Kho giống má trên cánh đồng chữ nghĩa!

Chủ Nhật, 10 tháng 9, 2017

THẾ SỰ DU DU



 

Tương Lai 

Chuyện đời, thì còn dài lắm. Biết thế nào mà nói hay nói dở một cách quyết đoán chỉ bằng vào cảm tính và mong muốn chủ quan. Thế giới đang biến đổi quá nhanh vượt khỏi mọi tính toán của những cái đầu thông minh nhất, khiến cho một phương thức vừa tạo nên thành công hôm nay thì cũng bằng chính nó có thể sẽ dẫn đến thất bại khi đem vận dụng cho một toan tính sắp tới. 

Mà thật ra, chịu khó ngẫm lại thì do thấm nhuần triết lý phương đông, các cụ ta xưa cũng từng đưa ra những lời răn liên quan xa gần đến điều này còn thâm thúy hơn nhiều:

"Thế gian phú quí hoa gian lộ
Thế thượng công khanh hải thượng âu"


Tạm dịch:           

Giàu sang ở đời chớp nhoáng như giọt sương trong hoa
Quyền lực ở đời mong manh như bọt nước đầu ghềnh

Không chỉ “quyền lưc”! Mà sự tồn vong của một chế độ (triều đại) nối tiếp nhau cũng chỉ như hạt sương móc trên đầu ngọn cỏ [thịnh suy như lộ thảo đầu phô]! 

Cho nên mọi đấu đá tranh giành quyền lực, quyết triệt hạ bằng được đối thủ chính trị bất chấp thế nước như trứng treo đầu đẵng, kẻ thù xâm lược đang diệu võ giương oai ngay sát nách vẫn dồn hết tâm lực cho những toan tính của kẻ tiểu nhân đắc chí, đến nỗi bất chấp cả luật pháp quốc tế, ngang nhiên chà đạp lên thể diện quốc gia, thì e rồi cũng sẽ nhanh chóng kết thúc thôi.

Có lẽ vì vậy mà các cụ ta dạy “Nhậm vận thịnh suy vô bố úy” [Ngẫm và hiểu cái lý của thịnh suy, lòng không sợ hãi. Cũng có thể hiều: khi đã đạt đến bậc “nhậm vận” thì thịnh hay suy đều chẳng có gì đáng để quá bận tâm] *

Nhắc lại lời răn dạy của ông cha để làm sao cho trí óc có được sự an nhiên, tự tại mà nhìn vào thế sự! Và cũng bằng sự an nhiên tự tại đó mà không quá câu nệ trong các giải pháp để rồi quá bận tâm đến những đoán định đúng sai, hơn thua, thành tâm khuyên răn hay buông lời “dạy bảo” cần phải thế này, cần phải thế khác. Vì ngẫm cho kỹ, thì thật ra những phán, bảo răn dạy đó chẳng có ý nghĩa bao nhiêu với việc dồn tâm huyết thúc đẩy sự phát triển. 

Vả chăng, đa dạng hoa cấu trúc là tiền đề của phát triển. Tôn trọng tính đa nguyên cũng là tôn trọng sự khác biệt, nhiều ý kiến khác nhau, trái nhau cũng là sự biểu hiện sinh động tính đa dạng của cuộc sống. Đương nhiên, nếu có được một xu hướng mang tính đại đồng tiểu dị thì càng tốt. Vì tìm được một mẫu số chung thì dễ tập trung được nguồn lực hướng tới mục tiêu. 

Chính vì vậy tôi bình thản đón nhận mọi sự phê phán thẩm bình chê khen về quyết định đưa ra lời tuyên bố dứt bỏ mọi liên hệ với cái đảng do Nguyễn Phú Trọng thao túng để tiếp tục chiến đấu với tư cách một đảng viên Đảng Lao Động Việt Nam như ngày tuyên thệ đứng vào hàng ngũ Đảng của Hồ Chí Minh. Tôi đã và sẽ chiến đấu trong tư thế, và chỉ bằng tư thế đó của một đảng viên của Đảng do Hồ Chí Minh sáng lập và lãnh đạo suốt mấy chục năm qua. Khi đưa ra lời tuyên bố ấy, lương tâm tôi thanh thản. 

Giọt nước tràn ly từ cái quyết định xuẩn ngốc một cách tội nghiệp và rất ấu trĩ nọ chỉ là một ngẫu nhiên ngớ ngẩn mà xem ra lại chính là một nhân tố thúc đẩy đưa tới một tình thế đã chín muồi nhằm biểu đạt tính nhất quán trong nhận thức và hành động của tôi. Lẽ dĩ nhiên, chẳng cái ngẫu nhiên nào lại không hàm chứa trong nó cái tất yếu, và cái đó cũng chính là nỗi đau thế cuộc! Ở đây là nỗi nhục của thân phận chư hầu mà những kẻ quyết bám giữ cái ghế quyền lực đã giành được bằng mọi giá đã buộc phải làm. Trong nỗi đau đó, tôi đón nhận mọi ý kiến khác với quan điểm và nhận thức của tôi như những gì tôi đã dự liệu. An nhiên tự tại không hề mâu thuẫn với nghiêm túc và cẩn trọng.

Tôi nhớ đến một lời ca giàu chất triết lý của Trịnh Công Sơn: “Đôi tay nhân gian chưa từng độ lượng”. ** Nhưng xét đến cùng, rồi sự “độ lượng” ấy sẽ được thực hiện bằng sự sòng phẳng của cuộc đời. Sự sòng phẳng của cuộc đời cũng chính là sự sòng phẳng của lịch sử. Mà lịch sử chính là con người nhân với thời gian. Những cái rễ của tư tưởng con người đều cắm sâu vào một quá khứ, tức là vào lịch sử. Khi chúng đơm hoa, thời gian đã chuẩn bị cho mùa nở rộ! Những ai muốn phủ định lịch sử đã không hiểu được rằng mình đang phủ định chính mình.

Vào tuổi 15, tôi khoác ba lô vươt Trường Sơn, trèo đèo lội suối xuyên rừng trong sáu tháng trời để lên Việt Bắc theo khát vọng tự do, ngôi nhà tuổi thơ đã bị địch chiếm cùng với một cụm nhà khác biến thành bốt đồn Tây với bịt bùng hàng rào lông nhím tua tủa chọc lên trời. Chúng tôi đi nương theo dấu chân của anh tôi trong đoàn đại biểu Bình Trị Thiên ra khu IV dự Đại hội Đảng. Chính con đường này mười năm sau, những chàng trai miền Bắc khoác ba lô đi ngược trở lại để cùng bà con miền Nam phá bốt diệt đồn Tây xưa với bịt bùng hàng rào kẽm gai Mỹ. 

Ra đi là để trở về. Đúng một phần tư thế kỷ tôi trở về đứng bên mảnh đất ngôi nhà tuổi thơ nay chỉ còn lại nền nhà cỏ mục um tùm! Những giọt nước mắt của mẹ tôi lăn trên gò má của người khi thẫn thờ bên kỷ niệm xưa đã như những giọt chì nóng bỏng đốt cháy trái tim tôi. Anh tôi đã hy sinh, cũng như bao đồng chí đồng đội của anh mà tôi từng nhận được sự dìu dắt khi làm nhiệm vụ, nay cỏ cũng đã phủ kín những nấm mộ của họ. Máu của những người tôi nhớ được tên và của bao người tôi chưa hề gặp đã thấm đẫm trên những nẻo đường đất nước tôi đã đi và đang đi. 

Vọt từ suối ra đều là nước, chảy từ huyết quản ra đều là máu. Mà máu người đâu có thể trở thành nước lã một cách phũ phàng bằng những trào lưu thời thượng trăm dâu đổ đầu tằm, do phẫn nộ, căm ghét lũ người vong ân bội nghĩa, bất tài vô tướng chỉ chăm chăm cái ghế quyền lực đã đẩy đất nước đi vào ngõ cụt khiến người ta muốn phủ định sạch trơn. Mỗi lời mỗi chữ tôi viết trong cuộc đấu tranh hôm nay tuyệt đối không thể bằng nước lã mà phải thấm đẫm nước mắt của mẹ tôi, máu của anh tôi cùng với triệu triệu người đã đổ ra cho Tổ quốc với mấy ngàn năm lịch sử vẻ vang. Tôi viết trong niềm khát khao “những gì ta yêu phải cứu thoát ra/ tự mình ta tự mình ta”!

Vì vậy, tôi trân trọng tính trung thực khách quan của lịch sử, và đó là nguồn suối mát thanh lọc tâm hồn tôi, một người thuộc lớp những người ngoài tuổi 80 đang thực hiện sứ mệnh lót đường cho thế hệ mới đang xuất hiện, Họ sẽ vứt bỏ tất cả những điều mà theo quan niệm hiện nay họ phải làm: họ sẽ tự biết cần phải làm như thế nào như tôi đã viết trong tuyên bố ngày 2.9 vừa rồi.Thế rồi thật vui về câu chuyện hai người bạn vừa đến thăm tôi chiều hôm qua kể về mấy bạn trẻ nọ đã thẩm bình về thời cuộc và nhận xét về những quan điểm của tôi. 

Tôi xúc động nghĩ về họ và hiểu rằng mình đã tìm thấy điều mình ao ước. Tôi nhờ chị bạn gửi đến họ niềm xúc động ấy bằng một truyền thuyết giàu sức biểu cảm như sau:

Có con chim chỉ hót có một lần trong đời, nhưng hót hay nhất thế gian. Có lần nó rời tổ bay đi tìm bụi mận gai và tìm cho bằng được mới thôi. Giữa đám cành gai góc, nó cất tiếng hát bài ca của mình và lao ngực vào chiếc gai dài nhất, nhọn nhất. Vượt lên trên nỗi đau khổ khôn tả, nó vừa hót vừa lịm dần đi. Và tiếng ca hân hoan ấy đáng cho cả sơn ca và hoạ mi phải ghen tị. Bài ca duy nhất, có một không hai, bài ca phải đổi bằng tính mạng mới có được. Nhưng cả thế gian lặng đi lắng nghe, và chính Thượng đế trên thiên đình cũng mỉm cười. Bởi vì tất cả những gì tốt đẹp nhất chỉ có thể có được khi ta chịu trả giá bằng nỗi đau khổ vĩ đại".

Ngày 10.9.2017
---------------------
*Thiền sư Vạn Hạnh “Bảo đệ tử”.
**Trịnh Công Sơn. “Một cõi đi về”.
***Dẫn theo Colleen McCulough. “The Thorn Birds” 

Phần nhận xét hiển thị trên trang

TẠ DUY ANH RA MẮT TIỂU THUYẾT MỚI TINH VỚI BÚT DANH MỚI TOE*


Thanh Vũ




Trong dịp triển lãm sách quốc tế vừa rồi tại Công viên Thống Nhất, không ít bạn đọc được rỉ tai nhau về cuốn tiểu thuyết có hình thức cực kì bắt mắt tên là Mối chúa, của tác giả Đãng Khấu, một cái tên lạ hoắc trên văn đàn. Có ông nhà văn ở Vũng Tầu được đọc trước về cuốn sách từ khi nó chưa chính thức lưu hành còn nhắn cho một số bạn bè là nên mua nhanh Mối chúa kẻo “không kịp”? Một số người, tận khi cầm sách trên tay mang về nhà, vẫn không hề biết Đãng Khấu là bút danh mới toe của Tạ Duy Anh.
Đây có lẽ là cuốn tiểu thuyết đồ sộ nhất của nhà văn họ Tạ, cho tới thời điểm này. Hiện thực được khai thác là những vấn đề nóng bỏng nhất của thời hiện đại, của ngay tại thời điểm này và có thể còn của nhiều năm tháng tiếp theo. Người ta thấy bóng dáng của hàng loạt vụ việc đang dần trở thành những sự kiện lịch sử như vụ cưỡng chế thu hồi đất Ecopak, Dương Nội, vụ Đoàn Văn Vươn...Hình ảnh của một cái nhà máy thép gây ô nhiễm nghiêm trọng trong tác phẩm khiến bạn đọc có thể liên tưởng tới khu công nghiệp Fomosa ở Hà Tĩnh và cái sân gôn trong tiểu thuyết là tâm điểm của câu chuyện bi hài, hoàn toàn có thể là cái sân gôn đầy tai tiếng của nhóm người quyền lực nào đó đang gây nhức nhối xã hội. Ngay cả cái kết của tiểu thuyết, như một logic tất yếu được tác giả chuẩn bị công phu, thì lại gần như mô phỏng vụ bắn giết lẫn nhau của những quan chức chủ chốt tại Yên Bái…Thêm cả điều thú vị ở này nữa: dù tác phẩm được tác giả hoàn thành vào tháng 3 năm 2017, trước khi xảy ra sự kiện Đồng Tâm gần 2 tháng, nhưng diễn biến nóng bỏng của vụ thu hồi đất làm sân gôn trong tiểu thuyết và cuộc “chiến đấu” chống lại của những người nông dân, thì lại cứ như được lấy nguyên mẫu từ Mỹ Đức! Và cuộc giằng co đầy bi thương giữa hai bên, một bên quyết bảo vệ thứ tài sản không chỉ của cha ông họ để lại, mà còn của trời đất, vì trời đất nhưng phần chắc là thua cuộc, với một bên muốn lèo lái biến nó thành cái sân golf bằng tâm địa và sức mạnh của cá mập và kền kền, trong tay có vô vàn vũ khí, cũng chưa đi đến hồi ngã ngũ trong tiểu thuyết, cứ y như những gì đang diễn ra đâu đây...
Bạn đọc có cảm giác mình đang đọc một bản tường thuật được ngụy trang dưới dạng tiểu thuyết, như chính chủ ý của tác giả là xóa nhòa ranh giới giữa hư cấu và chuyện có thật.
Nhưng tất cả những sự kiện nóng bỏng và khốc liệt ấy, phản ảnh một hiện thực đời sống mà rồi lịch sử và các thế hệ tương lai sẽ phải ghi nhớ, hóa ra chỉ được tác giả dùng làm cái nền để ông vẽ lên đó một bức tranh mô tả thứ hiện thực khác còn khủng khiếp hơn nhiều. Đó là chân dung dị dạng của những bố già quyền lực luôn ẩn mình trong bóng tối nhưng lại có thể thò tay vào bất cứ ngóc ngách nào của đời sống, có khả năng thao túng vô hạn không chỉ những hoạt động chiếm đoạt mà còn tạo ra một lịch sử giả mạo khoác danh nghĩa chính thống. Đó là những cái ngoặc tay ma quỷ giữa quyền lực và tiền bạc, để bóc lột dân lành và bòn vét đất nước; đó là đám quan lại tham tàn luôn hóa trang bằng bộ mặt của những kẻ nhân từ, đó là lũ trí thức biến thái, biến chất trở thành những kẻ đầu sai của tiền bạc và danh vọng… Tất cả những nhân vật kinh tởm ấy oái oăm thay lại là hiện thân của thời đại!
Tác giả đã làm gì với cái hiện thực nhem nhuốc ấy? Thay vì mắng mỏ, bóc mẽ, nhà văn họ Tạ đã dùng cách lùa tất cả ra sân khấu, bắt mỗi người phải diễn chính vai của họ. Vai nào cũng là vai hề! Vì thế, có thể nói, từ đầu đến cuối tiểu thuyết là những mô tả trần trụi về hiện thực vừa đáng sợ, sởn gai ốc, nhưng lại khiến bạn đọc phải bật cười. Cười sau khi ngẫm nghĩ. Cười để rồi cảm thấy đau đớn. Đó chính là điều đáng kể nhất có thể ghi nhận ở Mối chúa. Một gã Canh Cong (tác giả Anh hóa hai chữ canh cổng) lại nói như một trí thức lớn, trong khi ai đó mang hàm giáo sư tiến sĩ thì lại chả khác gì một gã đang tập nói; đám nô tài đích thực thì lại tự vỗ ngực nhận và hãnh diện với vai trò tạo ra các chuẩn mực đạo đức; trong khi một kẻ đi lên từ công nhân đập đá, chỉ thạo chiếm đoạt và giết chóc, lại phô ra tầm nhìn của một chuyên gia, một chính khách tầm cỡ, một người yêu nước. Và cái bóng ma, bóng đen quyền lực vốn đầy cám dỗ luôn là thứ bao trùm trên từng trang sách, nhưng ở đâu thì cũng với bộ mặt của gã hề hạng bét. Cuốn sách dày 300 trang khổ lớn này kết thúc ở mối tình éo le nhưng tuyệt đẹp của đôi trai tài, gái sắc, đại diện cho một thế hệ sẽ “viết nên một câu chuyện khác”.
Câu chuyện khác ở đây có thể hiểu là một lịch sử khác. Đó là nhiệm vụ tác giả trao vào tay những người trẻ nhưng cũng là khát vọng của chính ông và những người mà ông đặt hy vọng.
Về cái tên Đãng Khấu (nghĩa tiếng Hán do Ông Văn Tùng giải thích là Trừ trộm cướp), tác giả cho biết, ông muốn một lần dùng cái tên cúng cơm do bố mẹ đặt để các cụ đỡ tủi thân. Nếu cuốn sách tái bản, nó sẽ lại mang cái bút danh Tạ Duy Anh đã theo ông chẵn 36 năm với cay đắng nhiều hơn là vinh quang.
Hà Nội tháng 9-2017
T.V


Lời giới thiệu của Nhã Nam:
“Thông qua cuộc tìm kiếm ly kỳ nhân vật quyền lực đứng đằng sau tất cả các dự án động trời, các hợp đồng béo bở, tiểu thuyết Mối chúa tái hiện những vấn đề nóng bỏng của xã hội đương thời: Công nghiệp hóa và sự tan vỡ của nông thôn, hình ảnh những bố già quyền lực, thế lực bóng tối, lòng tham và sự bất chấp pháp luật, đạo lý, thân phận của những người nông dân thấp cổ bé họng...Những trang văn trần trụi của tác giả không khỏi mang lại cảm giác ớn lạnh và chua chát, và đặt ra câu hỏi: Chúng ta có thể làm được gì?”.
Báo Đại đoàn kết, thứ 6 ngày 18-8-2017:
“Cả cuốn tiểu thuyết bao gồm 20 chương “tường thuật” được đánh số thứ tự, là đường dây chính của câu chuyện, xen kẽ vài ba chương có tính chất ghi chú. Tuy nhiên, không phải vì thế mà tác phẩm của ông trở nên khô khan, kém hấp dẫn. Trái lại, vẻ khiêm tốn giản dị bề ngoài ấy thực chất đã đem đến cho người đọc xúc cảm thẩm mĩ về một tác phẩm văn học hiện đại, chỉ có những tác giả giỏi nghề mới có thể thao tác. Văn “tường thuật” của ông nhanh, chính xác, mỗi câu văn có thể ví như một hạt lúa, và cả cánh đồng “Mối chúa” khó có thể tìm thấy một hạt nào non, lép. Có khá nhiều vấn đề trong cuộc sống đương đại mà sự hiểu biết thấu đáo của tác giả dường như vượt quá vốn sống thông thường của một nhà văn, đem lại cảm giác bất ngờ đến thú vị.
_____________________________________________________
*Tiểu thuyết Mối chúa, của Đãng Khấu (Tạ Duy Anh), Nhà xuất bản Hội nhà văn cùng với Công ty Văn hóa và Truyền thông Nhã Nam ấn hành tháng 8-2017.

Phần nhận xét hiển thị trên trang

đang diễn lại vụ Tiên Lãng ở Đồng Tâm?


Nguyễn Đình Ấm


Sai cả lý lẫn tình
Những năm 2010 giá đất ở thành phố Hải Phòng còn khá cao. Tháng 9/2009 bộ trưởng GTVT Hồ Nghĩa Dũng về công tác Hải Phòng, lãnh đạo địa phương yêu cầu chuyển sân bay Cát Bi ra huyện Tiên Lãng vì “Cát Bi hẹp, ô nhiễm...” được bộ trưởng đồng ý dù kế hoạch phát triển ngành HKVN đến 2020, tầm nhìn 2030 không hề có dự án sân bay Tiên Lãng.
Tháng 4/2011 thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng ký quyết định 1448/QĐ-TTg cho phép nghiên cứu làm sân bay Tiên Lãng thuộc các xã Vinh Quang, Tiên Hưng, Tây Hưng, dẫn đến hai hệ quả:
- Các đại gia bất động sản Hải Phòng, Hà Nội... khu vực sân bay Cát Bi xem bản đồ, thị sát chỉ chỏ chỗ này sân golf, chỗ kia chung cư, biệt thự... làm giá đất xung quanh sân bay tăng vọt.
- Đầm tôm, vườn tược 40 ha của nông dân Đoàn Văn Vươn (ĐVV) thuê cải tạo đất phèn chua, mặn, đầm lầy thành khu sản xuất hỗn hợp có thu nhập khá ở cống Rộc xã Vinh Quang trúng vào khu quy hoạch sân bay, trước triển vọng được bồi thường hàng trăm tỷ.
Năm 2009 huyện Tiên Lãng yêu cầu ĐVV ngưng đầu tư trả đất, ông khởi kiện lên toà án huyện. Tòa xử thua, ông kiện lên thành phố Hải Phòng, toà này khuyên ông rút đơn sẽ “cho thương thảo tiếp tục canh tác”. Ông ĐVV rút đơn, vụ việc kết thúc. Thế nhưng sau khi thủ tướng có quyết định “nghiên cứu sân bay” (nhưng đến năm 2013 nhà nước đã đầu tư 3.600 tỷ nâng cấp, mở rộng sân bay Cát Bi không ai nói đến sân bay Tiên Lãng nữa được dân gian lý giải do “giá đất xuống quá”) thì địa phương “bội ước” lại yêu cầu ĐVV trả đất mà theo dư luận là để giao cho một người có quan hệ mật thiết với quan xã, huyện. Tất nhiên ông ĐVV không đồng ý, và giáp tết nguyên đán, ngày 5/1/2012 đội vũ trang 100 quân gồm bộ đội, công an trang bị “đến tận răng” do đại tá Đỗ Hữu Ca giám đốc CA Hải Phòng chỉ huy ồ ạt “đánh chiếm” khu đầm của gia đình ĐVV. Không chịu cúi đầu, ông ĐVV đã dùng súng hoa cải bắn cảnh cáo làm 6 chiến sĩ bị thương nhẹ. Nhà cửa, lều lán nhà ĐVV bị ủi phá tan hoang.
Ngày 10/2/2012 thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng họp báo kết luận về vụ Cống Rộc và khẳng định: “Chính quyền sai cả lý lẫn tình” làm dư luận hy vọng ĐVV vô can do tự vệ hợp lý như vụ Nọc Nạn năm 1928 ở Bạc Liêu (nông dân bắn chết quan Pháp làm sai và vô can). Thế nhưng ngày 5/4/2013 toà Hải Phòng xử ĐVV 5 năm tù; các anh, em của ông cũng bị xử tù từ 2-5 năm tù còn tổng tư lệnh “trận đánh đẹp” Đỗ Hữu Ca sau đó được phong tướng như một sự thách thức dư luận.
Phải chăng hành vi “tàn bạo, thất đức” này của nhà cầm quyền không ngoài ý đồ: Răn đe, thách thức những người dân khác là sẽ bị trừng trị thẳng tay nếu dám chống lại kẻ cướp của chính quyền?
…Đang diễn lại ở Đồng Tâm?
Năm 1980 chính phủ giao bộ quốc phòng 208 ha đất làm sân bay, trong đó có 47,6 / 106 ha cánh đồng Sênh xã Đồng Tâm (ĐT), huyện Mỹ Đức thành phố Hà NộI (TPHN). Thế nhưng dự án bị bãi bỏ và 36 năm qua quân đội không trả nhà nước như luật đất đai quy định mà tự giữ rồi cho thuê, bỏ hoang…
Những năm gần đây doanh nghiệp Viettel của quân đội làm ăn ở nước ngoài không được sử dụng đất đai, hạ tầng “chùa” nợ hơn 3.000 tỷ, lỗ 22.000 tỷ VNĐ, có nhu cầu lớn sử dụng đất miễn phí, Bộ Quốc phòng đã tuyên bố khu đồng Sênh dân đang canh tác là “đất quốc phòng” phải thu hồi cho Viettel và TPHN sử dụng. Đây là khu đất phì nhiêu, bằng phẳng, có mặt tiền là tỉnh lộ 429 nối với đường Hồ Chí Minh rất thuận lợi cho việc làm nhà xưởng, sân golf, nhà ở, nếu bồi thường cũng phải hàng trăm tỷ đồng. Bà con ĐT đã gửi đơn khiếu nại lên huyện, thành phố, trung ương từ 5 năm qua nhưng không ai giải quyết.
Theo cụ Kình và dân ĐT, ngày 14/11/2016 huyện Mỹ Đức, TPHN huy động 600 cảnh sát vũ trang, xe cứu thương, vòi rồng, bắt người... về giải tỏa cánh đồng Sênh thuộc đất nông nghiệp bà con canh tác liên tục từ 70 năm qua. Bị phản đối quyết liệt, Viettel chỉ xây được số công trình, tường rào... Quyết lấy bằng được khu đồng Sênh, ngày 15/4/2017 các sĩ quan quân đội Mạc Văn Tin, Nguyễn Văn Tài cùng một số công an về Đồng Tâm lừa bà con ra đồng để “xác định mốc giới” nhưng khi đang “xác định” thì họ khuyên dân về bớt “mới làm việc được” rồi bất thình lình nổ súng uy hiếp, ngay lập tức phó công an huyện Mỹ Đức Trần Thanh Tùng đá cụ Kình văng 2 m, gẫy 2 đoạn xương đùi, rạn xương chậu rồi xốc nách ném cụ lên ô tô và bắt 4 người nữa chở lên Hà Nội thẩm vấn, tra khảo... Rất may, khi bị bắt cụ Kình đã kịp ném tập tài liệu “độc” về vụ việc vương vết máu cho một người dân cầm chạy đi...
Có thể khẳng định trong vụ này, phía chính quyền, quân đội sai từ “A đến Z”, vì:
- Họ vi phạm nghiêm trọng luật đất đai, đất chính phủ giao làm sân bay chứ không giao để họ bỏ hoang, cho thuê từ 36 năm qua rồi nay tự tiện giao cho DN kinh doanh.
- Họ là một bên tranh chấp với dân ĐT nên không có quyền phán xét trong vụ này. vi của họ là lộng hành.
- Trong bản kết luận thanh tra họ không đưa ra được bằng chứng xác đáng nào chứng tỏ tất cả cánh đồng Sênh bà con đang canh tác nằm trong dự án sân bay Miếu Môn mà chỉ nói bừa “là đất quốc phòng” với các thông tin làm “rối trí người đọc” (lời KTS Trần Thanh Vân gửi chủ tịch HN).
- Trên bản đồ thực địa, vệ tinh, mốc giới, quyết định 113 chính phủ giâo đất cho Bộ QP không có yếu tố nào cánh đồng Sênh còn lại nằm trong dự án sân bay Miếu Môn cũ.
- Nếu TPHN, quân đội đúng thì họ sẽ đàng hoàng tranh luận, đối chất, đưa bằng chứng thuyết phục dân chứ không việc gì phải bỏ việc xác định mốc giới, lừa, dùng vũ lực uy hiếp bắt cóc, đánh đập, đưa cả đơn vị cảnh sát vũ trang về uy hiếp để buộc dân phải cầm giữ các chiến sĩ đòi công lý..
- Nếu họ đúng thì không việc gì phải giăng quân khắp các ngả đường hạn chế người nghe kết luận thanh tra, người dự không được nói hết, và chủ tịch Nguyễn Đức Chung đe “được có ý kiến nhưng không nói nhiều”...
Lý không có, tình cũng không.
Người nông dân ĐT chỉ có đồng ruộng để sinh sống nhưng năm 1959 nhà nước đã thu 300 ha làm trường bắn không được đền bù, trợ giúp gì, năm 1980 nhà nước lại lấy 47,6 ha bồi thường được 150.312 VNĐ cho quân đội làm sân bay nhưng không làm và người dân lại phải thuê lại chính đất của mình để canh tác sinh sống vì đồng ruộng còn quá ít. Nay Bộ QP, TPHN lại nhẫn tâm dùng vũ lực định cướp nốt cánh đồng Sênh, nguồn sống quan trọng của dân ĐT?
Như vậy quân đội, TPHN “sai cả lý lẫn tình” như vụ Tiên Lãng. Thế nhưng nay họ lại lờ vụ đánh, bắt cóc cụ Kình, dân ĐT (là nguyên nhân chính dẫn đến dân cầm giữ CSCĐ) chỉ khởi tố dân “bắt giữ người trái pháp luật, huỷ hoại tài sản” và hỗn xược soạn bài vu khống, bịa đặt xúc phạm cụ Kình phát trên mạng loa truyền thanh,liên tục gửi giấy triệu tập bừa bãi đến cụ Kình và rất nhiều người dân ĐT nhằm khủng bố, bắt giữ bỏ tù họ?
Phải chăng, dù biết sai “cả lý lẫn tình” nhưng nhà cầm quyền vẫn quyết trừng trị dân ĐT để răn đe dân cả nước như bắt tù ĐVV ở Tiên Lãng?
Nếu thế vẫn là một toan tính sai lầm, bời vì: Sau vụ ĐVV bị tù oan lại vẫn diễn ra vụ Đặng Ngọc Viết ở Thái Bình bắn chết 3 cán bộ, vụ Dương Nội (Hà Đông) nhiều người bị tù đày nhưng vẫn không khuất phục, vụ Cẩm Giàng (Hài Dương) dân dùng thân người chặn xe xích (2015), vụ Cây Dương (ở Phụng Hiệp Hậu Giang) dân đưa quan tài ra quyết giữ đất (2015),vụ dân bắn chết 3 người, bị thương 16 người trong đội cưỡng chế ở Tuy Đức Đăk Nông(2016)... Không thể kể hết những vụ chính quyền dùng vũ lực tàn bạo với dân nhưng hết vụ này đến vụ khác dân vẫn không sợ chống đối ngày càng quyết liệt.Bởi vì, ngoài bảo vệ nguồn sống, người nông dân vốn chất phác, cao thượng, tự trọng,khí khái không chịu cúi đầu trước sai trái, lộng hành, bất công dù thế lực trấn áp tàn bạo đến đâu.
Vừa qua, dân ĐT công khai bảo vệ cánh đồng Sênh bằng bất cứ giá nào đang làm những người có lương tri đang phải thót tim.
N.Đ.A.


Phần nhận xét hiển thị trên trang

Văn đểu:

Ông đốt lò gạch!
Nhưng ông giữ lò gạch bằng cách nào?
Nghĩ ra trăm cách, cách nào cũng khó thực hiện. 
Nghĩ quá mà ông bạc cả đầu, mắt lờ đờ, giọng không còn khỏe nữa, đi đứng khó khăn, có lúc nhờ người dìu, thậm chí đến cái ô che nắng, ông cũng không cầm được, phải có người cầm hộ…

Image result for Cái lò gạch
Cái lò gạch do ông xây cũng được mấy chục năm.
Hồi ấy, vùng này toàn nhà tranh, vách đất, dân ở thậm khổ, ai cũng mơ ước có cái nhà tử tế thế là sinh ra cái lò gạch, mà ông cố nội vác ở đâu về!!! không ai biết.


Ban đầu nhờ lò gạch này mà nhiều dân nghèo xây được nhà, tuy không to, nhưng nó tốt hơn nhà tranh vách đất. Họ tung hô ông cố nội lên tận mây xanh.

Ông là cháu đích tôn, trước lúc mất, ông nội để lại di chúc, phải phát huy “truyền thống đốt lò gạch”. 

Của phải tội, giờ thì…lò gạch đến hồi rệu rã, tiêu điều vì mấy nhẽ:

Xung quanh toàn xây nhà cao tầng, nguyên liệu để xây toàn nguyên liệu đặc biệt, chắc, bền hơn gạch rất nhiều.

Rừng phá gần hết, không còn củi đốt nung gạch.

Mấy đứa con ông chơi bời lêu lổng, dốt nát, ăn tàn, phá hại, mà chỉ chăm chăm nhìn vào túi vàng ông tích trữ phòng cơ suốt mấy chục năm làm gạch…

Trên tất cả, điều này mới nguy hiểm. dân làng bỏ đi gần hết, phần chịu không được khói ô nhiễm của lò gạch, phần nữa, họ cũng kinh sợ đám con cháu nhà ông, toàn bọn tiểu yêu. Động đến lò gạch chúng giở ngay thói côn đồ, bất chấp luật pháp, bất chấp tình người, chém giết…không sợ ai!

Nên thế, giờ chỉ còn một mình ông với cái lò gạch.

Ông nhìn lò gạch trong buổi chiều hoàng hôn, nó chơ vơ, lạc lõng sẫm một màu đen như nấm mồ lớn, không khói nhang.

Không lẽ ông để nó chết!!!

Thế thì còn gì là oai phong của cả dòng họ, oai phong của ông?

Ông hãi nhất, khi ông không còn trên dương thế, ngừời ta sẽ phá tan cái lò gạch, dọn sạch, vì không muốn để lại một vật “ gây ô nhiễm môi trường”.

Nhưng ông giữ lò gạch bằng cách nào?

Nghĩ ra trăm cách, cách nào cũng khó thực hiện.

Nghĩ quá mà ông bạc cả đầu, mắt lờ đờ, giọng không còn khỏe nữa, đi đứng khó khăn, có lúc nhờ người dìu, thậm chí đến cái ô che nắng, ông cũng không cầm được, phải có người cầm hộ…

Đang như vậy, ông có quý nhân phò trợ.

Người này đến gặp ông vỗ vai thân mật, nói giọng lơ lớ:

- Ngộ biết nị đang cần củi đốt lò để nung gạch. Ngộ chuyển cho nị một xe củi, tặng không đấy.

- Nhưng sao lại toàn củi tươi thế này? –Ông đốt lò gạch nhìn xe củi, ngạc nhiên.

- Người ta thường đốt lò bằng củi khô, còn đây là củi tươi, thế mới đặc biệt. Khi đốt, cây này gặp lửa, sẽ tiết ra rất nhiều nhựa, lửa cháy rất đượm, tăng nhiệt độ rất nhanh, giúp thành vách lò càng kết dính, càng cô đặc, càng vững chãi…không ai phá được, thành phẩm ra lò là những viên gạch hồng, tốt vô cùng.

Nghe nói vậy, ông hy vọng.

Ông cho củi ấy vào lò đốt, nghĩ rằng sẽ giữ được lò gạch.


Cũng độ gần chục năm sau…

Người bán củi tươi cho ông đốt lò gạch, giờ thành một người dị tật, đi đứng xiêu vẹo, mặt mày biến dạng gần như quỷ, chống gậy lò dò đến hỏi một ông già đang ngồi trước một đống gạch đổ tan hoang, mặc áo quần rách nát, cáu bẩn, ghẻ lở đầy mình, râu, tóc rụng gần hết, trơ cái trán bóng và cái miệng sứt môi, hở ra hàm răng cái còn, cái mất:

- Nị cho ngộ hỏi, ông đốt lò gạch hiện còn sống không? Ngộ muốn hỏi thăm! Trước đây ngộ có bán củi tươi cho ông ấy đốt lò.

Ông già ấy ngẩn lên, trả lời:

- Tôi đây, ông không nhận ra sao?

- Trời ơi! Tại sao nị lại ra nông nỗi này?

- Tại ông, tại tôi nữa, nghe lời ông, cho củi tươi của ông vào lò. Có ai ngờ củi cháy, khói độc bốc lên, tôi đứng gần lò nhất, trúng độc. Còn dân tình họ quá căm thù vì lò gây ngộ độc, không sợ nữa, ùa vào phá tan tành. Mấy đứa con tôi, chúng ôm được vàng, bỏ chạy hết, không đứa nào đứng lại bảo vệ bố…Khốn nạn…!

- Sao nị giống ngộ thế! Cũng …khốn nạn…! – Người này than.

Trần Kỳ Trung
(FB Trần Kỳ Trung)

Phần nhận xét hiển thị trên trang

Bàn góp về Hãng Phim truyện Việt Nam

Thư ngỏ của nhà biên kịch, nhà thơ Nguyễn Thị Hồng Ngát gửi đến những người đã và đang quan tâm đến Hãng Phim Truyện Việt Nam.


Nghe nói hôm qua hôm kia gì đó Chủ tịch HĐQT ct CP đầu tư và phát triển PTVN cho gọi mọi người lên phát lương (sau khi bị mạng xh rầm rộ phản đối!) Lương phát không đều người cao người thấp không biết căn cứ vào đâu... Động thái này cũng chỉ là xoa dịu tình hình nhất thời. Điều căn bản nhất BLĐ cty CP này phải đưa ra kế hoạch hoạt động công khai về phương hướng đầu tư và phát triển Cty, trong đó mục đích chính ưu tiên cho SX phim như thế nào cho anh em biết để hiểu được và làm theo.

Đầu tư gì và phát triển (theo tên đặt) như thế nào? Có thể kinh doanh nhiều ngành nghề trong đó phải ưu tiên SX phim. SX phim như thế nào thì phải tạp hợp các nhà làm phim của Hãng lại bàn bạc xin ý kiến. Anh em có thể chịu khổ không lương vài tháng nhưng biết đc quyết tâm của BLĐ đang tìm hướng để SX phim thì sẽ ủng hộ thôi. Và họ sẽ hiến kế sẽ là những người sống chết để tìm hướng đi. Đằng này không nói gì, chỉ hành động, mà hành động lại phản lại lời cam kết với Bộ VH! Dọn sạch kịch bản đem gửi chỗ khác, dọn sạch máy móc - công cụ của người dựng phim - hỏi họ lấy gì hành nghề ? Dọn sạch đạo cụ, phục trang gìn giữ hàng nửa thế kỷ (chống Pháp, Mỹ giờ có núi tiền cũng không may không sắm được) mang đi đâu không rõ... rồi lãnh đạo tuyên bố 1 câu xanh rờn "Tháng 8 không có lương!!!" Trong khi đó lại tạo điều kiện cho GĐ cũ, vị GĐ cuối cùng - một mình một ngựa đi ăn chơi xuyên Việt bằng tài trợ của BLĐ mới!!!

Tất cả những điều trên đã làm anh em trong ngành bức xúc.

Bức xúc về việc CP không minh bạch (đã kêu cứu gõ cửa nhiều nơi Thủ tướng đã đề nghị xem xét lại nhưng Ban CP doanh nghiệp vẫn không làm đến nơi đến chốn! Vẫn nguyên như cũ: thương hiệu vẫn bằng 0 đất đai vẫn bằng 0!)

Tất cả những nguyên nhân trên gây bức xúc ngày càng trầm trọng cho anh em Nghệ sĩ của Hãng, nối dài dự bức xúc đến tất cả những người có tấm lòng với Hãng PTVN. Không biết chuyện gì đau lòng sẽ xảy ra nếu cứ kéo dài tình trạng này ?

Như vậy cho thấy giệc CP Hãng PTVN có nhiều vấn đề cần được giải quyết thấu đáo và minh bạch. Các Cấp các ngành có trách nhiệm cần bớt chút thời gian xem xét lại để giải quyết thấu đáo mọi vấn đề. Không thể cố tình mũ ni che tain, làm ngơ trước thực trạng của Hãng PTVN như hiện nay.

1- CP như vậy đã đúng chưa? Còn sai sót chỗ nào nên bổ sung.

2- Cần giữ đúng và thực hiện các điều khoản trong cam kết giữa bên trúng CP và Bộ VH.

3- Thực hiện đúng luật lao động với cán bộ công nhân viên chức.

Các anh em trong Hãng cũng nên tỉnh táo để nhận biết vấn đề rằng: những năm tháng tươi đẹp xưa kia của chúng ta đã hết. Cần đối mặt với sự tàn bạo thẳng thừng của kinh tế thị trường. Tất cả phải rũ bỏ sự trì trệ, năng động đoàn kết tìm đường đi cho mình và cho nơi mình gắn bó. Xưa ta quen sống bằng đầu vào, nay tìm cách ngược lại xem sao.

Muốn vậy thì các nhà LĐ mới phải am tường chuyên môn, có tâm nguyện thực sự muốn xây dựng và phát triển Hãng PTVN ngày càng thành công… chứ đừng "đục nước béo cò" đừng thấy Hãng đang sa sút mà làm chuyện thôn tính "ăn sống nuót tươi " là không được đâu. Đừng nhìn vài chục người còn lại ở Hãng bây giờ để muốn làm gì thì làm. Đằng sau họ còn vong linh bao NS đã khuất, bao người còn đang sống đây! Sức mạnh ấy không ai tiêu diệt được!

Nhiều người về hưu - trong đó có tôi - cũng rất không muốn gây phiền phức cho những người đương nhiệm. Nhưng trước tình trạng ngổn ngang chưa đâu vào đâu của PTVN như hiện nay (chốc chốc anh em lại kêu cứu!) thì những người có lương tâm không thể đành lòng "câm miệng hến"!

Cái gì đúng thì giữ, cái gì sai phải sửa. Đó là lẽ tự nhiên của cuộc sống. Không vì bất cứ điều gì ngoài điều tử tế cho sự gìn giữ và phát triển việc SX phim có bề dày truyền thống như ở Hãng PTVN!

Xin chia sẻ bằng tất cả tấn lòng và thiển nghĩ như vậy.

Trân trọng và cảm ơn mọi người rất nhiều!

Phần nhận xét hiển thị trên trang

Bà Châu Thị Thu Nga khai ‘chạy’ ĐBQH 30 tỷ đồng: ‘Phải làm rõ đưa cho ai, đưa bao nhiêu’



Đức Thuận
 Mới đây, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về kinh tế và tham nhũng (C46), Bộ Công an đã công bố kết luận điều tra bổ sung vụ án Châu Thị Thu Nga cùng đồng phạm lừa đảo chiếm đoạt tài sản, xảy ra tại Công ty cổ phần Tập đoàn Xây dựng nhà đất (Housing Group) và dự án B5 Cầu Diễn, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội.
Theo đó, từ năm 2008 đến nay, dự án xây dựng khu nhà CT5 và HH2 tại B5 Cầu Diễn, Hà Nội chưa được UBND TP Hà Nội phê duyệt điều chỉnh quy hoạch, chưa cấp giấy phép xây dựng. Tuy nhiên, bà Nga đã cấu kết với một số cán bộ trong công ty tự lập mô hình, ký hiệu, vị trí, diện tích các căn hộ rồi sử dụng để ký 752 hợp đồng góp vốn và thu 377 tỷ đồng của nhà đầu tư, đến nay không có khả năng chi trả.


chau thi thu nga chay 30 ty12
Lời khai “chạy” 30 tỷ đồng để được làm Đại biểu Quốc hội của bà Nga gây chấn động dư luận.
Đáng chú ý, bà Nga còn khai đã chi khoảng 47 tỷ đồng để “chạy” dự án và để được ứng cử Đại biểu Quốc hội khoá XIII. Trong đó, số tiền để “chạy” Đại biểu Quốc hội khoảng 30 tỷ đồng.
Tuy nhiên, những người được bà Nga khai đã nhận tiền để giúp bà thực hiện các việc này đều không thừa nhận. Cơ quan Cảnh sát điều tra đã cho đối chất, nhưng chưa đủ cơ sở làm rõ.
Trả lời báo chí về thông tin này, Tổng thư ký Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc cho biết chưa nhận được thông tin có chuyện chạy tiền vào Quốc hội.
Tuy nhiên, ông Phúc nói: “Dù là thông tin chưa được kiểm chứng nhưng cũng cần phải làm rõ đưa ai, đưa bao nhiêu, đưa làm gì, tránh ảnh hưởng tới uy tín của Quốc hội”. Quan điểm của ông Phúc là không tin có chuyện “chạy” 30 tỷ đồng để vào Quốc hội.
Bà Châu Thị Thu Nga (sinh năm 1965, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tập đoàn Đầu tư Xây dựng Nhà đất) bị khởi tố về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Vào cuối tháng 4/2016, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã hoàn tất kết luận điều tra, chuyển hồ sơ đến Viện KSND Tối cao đề nghị truy tố 7 bị can, trong đó có bà Châu Thị Thu Nga.
Sau khi có kết luận điều tra trên, Viện KSND Tối cao đã có văn bản yêu cầu Cơ quan Cảnh sát điều tra làm rõ 6 nội dung trong vụ án.
Đến 25/8, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã hoàn tất các nội dung điều tra bổ sung. Cơ quan điều tra vẫn bảo lưu quan điểm đề nghị truy tố 7 bị can đã nêu trong kết luận lần trước.
Về số tiền hàng trăm tỷ đồng, bà Nga khai nhận đã sử dụng 85 tỷ đồng trả cho các đơn vị ký hợp đồng một số hạng mục tại dự án B5 Cầu Diễn, Hà Nội như: Thuê đo đạc bản đồ hiện trạng, thuê thiết kế bản vẽ, khoan khảo sát địa chất công trình…; Chi 54 tỷ đồng cho ông Nguyễn Xuân Quý (đã chết); Chi 12 tỷ đồng cho Lê Hồng Cương, nguyên Phó tổng giám đốc của Housing Group; Chi 30 tỷ đồng cho ông Nguyễn Văn Tuẫn, nguyên Giám đốc Công ty HAIC; Chi 300.000USD (tương đương hơn 6 tỷ đồng) cho một doanh nghiệp bất động sản nhằm mục đích xin được điều chỉnh quy hoạch tại khu đất B5 Cầu Diễn.
————— 

Phần nhận xét hiển thị trên trang

Vô cảm tột cùng, căm phẫn tột cùng



Dạ Lữ 





























NLĐO - Trong ảnh là lễ khai giảng năm học mới 2017-2018 tại một điểm trường ở xã Thái Sơn, huyện Bảo Lâm, tỉnh Cao Bằng.

Phải chờ gần 1 tuần sau ngày toàn dân đưa trẻ đến trường, chúng tôi mới "dám" đăng tấm ảnh thật buồn này, bởi sợ làm mủi lòng ngành giáo dục.

Nhìn hình ảnh ngôi trường sơ sài nằm dựa bên núi, sân trường hẹp và lầy lội, mấy chục em ngồi xổm để khỏi ướt, chỉ lèo tèo mấy cái ghế nhỏ đủ cho vài em dùng, học sinh nghèo và nhếch nhác, giáo viên cũng chẳng khá hơn, thấy mà thương!

Hiện còn có hàng ngàn điểm trường như thế, ngay trên đất nước này, trong thế kỷ 21 văn minh, vào thời của cách mạng 4.0 mà chúng ta đang "hò hét".

Và hôm qua, 9-9, nhiều người bàng hoàng khi hay tin một giáo viên THCS ở huyện An Dương, TP Hải Phòng đã uống thuốc ngủ tự tử vì uất ức do bị chuyển trường.

Đang dạy ở trường An Đồng, cô bị chuyển về trường Quốc Tuấn cùng huyện nhưng xa, cách đó 12 km.

Cô ấy có chồng là bộ đội công tác ngoài hải đảo, một mình nuôi 3 con nhỏ nên lẽ ra phải được ưu tiên. Đằng này, sau khi nhận quyết định điều chuyển, nữ giáo viên ấy nhiều lần làm đơn xin xem xét nhưng chẳng ai nghe.

Tôi biết, trên cả nước những tuần qua, hàng ngàn giáo viên bị điều chuyển một cách bất chấp như thế. Nhiều người trong số ấy có hoàn cảnh đặc biệt éo le nên kêu cứu mà vẫn bị bỏ ngoài tai, khiến họ uất ức vô cùng.

Ngành giáo dục và chính quyền địa phương thì luôn bảo điều chuyển là đúng chủ trương, đúng quy trình; đến khi có người "chết vì tức" thì mới đem cái quy trình ấy ra coi lại.

Ở một góc nhìn khác, có thể gọi đó là sự vô cảm cũng chẳng sai.

Trở lại với tấm ảnh lễ khai giảng. Thật khó tìm kiếm sự công bằng tuyệt đối cho tất cả nhưng không có nghĩa là chấp nhận để sự thiệt thòi của trò và thầy vùng cao, vùng xa mãi kéo dài.

Bởi ở những nơi đó quan chức vẫn thừa tiền xây biệt phủ, bởi nhà chức trách còn mạnh miệng đề xuất xin hơn ngàn tỉ xây tượng đài.

Bởi vào thời gian này, Bộ Giáo dục và Đào tạo háo hức trước chương trình giáo dục của Bắc Âu, toan nhập khẩu chương trình dạy và học từ Phần Lan.

Bộ đã bác thông tin "nhập khẩu" nhưng vẫn còn nợ toàn dân về chất lượng của Chương trình VNEN đang bị nghi ngờ và nhiều nơi từ chối áp dụng.

Trong lúc hàng triệu học sinh miền núi bữa cơm còn thiếu thịt cá, quần áo không đủ ấm đi học, trường lớp còn tuềnh toàng và thầy cô giáo còn chật vật với cơm áo gạo tiền thì "cỗ máy cái" phải biết chi dùng hợp lý.

Và nhìn lại tấm ảnh trên, liên hệ với chuyện lãnh đạo OceanBank đút lót cho quan chức ngành dầu khí mỗi ông hàng chục tỉ đồng để phè phỡn chi xài cái nhân, có trường hợp mang mấy bao tải tiền đến biếu xén tận nơi, một lần nữa lại thấy nhói lòng và căm phẫn trước sự vô cảm dâng đến tột cùng.



Phần nhận xét hiển thị trên trang