, bởi tim tôi đã bị cột chặt vào cô gái dẫn chương trình rồi. Chỉ sau đó một năm rưỡi, tôi và Tiền Anh Hào được mời một cách đặc biệt tham dự vào đội văn nghệ nghiệp dư, cùng bước lên sàn diễn với cô ta.
Lúc này chúng tôi đã biết tên cô ta là Ngưu Lệ Phương, nhập ngũ năm bảy ba, đầu tiên là làm hộ lý tại trạm xá trung tâm dự bị, nhưng vì hát hay và múa giỏi nên được tuyển vào đội văn nghệ nghiệp dư, ban đầu là tham gia đội múa nhưng sau đó thì bị vẹo chân nên biến thành người dẫn chương trình. Tôi và Tiền Anh Hào đã từng biểu diễn nhiều lần, tâm lý biểu diễn thật thoải mái, trên sân khấu chiến sĩ diễn, dưới sân khấu chiến sĩ xem.
Nhưng lần này thì không được, vì diễn viên đều là chuyên nghiệp (trừ tôi và Tiền Anh Hào), ở dưới sân khấu là chiến sĩ nhưng lại có cả cán bộ chủ chốt của địa phương, chúng tôi mà không lo lắng mới là chuyện lạ. Thằng tôi có một cái tật quái lạ là, chỉ cần thoáng lo lắng trong lòng là buồn ỉa, nhưng khi ra đến nhà vệ sinh thì lại chẳng còn; vừa quay lại sân khấu thì lại buồn ỉa, đi ra đi vào, khổ không chịu nổi. Lãnh đạo đội văn nghệ động viên: Đừng lo lắng quá, cứ làm giống như mình đang ở huyện Hoàng, thoải mái vào! Lời nói ra thì dễ, nhưng để tôi thoải mái thực sự thì lại là một chuyện khác. Tiền Anh Hào nổi cáu, đạp một cái thật mạnh vào đùi tôi. Ái da! Mẹ ơi! Đau quá! Đau đến độ tôi ngã quỵ xuống đất (sau này mới phát hiện đùi tôi có một vết bầm to tướng), nước mắt tôi trào ra. Nói ra có vẻ kỳ lạ, cái đạp của Tiền Anh Hào lại chữa được cái bệnh có vẻ bất trị của tôi. Hình như tôi đã cảm thấy đỡ lo lắng hơn, tim đập cũng đúng nhịp hơn, không cần phải đứng ngồi không yên mà phải lê đôi chân như bị trói đi đi lại lại nữa. Chỉ còn duy nhất một chút đau âm ỉ ở đùi phải sau cú đạp của Tiền Anh Hào. Tôi bình tĩnh ngồi xuống, chú tâm xem động tĩnh trên sân khấu.
Tiếng vỗ tay đã dứt, buổi biểu diễn bắt đầu. Âm thanh chát chúa từ trên sân khấu bị những bức tường của hội trường chặn lại nên khi dội vào phòng hóa trang đã biến thành những âm thanh dịu nhẹ, tôi cảm giác như mình đang chìm sâu dưới đáy sông mà nghe những âm thanh ở trên bờ. Đúng lúc ấy con người mà tôi ái mộ - chính là cô dẫn chương trình Ngưu Lệ Phương - tay ôm hoa tươi đi vào phòng hóa trang. Tôi và Tiền Anh Hào được điều động lên đội văn nghệ chưa đầy hai tuần nhưng đã mấy lần gặp Ngưu Lệ Phương không hề hóa trang. Lúc ấy mặt cô ta trắng bệch, vành môi nứt nẻ, đôi mắt vô hồn, lông mi thưa và cụt lủn, tóc tuy đen nhưng khô khốc và rối bù. Lúc mới gặp, tôi không hề nghĩ đó là cô ta. Đó là một ngày chủ nhật, cô ta đang mặc một chiếc áo bông quân dụng, những đường chỉ may lồi cả ra ngoài, mang đôi dép nhựa lẹt xẹt, tay cắp chiếc chậu rửa mặt, trong đó chất đầy xà phòng thơm, dầu gội đầu, mái tóc ướt sũng có kẹp một chiếc lược nhựa màu hồng phấn đi từ nhà tắm ra. Tiền Anh Hào giật tay tôi thì thầm:
- Cô dẫn chương trình kia kìa!
Tôi chăm chú nhìn cô ta, nói:
- Không giống! Sao lại có bộ dạng như thế này?
- Nếu không phải là cô ta, tớ tự nguyện móc con ngươi của mắt mình đưa cho cậu để làm đồ chơi - Tiền Anh Hào khẳng định.
Tôi lại liếc nhìn cô ta, nói:
- Cũng có chút giống mơ hồ nào đó!
- Đừng quan tâm chỗ khác, chỉ cần nhìn vào miệng cô ta. Tớ dám cá là toàn thể nữ chiến sĩ trong trại này, miệng cô ta rộng nhất.
Khi tôi chăm chú nhìn vào miệng cô ta theo lời Tiền Anh Hào, tôi lại gặp phải đôi mắt đầy độc ác của cô ta khiến tôi rụt cổ lại, thu hồi ánh mắt, nghè cô ta cất tiếng chửi từ phía sau lưng:
- Đồ lưu manh!
Câu chửi của cô ta khiến tôi xấu hổ vô cùng, bởi đột nhiên tôi thấy rằng, khi không phấn son lòe loẹt, cô ta càng khiến tôi mê muội, mà cái làm tôi mê muội nhất là cái miệng quá cỡ của cô ta.
Bó hoa mà cô ta ôm lên sân khấu vẫn là bó hoa mà cô ta đã ôm tặng chúng tôi cách đó một năm. Cô ta đang vất nó trên bàn, ngay trước mặt tôi. Tôi chăm chú nhìn lớp bụi đọng trên những cánh hoa và nhận ra rằng, đó là một bó hoa nhựa. Kinh nghiệm của Tiền Anh Hào quả là đáng nể. Không dằn lòng được, tôi quay lại nhìn Ngưu Lệ Phương, nhưng cô ta quay ngoắt đi, nửa mặt hướng về phía chúng tôi. Mặt cô ta đầy phấn sáp đỏ rực, da ở vành tai và dưới cổ lại nhợt nhạt, vàng vọt. Sự tương phản quá rõ ràng này khiến lòng tôi không vui. Cô ta cầm chiếc cốc nhựa màu xanh trên bàn đưa lên miệng và nhẹ nhàng uống một ngụm nước. Trong chiếc cốc có hai vật gì đó đang động đậy, Tiền Anh Hào nói là một loại thuốc đông y trị chứng khan giọng, uống nước xong, cô ta cầm một vật màu đỏ hồng lên, nhìn vào gương và tô lại đôi môi. Đầu lưỡi cô ta vàng vàng, dưới cằm có nhiều hạt lấm tấm nổi cộm lên sau lớp phấn dày cộp. Nàng tiên trong lòng tôi cách đây một năm rưỡi lúc này chỉ cách tôi trong gang tấc, tôi đã nhìn thấy tất cả những gì mà người xem ở dưới sân khấu vĩnh viễn không thể xem được. Tiền Anh Hào lại rất vô tình, hỏi cô ta:
- Chị Ngưu! Tiết mục của chúng tôi diễn vào lúc nào?
Cô ta lè lưỡi liếm môi, liếc xéo nhìn tôi, lạnh lùng:
- Không phải là trên tờ chương trình đã in rồi à?
Nói xong cô ta chun mũi cau này và nhìn chúng tôi bằng đôi mắt lạnh đến trắng toát rồi bước ra khỏi phòng hóa trang.
Trong tờ chương trình chúng tôi đọc thấy:
… Tiểu phẩm hài: Ăn đậu.
Người biểu diễn: Tiền Anh Hào, Triệu Kim (Chiến sĩ trung tâm dự bị huyện Hoàng).
Nói thực lòng chúng tôi chẳng phải anh hùng, cũng chẳng phải đẹp đẽ cao sang gì, có nằm mơ cũng không thể nghĩ là mình sẽ là diễn viên trên sân khấu rực rỡ này, cho dù chỉ là diễn viên tạm thời được điều động như một sự cho mượn. Chuyện này diễn ra một cách ngẫu nhiên: Mùa xuân năm bảy bảy, e rằng chiến sĩ nhớ nhà, tiểu đoàn tổ chức một buổi liên hoan văn nghệ. Chính trị viên nói: “Bè lũ bốn tên” đã bị đạp đổ, năm nay tư tưởng của chúng ta đã được cởi mở, chẳng phải diễn những tiết mục như “Đánh trống chuyển hoa” hay “Tụng thơ” nữa. Mọi người hãy chủ động sáng tạo, sáng tác những tiết mục mới, chỉ cần có nội dung tốt là được. Tiết mục hay nhất sẽ đưa lên hội diễn sư đoàn, sẽ diễn ở hội trường, đặc biệt là sẽ có dịp trổ tài trước tân binh. Có bản lĩnh mà không thể hiện lúc này e rằng sẽ không còn cơ hội nữa đâu.
Sau khi nghe chính trị viên huấn thị, Tiền Anh Hào đến tìm tôi, nói:
- Triệu Kim, chúng ta tham gia một tiết mục đi!
- Cậu chớ bị kích động quá thế. Như tớ đây, cậu hiểu quá rõ, chỉ cần nhìn thấy người lạ là mặt tớ đỏ tía, bây giờ bắt tớ biểu diễn, có khác nào cậu muốn giết tớ - Tôi chẳng mặn mà lắm, nói.
- Tiết mục này của tớ dễ diễn lắm, không cần cậu nói câu nào cả. Chỉ cần cậu lên sân khấu, há miệng ra chờ đợi là được - Tiền Anh Hào nói với một vẻ láu lỉnh quỷ quyệt.
- Thế mà gọi là biểu diễn à? - Tôi nghi ngờ.
Tiền Anh Hào cười nói:
- Cậu chưa hiểu được đâu. À, cậu còn nhớ lão Trương Lục không?
- Đương nhiên là nhớ, - Tôi nói - Tớ đã từng cắt cỏ cùng với lão.
- Ăn đậu do lão ta rang chưa? - Tiền Anh Hào rất nghiêm trang hỏi.
Trương Lục là một ông lão cô quả trong thôn chúng tôi, đầu trọc lóc, mắt nhỏ, chân vòng kiềng, lúc nào cũng bày chuyện bậy bạ, làm nghề cắt cỏ nuôi miệng. Nói đến lão Trương Lục, trước mắt tôi bỗng hiện ra cánh đồng cỏ mênh mông ở quê tôi. Đã mùa thu, cỏ bắt đầu úa vàng, hoa cúc dại nở rộ trong cỏ, mùi hương hoa cỏ nồng nàn. Bầu trời cao và trong vắt khiến người ta hoa mắt, một vài đám mây trắng đến chói chang lững lờ trên cao. Tôi dắt trâu đi theo Trương Lục ra đồng cỏ dại, trên đầu tiếng chim kêu râm ran, thỏ hoang chạy nháo nhào dưới đất. Đến ven đồng cỏ, Trương Lục nói: Các cháu đi nhổ trộm đậu đi! Chúng tôi lần dò đến ruộng đậu của thôn bên cạnh, mỗi người nhổ cả một ôm đậu, dắt trâu đi theo Trương Lục vào đến giữa đám cỏ dại mênh mông. Trương Lục dồn đậu chúng tôi mang về thành một đống rồi bảo: Nhặt cỏ khô về đây! Chúng tôi vâng lời nhặt về cả ôm cỏ khô đặt bên cạnh, lão vun lên thành một đống rồi vốc đậu rải lên trên nhóm lửa đốt cỏ. Ngọn lửa dần dần cháy to bò dần về phía trước, đậu tươi nổ lép bép. Lửa tắt, trên đất chỉ còn một lằn tro tàn, một vài cọng cỏ vẫn còn đang âm ỉ bốc những làn khói xanh lởn vởn. Lúc nãy ngọn lửa bốc quá to khiến da chúng tôi bỏng rát, mùi đậu bị đốt cháy bốc lên từ đống tro tàn. Cái đầu trọc của lão Trương Lục như được bôi một lớp mỡ, vài sợi tro xám dính bê bết. Chúng tôi đứng ngây người nhìn lão. Lão bảo: Cởi quần ra, quạt cho tao! Chúng tôi quạt, quạt cho đến khi tro tàn bay hết, để lộ nền đất xanh xanh và những trái đậu bị nướng vàng sém. Kỹ thuật nướng đậu của Trương Lục thật có một không hai, không cháy mà cũng vừa chín, vừa bùi vừa thơm. Lão bảo: Ăn đi, các cháu! Reo lên một tiếng, chúng tôi nhào xuống, đứa ngồi đứa quỳ bốc lấy bốc để, có lúc một tay bốc một tay cho vào miệng, có lúc vốc cả nắm rồi thổi cho tro bay sạch rồi tọng cả vào mồm - đây là cách ăn của tôi, tuy hơi thô lỗ và bần tiện nhưng được cái rất nhanh, khuyết điểm là thi thoảng lại nhai phải những cục đất dính vào những hạt đậu, cũng có khi đó là một cục cứt thỏ, nhưng tất cả đều chui qua miệng và dồn xuống dạ dày. Lão Trương Lục ăn rất có kỹ thuật, bốn ngón tay ở hai bàn tay cong lại và bốc, rất giống với gà mổ thóc, loang loáng, nhanh không thể tả. Chúng tôi nhét đậu vào mồm, còn lão thì ném đậu vào mồm, không dùng mắt mà chỉ dựa vào cảm giác, những hạt đậu vàng vàng bay vào miệng lão, trăm phát trăm trúng. Ăn đậu xong, miệng chúng tôi đều đen như mỏ quạ, miệng lão lại chẳng dính một vệt tro nào. Tiền Anh Hào rất hâm mộ cách ăn rất đẹp của lão, nên lẽo đẽo theo đuôi để học lỏm, ban đầu động tác rất chậm nhưng chỉ sau vài ngày thì kỹ thuật của cậu ta đã vượt cả Trương Lục. Cậu này tâm trí thông minh, học cái gì được cái nấy, trèo cây, lặn dưới nước, bẫy chim, bắn ná cao su… đều thành thạo. Tôi cũng theo cậu ta để luyện tập nhưng chẳng có môn nào luyện cho ra hồn…
Cậu ta tìm một vỏ chai rượu đặt lên bậu cửa sổ, lùi mấy bước rồi móc túi lôi ra một vốc đậu màu vàng, nói với tôi:
- Xem đây này!
Rồi vung tay, từng hạt đậu bay vèo trên không rồi rơi vào miệng chai, tuy không phải trăm viên trăm trúng nhưng cũng được tám chín phần. Tôi rất khâm phục nhưng chẳng hề kinh ngạc, bởi tôi biết cậu ta làm gì cũng có thể được. Cậu ta bảo:
- Thây rồi chứ?
- Thấy rồi!
- Hiểu ý tớ không?
- Không hiểu!
- Cậu đúng là đồ ngốc!
- Tớ vốn ngốc từ bé, người khác không biết, lẽ nào cậu cũng không biết sao?
- Tớ muốn chúng ta biểu diễn tiết mục ăn đậu!
- Ăn thế nào?
- Chúng ninh cùng lên sân khấu, cậu cứ việc há mồm, tớ sẽ ném từng hạt đậu vào miệng cậu.
Vừa nghe xong, tôi đã nổi xung:
- Cậu muốn dùng đậu sống nhét vào miệng tớ để tớ đau bụng mà chết sao?
Cậu ta cười nói:
- Đúng là cậu quá ngốc, tớ xuống nhà ăn rang chín là được chứ gì.
- Cậu có dám chắc là hạt nào cũng trúng miệng tớ chứ?
- Cứ tập rồi sẽ biết.
Tiền Anh Hào bảo tôi đứng dựa vào cửa sổ rồi lùi đến tận chân tường, ra lệnh:
- Mở mồm ra!
Tôi há mồm.
- Há to ra một tí!
Tôi há mồm to thêm một tí.
Cậu ta thò tay vào túi lấy đậu, ném mạnh. Hạt đậu đập, trúng chóp mũi tôi.
- Cậu đừng có lằng xằng! - Tôi đưa tay sờ mũi nói.
- Hạt thứ nhất không tính. Pháo binh còn được phép bắn ba viên để thử cơ mà. Bạn tốt! Há miệng ra, tớ tiếp tục luyện tập đây.
Tôi ngẩng mặt lên, há miệng.
Cậu ta dùng hai ngón tay nhón lấy hạt đậu, nheo mắt ngắm rồi vung tay. Hạt đậu bay đến và chui tọt vào miệng tôi. Mười mấy hạt tiếp theo duy nhất chỉ có một hạt trúng vào môi tôi văng ra ngoài, còn lại đều chui tọt vào miệng tôi. Đúng lúc ấy phó chính trị viên xuất hiện, nhìn một hồi lâu rồi hỏi:
- Tiền Anh Hào, cậu lôi kéo Triệu Kim làm cái trò quỷ gì thế?
Tiền Anh Hào đáp:
- Báo cáo phó chính trị viên, chúng tôi đang luyện tập một tiết mục văn nghệ.
Phó chính trị viên ngạc nhiên hỏi:
- Tiết mục văn nghệ gì vậy?
- Ăn đậu! - Tiền Anh Hào đáp.
Tôi nhổ toàn bộ những viên đậu trong mồm ra lòng bàn tay, lẳng lặng nghe Tiền Anh Hào hoa chân múa tay giải thích tiết mục của cậu ta với phó chính trị viên. Khi Tiền Anh Hào nói xong, phó chính trị viên cười nhếch mép, nói:
- Cậu này đầy một bụng là những suy nghĩ bàng môn tà đạo. Hai cậu thử cho tôi xem nào.
Tiền Anh Hào tiếp tục ném mười mấy hạt đậu nữa vào miệng tôi, lần này thì hạt nào cũng trúng mục tiêu. Phó chính trị viên than:
- Cái cậu này, cậu trở thành bộ đội là hao phí một nhân tài, đáng ra cậu phải là một diễn viên xiếc cừ khôi. Tiết mục này rất khá. Được rồi, cậu cố gắng nâng cao kỹ thuật lên tí nữa!
Phó chính trị viên quả là người có máu nghệ thuật. Ông ta đã đề nghị tôi không nên đứng yên một chỗ mà phải chủ động phối hợp cùng Tiền Anh Hào, nói:
- Tiết mục này có hai yêu cầu cơ bản. Yêu cầu thứ nhất có liên quan đến Tiền Anh Hào là, cậu phải luyện cho được kỹ thuật ném hạt đậu vào đúng miệng Triệu Kim cho dù ở bất cứ góc độ nào, bất cứ tư thế nào. Yêu cầu thứ hai thuộc về Triệu Kim. Cậu phải luyện cho được cái miệng phải tiếp nhận được hạt đậu của Tiền Anh Hào ở bất cứ góc độ nào và bất cứ tư thế nào.
- Phó chính trị viên à - Tôi buồn rầu nói - Không khéo là tôi sẽ biến thành một con chó vàng to tướng mất.
Phó chính trị viên cười nói:
- Có thể dùng ý thức của chó để luyện tập nhưng tất nhiên không phải là chó.
- Phó chính trị viên, anh có thể bảo nhà bếp rang chín đậu được không? - Tôi hỏi.
- Không thành vấn đề, trước tiên là rang mười cân, hết thì rang tiếp.
Tiết mục của chúng tôi đã gây ồn ào trong tiểu đoàn rồi lây lan đến tận sư đoàn. Nghe người ta kháo nhau rằng, ông sư đoàn trưởng họ Hứa chẳng biết lấy một chữ nhất một nhị hai này chửi toáng lên rằng, mẹ cha nó chẳng biết trời đất xui khiến thế nào mà có hai thằng tân binh dẫn xác về sư đoàn ông làm trò quỷ. Khi chúng tôi biểu diễn trên sân khấu sư đoàn thì ở dưới khán giả có một cô gái là vợ của vị đội trưởng đội văn nghệ chiến sĩ trung tâm quân dự bị. Cô ta đem tiết mục của chúng tôi về kể lại thật chi tiết cho chồng… Do vậy mà chúng tôi có cơ hội ngồi chờ trong phòng hóa trang này.
Từ ngoài sân khấu, đội trưởng thông báo:
- “Ăn đậu” chuẩn bị diễn!
Tôi và Tiền Anh Hào rời khỏi phòng hóa trang ra đứng ở một bên cánh gà, ngay bên cạnh người đẹp Ngưu Lệ Phương. Tiết mục “huynh muội khai hoang” - một vở Ương ca Thiểm Bắc đang diễn trên sân khấu. Diễn viên nam khí thế ngất trời, diễn viên nữ lời ca nhỏ nhẹ, bước chân diễn viên nam mạnh mẽ khiến sàn sân khấu bằng gỗ kêu lên ken két. Ngưu Lệ Phương liếc mắt nhìn chúng tôi, tôi có cảm giác ánh mắt cô ta có chút khinh miệt kèm theo một chút thù hận.
Tiết mục “Huynh muội khai hoang” đã kết thúc, hai diễn viên thở hổn hển lui vào trong sân khấu, chụm đầu vào nhau nói gì đó. Trên sân khấu khai hoang, dưới sân khấu la ó. Ngưu Lệ Phương thoắt cái đã ra đứng giữa sân khấu với nụ cười mê hồn và lời giới thiệu:
- Tiết mục tiếp theo: Tiểu phẩm hài “Ăn đậu”, người biểu diễn: Tiền Anh Hào, Triệu Kim.
Tiếng vỗ tay rào rào, Ngưu Lệ Phương bước vào. Tôi đang phát run thì Tiền Anh Hào đã dẩy tôi thật mạnh, nói:
- Ra sân khấu, nhanh lên!
Sau khi chúng tôi đến đội kịch chiến sĩ, những biên đạo kỹ thuật ở đây đã giúp chúng tôi nâng cao kỹ thuật của tiết mục rất nhiều. Khi biểu diễn ở tiểu đoàn hoặc sư đoàn, nói chung là chúng tôi biểu diễn một cách tùy hứng, ném bao nhiêu hạt dậu cũng được. Có một lần, Tiền Anh Hào ném vào miệng tôi đến nửa ký đậu, nhanh đến nỗi tôi chẳng kịp nhai. Đậu từ tay cậu ta như đạn liên thanh bắn tới tấp vào miệng tôi, để tiết mục thành công, tôi đành phải nuốt trọn. Đêm ấy, bụng tôi phát trướng, đánh rắm liên tục.
Chỉ đạo nghệ thuật của đội văn nghệ chỉ cho phép tôi tiếp nhận bốn mươi chín hạt đậu, lấy bảy hạt làm một đơn vị, mỗi đơn vị như vậy phải kèm theo một động tác cố định, vừa rõ ràng vừa đơn giản. Hạt đậu từ góc độ nào bay tới đều đã nằm trong dự liệu của tôi, cho nên đảm bảo rằng vạn hạt cũng không sai một hạt. Đạo diễn còn bảo chúng tôi thay đổi trang phục biểu diễn, tôi được hóa trang thành một lão nông đầu thắt khăn trắng, nửa trên mặc áo chẽn, dưới mặc quần cộc, chân mang giày vải. Tiền Anh Hào thì hóa trang thành một trẻ chăn trâu, mặc áo sát nách màu đỏ, quần ngắn màu xanh lục, chân và đầu để trần, tóc túm lại thành một cái đuôi vểnh ngược lên trời, cảnh trên sân khấu được thiết trí thành một cánh đồng mênh mông.
Bốn mươi chín hạt đậu được bỏ trong một chiếc túi treo trước ngực Tiền Anh Hào, đề phòng đậu văng ra ngoài nên miệng túi được buộc chặt lại. Đạo diễn còn nói, tôi là ông của Tiền Anh Hào, còn cậu ta, tất nhiên sẽ là cháu tôi, quá trình biểu diễn mang ý nghĩa biểu thị sự thân ái chan hòa giữa ông và cháu.
Lúc ấy, tư tưởng con người vừa mới đươc giải phóng, công nông binh vẫn là hình tượng chủ yếu của văn học nghệ thuật. Tôi và Tiền Anh Hào vừa mới bước ra sân khấu đã nhận được những tràng cười chế nhạo quái ác từ dưới hội trường vẳng lên. Màn một, tôi ngồi trên ghế nhận bảy hạt đậu, mặt ngẩng cao, miệng há rộng, Tiền Anh Hào đứng cách năm mét lấy từng hạt đậu ném vào, viên nào cũng chính xác, viên nào cũng ngọt lịm, tiếng vỗ tay vang lên rào rào. Bảy viên tiếp theo thì tôi phải đứng, Tiền Anh Hào ngồi ném, hạt nào cũng trúng, tiếng vỗ tay lại vang lên rào rào. Cảm hứng nổi lên, chúng tôi quên phắt kịch bản. Đã có sắp đặt từ trước nên trong túi Tiền Anh Hào không chỉ bốn chúi hạt đậu mà là hàng trăm. Điêu luyện nhất là hạt đậu này: Chúng tôi đứng quay lưng với nhau, khoảng cách là năm mét rưỡi, mặt tôi ngước lên trời. Tiền Anh Hào ném hạt đậu qua đầu, văng về phía. sau. Tôi đang mong nó, đang chờ nó. Ánh đèn cực mạnh trên sân khấu làm tôi lóa mắt, khó chịu vô cùng, hạt đậu đã bay đến như một con côn trùng màu vàng. Nó được ném đi với độ chuẩn xác đến từng milimét, dựa vào cảm giác, tôi biết nó sẽ rơi đúng miệng mình nên không cần phải điều chỉnh miệng. Chớp mắt, nó đã rơi đúng vào đầu lưỡi tôi. Dưới hội trường, tiếng cười, tiếng hét, tiếng huýt sáo, tiếng vỗ tay ầm ĩ, náo động. Nhưng cổ tôi đã cứng rồi, mắt tôi đã hoa rồi, bụng tôi đã căng rồi, thằng cháu quỷ quái kia, hãy tha cho ông đi!
Tiền Anh Hào đưa tay vào túi quần lấy ra một bì đậu nữa. Ôi trời, chí ít là phải nghìn hạt. Ông chẳng xơi nữa được đâu, cháu ơi! Tôi chạy như bay xuống khỏi sân khấu, Tiền Anh Hào đuổi theo. Đây là một đoạn sáng tạo tùy hứng không có trong kịch bản nhưng sau này được đội trưởng khen là đoạn có ý nghĩa nhất. Người chỉ đạo buổi biểu diễn mặt mày tươi rói chạy đến lôi chúng tôi lên sân khấu, còn ở dưới hội trường thì tiếng xuýt xoa rối rít vang lên như tiếng rang dậu trong chảo. Tôi vội vàng nói:
- Không ăn nữa! Ăn không nổi nữa đâu!
Chỉ đạo viên hô:
- Kéo màn! Kéo màn!
Chúng tôi cúi chào khán giả. Lui vào trong, tôi cự nự Tiền Anh Hào: Cậu làm trò quỷ gì thế, muốn giết chết tớ à? Cậu ta bảo: Ông nhỏ ơi! Tưởng làm được ông của tớ là dễ lắm sao? Tôi nói không dễ, không dễ tí nào, mẹ kiếp, không dễ tí nào.
Khi chúng tôi đang hạ giọng nói qua nói lại với nhau thì Ngưu Lệ Phương đã giới thiệu xong tiết mục mới, bước vào hâu trường. Khi chưa trông thấy chúng tôi, nét mặt cô ta trông khó đăm đăm, nhưng khi đã trông thấy chúng tôi, nét mặt ấy tư nhiên biến đổi, và như không kềm chế được, cô ta cười lên một tiếng nhỏ, nhưng ngay lập tức, cô ta đã lấy tay bụm miệng lai. Tiếng cười này biểu thị một cách rõ ràng: Cô ta đã thích chúng tôi. Lòng tôi vui như mở cờ, định tìm một câu gì đó đưa đẩy, nhưng mẹ kiếp, lại là Tiền Anh Hào ra tay trước. Anh ta móc trong túi ra một nắm đậu, hô to:
- Cô Ngưu! Há miệng ra!
Hình như Ngưu Lệ Phương đã đứng lặng trong giây lát, buông tay xuống khỏi miệng. Không những không há miệng ra, cô ta còn mím môi thật chặt, gương mặt đang cười bỗng nhiên rắn lại. Không nhìn chúng tôi nữa, không nói câu nào, cô ta quay mặt đi chỗ khác. Câu nói đùa của Tiền Anh Hào đã khép lại con đường để chúng tôi tiếp cận với cô ta…

Phần nhận xét hiển thị trên trang

Học là công việc suốt đời

Minh Hạnh phỏng vấn doanh nhân Nguyễn Trần Bạt
Hỏi: Bác khởi nghiệp là một kỹ sư xây dựng, sau đó bác chuyển sang lĩnh vực tư vấn. Hai ngành nghề này có vẻ không liên quan đến nhau mấy. Bác có nghĩ như vậy là bác đã từ bỏ ước mơ của mình để theo đuổi những cái thực tế như tiền bạc hoặc sự thành công trong sự nghiệp không?
Trả lời: Nếu đánh giá một cách công bằng thì tôi cũng xem mình là một người thành công. Tôi định nghĩa thành công rất rõ ràng: thành công là tôi làm được cái mà tôi muốn. Còn sự học thì phải đặt câu hỏi học để làm gì? Học để thành công, học để có kiến thức dùng vào nhiều chỗ, nhiều lúc, nhiều tình huống. Đối với tôi, học hành là cả một cuộc đời, không phải chỉ là một cái bằng mà tôi đạt được. Vì thế tôi học khá nhiều, cho đến bây giờ tôi vẫn học. 

Trường đại học đầu tiên là nơi cung cấp cho mình một tiêu chuẩn để xác nhận mình đủ năng lực để có một số phương pháp luận cơ bản. Tôi không nói đến việc học để có một nghề nghiệp, mà tôi nói đến học vấn. Tôi không trọng lắm những bằng cấp này nọ. Có bạn trẻ năm nay 33 tuổi mới đỗ tiến sĩ cách đây một hai năm, đang đi dạy ở Mỹ về đây gặp tôi nói rằng: "giới hàn lâm bọn cháu". Trên thực tế nghề nào cũng có sự tụ vạ của nó, giới kim hoàn, giới bánh cuốn và giới hàn lâm thì cũng là một giới. Tôi có một người bạn làm nghệ thuật, anh ấy chẳng làm được gì nên hồn nhưng lúc nào cũng nói "giới nghệ sĩ chúng mình". Nếu cứ nói như thế thì con ruồi đậu trên vết lở của con trâu thuộc về giới nào? Tôi nghĩ rằng các cháu phải tự do, việc đầu tiên là phải rất tự do trong ý thức của mình, trong tinh thần của mình. Tôi khuyên các cháu nên đọc quyển "Cội nguồn cảm hứng" của tôi. Ở đấy tôi phân tích một khái niệm vừa trừu tượng, vừa lãng mạn là "Tự do" thành ra các công nghệ sống. Tôi để dành cả cuộc đời từ năm 20 tuổi cho đến khi viết xong quyển ấy để nghĩ về chuyện tự do thật ra là gì. Tự do hoàn toàn không phải chỉ là quyền chính trị, tự do tạo ra con người, đấy là tiên đề để cấu tạo ra con người.

Đặt vấn đề với giới trẻ học cái gì là sai. Học tất cả mọi thứ, khi nào mình cảm thấy cần là có cái để lý giải, hay để thoát ra khỏi các bế tắc mà mình gặp phải trong cuộc sống. Vì thế tôi không bị trói buộc vào ngành nghề, cho nên đi từ kỹ sư xây dựng sang luật sư, và trở thành một nhà khoa học về chính trị tôi đi những bước rất tự do. Tôi không mất đi bản năng của một anh kỹ sư, bởi vì trong tư duy chính trị của tôi có chất lượng của một anh kỹ sư. Đã vặn cái vít thì phải vặn cho chặt, đã khảo sát một khái niệm thì phải khảo sát cho đến đầu đến đũa, đã nói một chữ thì chữ đấy phải được trăn trở, phải được suy tư, phải được phân tích, phải được chẻ tư chẻ tám một cách cặn kẽ. Đấy là chất lượng kỹ sư trong tư duy chính trị hoặc tư duy khoa học của tôi.


Hỏi: Bác nghĩ thế nào về giới trẻ bây giờ và cả xã hội nữa, quan niệm rằng vào đại học là tất cả, cũng như chỉ cần được đi du học thì chắc chắn sẽ giải quyết được những vấn đề trong cuộc sống?
Trả lời: Tôi cũng có hai cậu con trai đều du học cả, tôi biết rất rõ ưu điểm và nhược điểm của du học. Du học là biết thêm một nền văn hoá chứ không phải là biến đổi chất lượng văn hoá người Việt của mình. Các cháu phải tự do, phải chuẩn bị cho mình một thái độ học không ngưng nghỉ, học như một thứ thư giãn, học trong sự êm thuận trong đời sống tinh thần. Không nên biến học hành thành những cuộc đua, bởi vì không ai đua suốt đời, nhưng người ta có thể đi suốt đời để dịch chuyển suốt đời, và khi không dịch chuyển nữa là chết. Phải xem học là sự dịch chuyển từ miền kiến thức này đến miền kiến thức khác. Từ giới hạn này đến giới hạn khác cao hơn của kiến thức. Có những người là chuyên gia, họ học để thành chuyên gia. Có những người là thiên tài như Ngô Bảo Châu, Đặng Thái Sơn. Nếu phát hiện thấy mình có một thứ tài năng ở mức cao thì có thể mạnh dạn hiến thân cho chuyên môn mà mình theo đuổi để trở thành chuyên gia. Những chuyên gia đôi khi sẽ trở thành rất ngẩn ngơ trong các lĩnh vực khác của đời sống thông thường. Và chúng ta đánh giá một chuyên gia bằng độ sâu kiến thức của họ trong lĩnh vực họ là chuyên gia, chứ không phải đánh giá sự ngơ ngẩn của họ trong lĩnh vực khác.

Tôi khuyên các cháu là đối với những người bình thường như chúng mình, học là công việc suốt đời. Học để tồn tại, học để thích nghi với điều kiện sống, học để thích nghi với các hoàn cảnh. Chúa không cho chúng ta tài năng như Ngô Bảo Châu, như Đặng Thái Sơn, mà Chúa cũng không cho nhiều người thì chúng ta đành phải làm một con người độc lập, kể cả độc lập với Chúa, bằng sự học hành. Chúng ta nhặt nhạnh từng mảnh vụn mà chúa đánh rơi ở ngoài đường thay vì Chúa cho một cục như cho Ngô Bảo Châu hay Đặng Thái Sơn. Tôi là người biết rất rõ sự bình thường của mình, vì thế tôi khắc phục cái bình thường của tôi để tạo ra giá trị của tôi bằng cách nhặt nhạnh những mảnh vụn mà Chúa đã cho người khác mà người khác không dùng vứt đi. Tôi là kẻ bới những đống rác của đời sống để tìm ra những thứ giá trị cần cho cuộc đời của mình.

Tôi nghĩ rằng như tuổi của tôi, làm cha và nếu có may mắn lên làm ông, tôi luôn luôn tìm kiếm những biểu hiện hạnh phúc trong đời sống của con cái mình. Còn thành đạt, với tư cách là một kẻ đã bước một hai chân vào sự thành đạt, tôi nghĩ rằng thành đạt không mang lại nhiều điều hạnh phúc lành mạnh cho một người, thành đạt chỉ mang lại niềm kiêu hãnh để trả đũa cuộc đời đã trót dại gây gổ với mình trong quá khứ thôi.

Tôi sinh ra và lớn lên trong một đất nước ở trạng thái nghèo khổ, tôi nhiễm phải nhiều căn bệnh của một kẻ nghèo khổ hoặc một công dân của một nước nghèo khổ, những căn bệnh ấy không phải là dấu hiệu đáng tự hào của tôi. Lịch sử cá nhân tôi là lịch sử tắm gội, vứt bỏ những di chứng của trạng thái chậm phát triển của đất nước chúng ta. Đừng xui bọn trẻ chín chắn, bởi vì đằng nào nó cũng chín.

Hỏi: Cháu thấy trong trường hợp của bác, do bác có tài sản nên con cái bác có được quyền được tự do không được chín chắn như vậy, các bạn ấy sẽ có điều kiện hơn, sẽ có tiền bạc, có mối quan hệ, có điều kiện để du học nhiều nền giáo dục. Trong khi đó những người như cháu phải chín chắn sớm vì phải tự tìm hiểu cơ hội để có thể ra nước ngoài để học hành, chín chắn sớm vì bố mẹ không có điều kiện để giúp đỡ con được thành công. Vậy bác nghĩ thế nào về chuyện đó?
Trả lời: Cháu kiếm một quyển sách đó là tiểu thuyết bộ ba: Thời thơ ấu, Kiếm sống và Những trường đại học của tôi của Maxim Gorki đọc, đọc rồi thì cháu sẽ có câu trả lời cho cháu, còn nếu cháu sốt ruột thì tôi trả lời ngắn gọn trước. Cháu đi tìm kiếm cháu phải chín chắn là đương nhiên, không ai cưỡng bức mình không chín chắn cả, chín chắn do hoàn cảnh của cháu. Phản xạ của cháu là hoạt động tự nhiên của cháu, và chính những kẻ phản xạ một cách tự nhiên ấy vẫn còn giữ được sự trong sạch để hỏi bác những câu như vậy. Chứ nếu như cháu nanh nọc, cháu có nhiều âm mưu, cháu đi tìm kiếm bằng mọi giá cái cháu muốn thì cháu không đủ tự tin để ngồi trước mặt bác mà hỏi đâu. Cháu đừng cưỡng bức cháu không chín chắn, cháu cũng đừng cưỡng bức cháu chín chắn, cháu hành động theo đòi hỏi của cuộc đời riêng của cháu.

Hỏi:Thời đại của bác ai cũng xuất phát từ hai bàn tay trắng, nhưng bây giờ cũng có khoảng cách giữa người giàu và nghèo. Theo bác, thời đại bây giờ nếu một bạn trẻ muốn lập nghiệp từ hai bàn tay trắng thì có những rào cản gì và nên chú ý những điều gì?

Trả lời: Có tất cả các rào cản, các rào cản ấy không phải là một thứ cố định mà nó xuất hiện vào một lúc nào đó mà mình không lường trước được. Cho nên lớp trẻ phải rèn luyện cho mình một miền năng lực để ứng phó với các đòi hỏi khác nhau vào những lúc khác nhau, với những cường độ hoàn toàn khác nhau. Rèn luyện cho mình một thể chất có thể sống để ứng phó với mọi khó khăn, và đủ sức để kéo cơ hội xuống gần mình hơn. Có những người thể chất yếu không đủ sức để kéo cơ hội, có những người lãng phí cái gì cũng tưởng là cơ hội kéo cả ngày, cho đến khi cơ hội thật đến thì không đủ sức để kéo được nữa. Cho nên, con người phải đủ tỉnh táo, đủ tự nhiên để giữ gìn một cách bản năng sức lực của mình và chuẩn bị một cách tự nhiên các năng lực.

Hỏi: Là một doanh nhân có kinh nghiệm, bác đã có những thất bại như thế nào và bác đã làm thế nào để vượt qua thất bại đó?

Trả lời: Tôi không bao giờ xem cái gì là thất bại và cái gì là thành công, đấy là một hiện tượng tự nhiên trong đời sống của một người làm kinh doanh. Phải xem rủi ro là thuộc tính của đời sống của một người làm kinh doanh, cho nên không có gì vượt quá sức chịu đựng của bác cả. Bởi vì lúc người ta căng thẳng quá, bất lực quá thì người ta xấu tính, mà xấu tính tức là người ta thất bại với tư cách một con người. Phải phấn đấu như thế nào để chúng ta không xấu tính được trong bất kỳ hoàn cảnh nào. Phải biết chia sẻ lợi ích đến từng đồng một, trong những lúc chỉ có một đồng thì cũng phải chia sẻ từng hào, và nếu chỉ có một hào thì phải chia sẻ từng xu. Khi chúng ta làm được như thế thì trí tuệ của chúng ta bỗng trở nên lấp lánh, hay được chuẩn bị để lấp lánh vào những lúc còn lại.

Cho nên trên tổng thể, cuộc đời của bác là một cuộc đời thành công, mặc dù đoạn thành công ngắn hơn rất nhiều so với đoạn bác sống. Nhưng bác truy lĩnh tất cả những sự thất thiệt bác có trong cuộc sống trước đó, nhưng từ khi kinh doanh đến giờ hành vi của bác không thất bại, bác thấy trước tất cả mọi sự thất bại, thất bại trong quan hệ con người, quan hệ kinh doanh. Bởi vì trong quan hệ con người, mình mất một con người thì mình thất bại, ngược lại người đó mất mình cũng là một thất bại.

Hỏi: Trong quyển sách "Văn hoá và Con người" liên quan đến sự phát triển, cháu muốn hỏi bác là văn hoá nào của giới trẻ bây giờ sẽ là tương lai phát triển của nước nhà, và văn hoá nào sẽ làm trì trệ sự phát triển của nước nhà sau này?

Trả lời: Kết luận như thế, đặt câu hỏi như thế thể hiện là cháu chưa có kinh nghiệm. Bác nghĩ rằng văn hoá là thuộc con người, văn hoá không nằm ngoài con người, con người không muốn cũng có văn hoá. Chúng ta sống trong một chế độ mà người ta gán ghép cho con người nhiều thứ mà người ta muốn, cho nên người ta tưởng văn hoá ảnh hưởng đến con người, mà quên mất rằng văn hoá thuộc về con người. Văn hoá có trước khi nó kịp gây ảnh hưởng, văn hoá của người nào thì ảnh hưởng đến hành vi của người đó. Còn nếu nói văn hoá ảnh hưởng đến con người thì sai.

Hỏi: Bác có nói rằng chính phủ ảnh hướng đến xã hội, và chính sách vĩ mô của chính phủ sẽ thẩm thấu vào đời sống con người. Cháu thấy Singapore khuyến khích văn hoá cạnh tranh để kinh tế đi lên, chính phủ Mỹ thì khuyến khích văn hoá tiêu dùng. Vậy theo bác, văn hoá của giới trẻ bây giờ có thực sự do giới trẻ quyết định, hay do các chính sách của nhà nước quyết định?

Trả lời: Đấy là mình kết luận về người Mỹ và người Singapore chứ còn họ có nghĩ thế thật không? Chúng ta nhìn xa thì tưởng thế. Người Singapore thì khuyến khích lao động, còn người Mỹ khuyến khích tiêu dùng, đấy là mình nghĩ thế, còn họ có nghĩ như thế không? Vì một xã hội tiêu dùng thuần tuý mà tóm tắt xã hội Mỹ là xã hội tiêu dùng thì liệu nước Mỹ có trở thành như bây giờ được không? Tôi không đồng ý với kết luận văn hoá Mỹ là văn hoá tiêu dùng, tôi cũng không đồng ý là kinh doanh là động lực cơ bản của Singapore. Người Singapore có nền văn hoá riêng của họ, có tiêu chuẩn đạo đức của họ, có các kỷ luật xã hội của họ, người Mỹ cũng như vậy. Singapore là một đất nước vĩ đại bé, Mỹ là một đất nước vĩ đại lớn, những kẻ vĩ đại ấy chắc chắn phải có một cái nền văn hoá nào đó toàn diện hơn cái mà cháu vừa kết luận. Cho nên vấn đề không phải người Singapore thành đạt là do kinh doanh, so với người Việt người Singapore “ngố” hơn nhiều, bởi vì họ trung thực hơn nhiều. Cho nên tôi không nghĩ người Singapore như cháu nghĩ. Theo kinh nghiệm của tôi thì trong bất kỳ hoàn cảnh nào cũng phải giữ cho được sự lương thiện, trung thực và dũng cảm, đấy là tài sản quan trọng nhất của con người khi vào đời.

Phần nhận xét hiển thị trên trang

Cu Phẹt đi vắng:

ình hình là tôi phải đi thẩm định và bảo dưỡng sức khỏe ít ngày. Bốt loạt  này lên phòng cháy chữa cháy. Các anh liệu bảo ban nhau mà trông nom nhà cửa. Ít bữa tôi zìa.



Vừa hồng nhá



Lại vừa chuyên hehe.



Chán bánh chưng nhưng vẫn...thèm xôi. Haizz.



Mông ôi là mông...



Cái ..



Đi tắt đón đầu.



Cú có gai?



Vét phải máng lợn rồi.



Song súng sát b..



Súng bắn tỉa



Hệ phương trình giáo dục xứ ta



Cua - rơ Chóa



Khi Thánh tranh lộc



Gia truyền & tay chuyên.



.. muôn năm!



Tứ cẩu đả xịp



Nườm cái giề?

Phần nhận xét hiển thị trên trang

Lê Minh Chánh - yên nghỉ

tự khâm liệm bằng cơn đau
chôn sâu vào cơn đau
khép ánh sáng cuối này
tiếng động cuối này
trả về trần luỵ
 
bão tới từ phía biển
 
những con chữ vẫn trong trang sách tràn ra
những con chữ vũ trang
chiến tranh của những tín điều và học thuyết
chúng giết nhau cùng chết
còn lại trang giấy trắng
một nấm mồ chung
 
anh
còn
nghe
thấy
không?
 
mối ăn từng trang sách sử
mọt nghiến trong rường cột ngàn năm
 
những người ngồi trên chiếc máy bay giấy trẻ con
đưa tất cả đi tìm vùng đất đai không tưởng
 
những người cắn răng
bao nhiêu lần
vác cày cày trên sỏi đá
để chứng minh sai lầm vẫn sai lầm
 
những người mang mặt nạ
những người nín câm
những người tung hô
những người quỳ bò luồn cúi
 
còn dậy nữa không
anh
còn tiếp tục đổ mồ hôi
đổ máu xương
tranh đấu với cuộc đời
oằn gánh
trở vai
gia tài của mẹ
 
còn dậy nữa không
anh
tương lai nào cho mẹ
tương lai nào cho con trẻ
 
còn dậy nữa không
anh
còn ai
còn ai nữa
khóc cười theo mệnh nước nổi trôi [*]
 
còn muốn dậy nữa không
ôi những người anh
ơi da vàng
ơi máu đỏ
...
 
18/02/2014
 

Phần nhận xét hiển thị trên trang