Những kẻ xui xẻo sau “Cách mạng Văn hóa”

Phần nhận xét hiển thị trên trang

Hình ảnh phá hủy văn hóa truyền thống trong "Cách mạng Văn hóa"

Dưới đây là số phận của những con người từng một thời dương oai diễu võ trong lịch sử Trung Quốc thời “Cách mạng Văn hóa”. Hãy xem kết cục bi thảm của họ sau đó như thế nào…

1. Nhiếp Nguyên Từ và Khoái Đại Phú (đại biểu của Hồng vệ binh)

Là những người hưởng ứng mạnh mẽ khẩu hiệu của ông Mao Trạch Đông chống tập đoàn phe cánh của ông Lưu Thiếu Kỳ, nhưng sau khi ông Lưu Thiếu Kỳ bị hạ bệ thì 5 vị thủ lĩnh tinh thần của Hồng vệ binh bị cho vào nhà lao, sau khi Mao chết, họ bị đưa ra tuyên án.

2. Hồng vệ binh Trung học

Giương cao ngọn cờ cách mạng “tạo phản có lý,” hưởng ứng khẩu hiệu của lãnh tụ “quét sạch quỷ trâu thần rắn,” đập nát cướp sạch, hủy sứ quán, phá văn vật, phá tứ cựu, đánh Đảng ủy và Chính phủ, bắt phản đồ Bạc Nhất Ba… Sau khi ông Lưu Thiếu Kỳ vừa bị đánh đổ, sứ mệnh lịch sử vừa hoàn thành thì Mao lãnh tụ khua tay đuổi bọn trẻ con “trí não quá ít nhiệt tình có thừa” lên núi xuống làng, học tập những người mù chữ (thực chất là để giải tán không cho họ gây loạn, lớp người này sau được gọi là ‘Thế hệ bỏ đi’ vì học hành dang dở – ND). Đến nay vẫn có người không hối hận.

3. Công nhân tạo phản

Được đội lên đầu cái mũ là “ông chủ”, hôm nay phê chủ xưởng, ngày mai đấu Bí thư, hy vọng sau này chiếm giữ vai trò nghiên cứu khoa học, dạy học, thành đoàn thể văn hóa dạy cho phần tử trí thức ôi thiu. Tuy gặm bánh ngô, nhưng khi trông thấy chủ xưởng hay Bí thư gặm bánh ngô thì lòng thoải mái… Sau “Cách mạng Văn hóa” bị biến thành công dân hạng hai; khi cải cách mở cửa, vì vừa không có chuyên môn lại thiếu trình độ văn hóa nên bị loại bỏ. Nhiều người hiện nay vẫn nhớ nhung thời Cách mạng Văn hóa.

4. Vệ sĩ của lãnh tụ tối cao

Trì Quần, Tạ Tĩnh Nghi, một không bằng cấp hai không trình độ, từ cán bộ bình thường leo thẳng lên làm Hiệu trưởng Đại học, ra sức tranh quyền đoạt lợi, sau khi ông Mao qua đời cũng vào nhà lao.

5. Vương Quan Thích, Trần Bá Đạt

Ban đầu hại người, sau cùng hại mình. Xây dựng nhà tù hãm hại người khác, sau khi ông Mao chết, họ đã bị đưa vào nhà lao.

6. Tứ nhân bang, Mao Viễn Tân

Từng có thời làm mưa làm gió, dưới một người trên vạn người: ép chết Lưu Thiếu Kỳ, dọa nạt Lâm Bưu, uy hiếp Chu Ân Lai, hạ gục Đặng Tiểu Bình… Sau khi Mao Trạch Đông chết, những người này đều lần lượt vào nhà đá, sống những tháng ngày cuối đời trong chính nhà tù tăm tối mà bọn họ từng nâng niu bảo vệ.

7. Tập đoàn Lâm Bưu

Vốn được coi là kiến trúc sư của “Cách mạng Văn hóa,” oai phong lừng lẫy, nhưng rồi đắc tội với Giang Thanh và Trương Xuân Kiều, từ vị trí “người thay ca” (lên thay Mao Trạch Đông) trở thành “người cướp ca” (mưu sát Mao Trạch Đông). Cả đời giúp Mao Trạch Đông đánh chiếm thiên hạ, cuối cùng trở thành kẻ phản cách mạng.

8. Trung nông nghèo đói

Vốn muốn đánh cường hào chia ruộng đất, hệ quả của việc cắt đuôi Chủ nghĩa Tư bản là một miếng đất nhỏ nhoi chia cho mình cũng lại thuộc về ĐCSTQ, đúng là “mèo lại hoàn mèo.”

Theo Secretchina

Đối tác chiến lược và góc nhìn cuộc chiến

XUÂN DƯƠNG

(GDVN) - Quên đi trang sử bi thương, hùng tráng nhất trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc là có tội với tổ tiên, với anh linh đồng bào chiến sĩ.

Sự thật của chiến tranh vệ quốc chống xâm lược cần được đưa vào sách giáo khoaBộ Giáo dục sẽ đưa cuộc chiến tranh biên giới, hải đảo vào sách giáo khoaTướng Thước: “Ngày 17/2/1979 mãi là bài học cho các thế hệ trẻ”

Bộ phim Unbroken (không khuất phục) được chiếu trên truyền hình cáp Việt Nam vào dịp lễ tình yêu với tên dịch là Bất khuất. Unbroken là tác phẩm của nữ đạo diễn kiêm diễn viên phim hành động nổi tiếng Angelina Jolie.

Unbroken được xây dựng dựa trên câu chuyện có thật về vận động viên điền kinh Olympic người Mỹ gốc Ý Louis Zamperini (1917 – 2014).

Năm 1936, mới 19 tuổi Louis Zamperini đã tham dự Olympic Berlin ở cự ly chạy 5.000 mét.

Chiến tranh xảy ra, ông trở thành xạ thủ trên máy bay B26, máy bay hỏng động cơ rơi xuống biển, ông cùng 2 đồng đội khác lênh đênh trên biển hơn 40 ngày và bị hải quân Nhật bắt làm tù binh đưa về giam giữ trên một hòn đảo Thái Bình Dương.

Cán bộ chiến sĩ Điện Biên Phủ Ma Lù Thàng sau trận đánh 17/2/1979, chụp hình lưu niệm với Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng (Ảnh: thanhnien.com.vn)

Phim có những hình ảnh trong trại tù Louis bị cai ngục người Nhật đánh đập dã man bằng gậy tre, bị bắt lao động khổ sai, bị mua chuộc lên đài phát thanh nói lời phản chiến…

Bộ phim bị tẩy chay ở Nhật vì người Nhật cho rằng phim phản ánh không chính xác hình tượng quân đội Nhật trong các nhà tù thời chiến tranh thế giới 2 cũng như việc mô tả viên cai tù tàn ác Mutsuhiro Watanabe.

Tuy nhiên, ngoài nước Nhật, bộ phim vẫn được chào đón với nhiều nhận xét khá thẳng thắn và công bằng.

Nước Mỹ và Nhật Bản ngày nay là hai quốc gia tư bản hàng đầu thế giới, là đồng minh chiến lược gắn bó vận mệnh với nhau, song những cảnh quay trong phim không hề né tránh những hành động tàn bạo, vô nhân tính mà lính Nhật đối xử với tù binh Mỹ.

Sự thật của chiến tranh vệ quốc chống xâm lược cần được đưa vào sách giáo khoa (GDVN) - Chiến tranh biên giới Tây Nam, chiến tranh chống xâm lược phía Bắc và cuộc chiến bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ từ đất liền tới hải đảo cần được đưa vào sách.

Còn chúng ta, người Việt ngày nay nghĩ gì, nói gì về cuộc chiến chống quân xâm lược Trung Quốc trên biên giới phía Bắc năm 1979 nói riêng và lịch sử đất nước nói chung?

Dường như có sự đối xử không công bằng giữa khoa học Lịch sử với một số môn khoa học xã hội, khoa học chính trị khác.

Có lúc, có nơi với tư duy áp đặt Lịch sử không còn giữ vẹn nguyên tính chân thực vốn có của một ngành khoa học xã hội, nó chưa trở thành khoa học tuyên truyền nhưng nếu không sớm nghĩ lại, đó sẽ không còn là nguy cơ.

Sự bó buộc, định hướng có thể thấy rõ trong cả ba lĩnh vực: giáo dục lịch sử; nghiên cứu, ghi chép các sự kiện lịch sử và giải mã bí ẩn lịch sử.

Sự kiện Quốc hội phải quyết định giữ lại môn Lịch sử với tư cách là môn học độc lập vừa qua cho thấy rõ nét một quan điểm ứng xử với lịch sử.

Dù rằng đó mới chỉ là quan điểm của một số lãnh đạo ngành Giáo dục song khó có thể nói những quan điểm ấy là hoàn toàn độc lập, không bị chi phối bởi các ý kiến khác.

Từ sau năm 1975, có những sự kiện lịch sử chỉ được làm sáng tỏ khi các phương tiện truyền thông công bố các tư liệu nước ngoài, chẳng hạn số hiệu chiếc xe tăng húc đổ cổng Dinh Độc Lập năm 1975 hay sự kiện Gạc Ma 1988.

Câu chuyện vài trẻ em cho rằng Quang Trung và Nguyễn Huệ là anh em hay người dẫn chương trình Truyền hình Việt Nam khẳng định Ngô Quyền ba lần đánh quân Nguyên Mông chỉ là hệ quả của một thời kỳ mà Lịch sử không được coi trọng đúng mức.

Có những tình tiết lịch sử chỉ thấy dân gian lan truyền

Sau năm 1979, có thời kỳ báo chí trong nước đăng bài ca ngợi Đặng Tiểu Bình - người đã quyết định xua quân tấn công Việt Nam - là một nhân vật kiệt xuất.

Nhân vật ấy có thể là kiệt xuất với người Trung Quốc và thế giới nhưng không thể chối bỏ một sự thật lịch sử, rằng cuộc chiến mà ông Đặng phát động đã phá hủy toàn bộ cơ sở vật chất vùng biên giới dài 1.200 km nước ta, đã cướp đi sinh mạng hàng vạn người Việt và cũng khiến người dân Trung Quốc phải trả giá bằng sinh mạng nhiều vạn con em họ.

Xin trích một đoạn trong chương 9 - Lịch sử Sư đoàn Sao Vàng anh hùng:

“Ngày 17 tháng 2, một ngày hết sức bình thường, một ngày mà mọi người dân Việt Nam đang lao động, xây dựng đất nước trong hòa bình bỗng trở nên một cái mốc trong lịch sử chống ngoại xâm oanh liệt của đất nước. Một kẻ thù mới đã lộ rõ nguyên hình với bộ mặt thâm hiểm ghê tởm, đầy tội ác, và một cuộc chiến đấu mới lại bắt đầu với dân tộc ta”. [1]

Bộ Giáo dục sẽ đưa cuộc chiến tranh biên giới, hải đảo vào sách giáo khoa (GDVN) - Bộ GD&ĐT sẽ xem xét đưa các cuộc chiến tranh biên giới phía Bắc, phía Tây Nam, Hải chiến Hoàng Sa…vào sách giáo khoa mới với dung lượng phù hợp nhất.

Những kẻ chủ mưu gieo tội ác giết hại đồng bào ta, phá hủy làng mạc, thành phố quê hương ta phải được gọi đúng tên là tội phạm chiến tranh giống như Hitler, như Mutsuhiro Watanabe chứ không thể có cách gọi hay ứng xử khác.

Phát biểu tại Quốc hội Việt Nam, ông Tập Cận Bình nói: “Chế độ chính trị của hai nước tương đồng, lí tưởng và niềm tin giống nhau, có chung lợi ích chiến lược”. [2]

Giới lãnh đạo Trung Quốc đang níu kéo chúng ta bằng lá bài lí tưởng và niềm tin, có thật họ và chúng ta cùng chung ý thức hệ, “có chung lợi ích chiến lược”?

Mỗi cá nhân nắm quyền ở Trung Quốc đều có những quan điểm chủ đạo, chẳng hạn Mao Trạch Đông đưa chủ thuyết “Ba ngọn cờ hồng”, Đặng Tiểu Bình với học thuyết “Mèo trắng, mèo đen” và ngày nay ông Tập Cận Bình phát động thuyết “Bốn toàn diện”.

Điều này được suy ra từ phát biểu của ông Tập tại Quốc hội Việt Nam: “Xây dựng xã hội khá giả toàn diện, tiến hành cải cách sâu rộng, xây dựng quốc gia pháp trị toàn diện mọi mặt, thi hành nghiêm khắc chiến lược phát triển của Đảng”. [2]

Có thể tóm tắt bốn toàn diện của ông Tập gồm: “Xây dựng xã hội khá giả toàn diện; cải cách toàn diện; pháp trị toàn diện và đảng trị toàn diện”.

“Xã hội khá giả” là khái niệm được Đặng Tiểu Bình đề xướng từ 1979, được nhắc lại trong thời Giang Trạch Dân, Hồ Cẩm Đào, nay được nâng thành quan điểm chủ đạo, chiếm vị trí số một trong học tuyết chính trị của ông Tập.

Cần phải thấy rằng ông Tập dùng cụm từ “xã hội khá giả toàn diện” chứ không phải cụm từ  mô tả một hình thái xã hội nào khác.

Trăn trở của người lính từng qua tất cả các cuộc chiến tranh cách mạng thế kỷ XX (GDVN) - Trung tướng Đặng Quân Thụy là người đã tham gia kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ, cho tới chiến tranh biên giới Tây Nam, chiến tranh biên giới phía Bắc.

Cũng cần phải thấy rằng từ thời Đặng Tiểu Bình đến nay, Trung Quốc chưa bao giờ từ bỏ âm mưu thôn tính các nước láng giềng, đặc biệt là đối với Việt Nam, như tiêu đề một bài báo trênGiaoduc.net.vn ngày 21/2/2016: “(tên lửa) HQ-9 Trung Quốc kéo ra Hoàng Sa chủ yếu đe dọa Việt Nam”.

Chiếm đất và cướp đảo, đe dọa và lừa phỉnh, những điều ấy ai cũng biết, ai cũng thấy, vậy thì làm sao chúng ta lại có cùng ý thức hệ với họ, làm sao chúng ta có thể đồng chí hướng với họ?

Tên lửa, máy bay, tàu chiến không đáng sợ, đáng sợ là sự mất cảnh giác, là sự mơ màng về ý thức hệ, về tình anh em, đồng chí mà con cháu bậc thầy binh pháp Tôn Tử hàng ngày quảng bá.

Sự buông lỏng quản lý mấy chục năm qua đã khiến lượng người Trung Quốc sinh cơ lập nghiệp trên đất Việt tăng lên chóng mặt, phố người Hoa, nhà máy, khách sạn của người Hoa và những đứa trẻ mang hai dòng máu Hoa-Việt hiện diện khắp nơi, thậm chí ngay bên cạnh các công trình quân sự tối mật như sân bay, quân cảng...

Điều đó chẳng lẽ không nhắc chúng ta về câu chuyện đau lòng Mỵ Châu – Trọng Thủy?

Phải chăng chính vì “mơ màng” nên mới có chuyện lịch sử cuộc chiến được các nhà viết sách giáo khoa biên soạn trong 4 trang nhưng lại bị cắt xén chỉ còn lại 11 dòng?

Không thể trách các nhà khoa học, những người viết sử bởi họ không phải là người quyết định viết cái gì, bỏ cái gì.

Mỹ, Pháp,Trung Quốc… đều là đối tác chiến lược với Việt Nam, với chủ trương đối ngoại “làm bạn với các nước” sao chúng ta có thể nói nhiều về chiến thắng quân đội viễn chinh Pháp, về chiến tranh cục bộ do chính quyền Mỹ gây ra ở miền Nam mà lại chỉ có 11 dòng về cuộc chiến chống Trung Quốc xâm lược trong sách giáo khoa phổ thông? 

3 viên tân Tư lệnh Chiến khu Trung Quốc từng tham gia Chiến tranh Biên giới (GDVN) - Triệu Tông Kỳ là tổ trưởng trinh sát từng nhiều lần dẫn quân xâm nhập khu vực đóng quân của bộ đội Việt Nam và bắt cóc tù binh.

Phải chăng chính chúng ta đang tự tạo ra sự không công bằng, minh bạch trong quan hệ quốc tế, đang tự tạo ra rào cản với bè bạn muốn đến với mình?

Cần nhớ rằng cuộc kháng chiến chống Pháp kéo dài 9 năm (1945-1954), cuộc kháng chiến chống Mỹ là 21 năm (1954-1975), còn cuộc chiến chống Trung Quốc trên biên giới phía Bắc, như nhận định trên Wikipedia:

“Xung đột vũ trang tại biên giới còn tiếp diễn thêm 10 năm. Hơn 13 năm sau, quan hệ ngoại giao Việt-Trung chính thức được bình thường hóa”. [3]

Chiến tranh Việt Nam có sự tham gia của 550.000 quân Mỹ cùng với 70.000 quân đồng minh (Úc, New Zealand, Hàn Quốc, Thái Lan, Philippines). Không tính quân lực Việt Nam cộng hòa, số lính nước ngoài là 620.000 người [4].

Chiến tranh xâm lược Việt Nam, Trung Quốc huy động khoảng 600.000 quân. Có thể thấy quy mô chiến tranh biên giới 1979 không kém gì hai cuộc chiến chống Pháp và chống Mỹ.

Trận chiến được các nhà sử học quân sự thế giới đánh giá là “trận chiến ác liệt nhất, đẫm máu nhất trong các chiến dịch quân sự ở Châu Á sau thế chiến thứ 2” xảy ra vào ngày 13/7/1984 khi quân đội Việt Nam phản công tại cao điểm 1509 và 1250 trên biên giới Việt Trung. [5]

Vô tình hay có chủ ý quên đi một trong những trang sử bi thương, hùng tráng nhất trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc là có tội với tổ tiên, với anh linh đồng bào chiến sĩ đã ngã xuống suốt chiều dài biên giới phía Bắc.

Không muốn hay không dám nói đến “vì đại cục” không phải là cách ứng xử của con người văn minh với lịch sử.

Đối với kẻ có dã tâm xâm lược, một sự nhịn sẽ mang đến chín sự phiền, sự nhẫn nhịn của chúng ta không bao giờ biến kẻ xâm lược trở thành người tử tế. 

Tướng Thước: “Ngày 17/2/1979 mãi là bài học cho các thế hệ trẻ” (GDVN) - Trung tướng Nguyễn Quốc Thước bày tỏ, chúng ta không bao giờ muốn gây hận thù dân tộc, nhưng chúng ta phải tôn trọng lịch sử.

Các căn cứ quân sự Trung Quốc đang hình thành ở Hoàng Sa, Trường Sa sẽ chỉ là bước khởi đầu cho việc chặn con đường ra biển của người Việt.

Người viết cho rằng, đối xử một cách đàng hoàng với tất cả các quốc gia là cách hành xử tốt nhất để thêm bạn bớt thù.

Một đối tác tin cậy bao giờ cũng tốt hơn một người bạn xấu tính.

Người viết có một kiến nghị, đã đến lúc cần phải tổ chức nghiên cứu, biên soạn cuốn “Việt Nam - dấu ấn lịch sử thế kỷ 20”.

Một ấn phẩm chính thức của nhà nước về cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại của dân tộc chống bốn kẻ thù mạnh nhất thế giới Pháp, Nhật, Mỹ, Trung Quốc.

Việc đưa các sự kiện lịch sử vào sách giáo khoa chỉ nên xem là một bộ phận trong công trình biên soạn này.

Bỏ ra số tiền lớn biên soạn các cuốn sách về văn hóa để ngay sau đó bán sách như giấy vụn, chẳng lẽ chúng ta lại không có kinh phí cho việc nghiên cứu lịch sử đất nước?

Từ câu chuyện Bí thư và Chủ tịch Hà Nội cùng xuống ruộng cấy lúa đầu xuân 2016, nếu một ngày nào đó nhân dân được nhìn thấy hình ảnh các vị lãnh đạo cấp cao cùng thắp nén nhang trước anh linh các liệt sĩ đã ngã xuống bảo vệ biên cương Tổ quốc, người viết tin rằng đó sẽ là hình ảnh xúc động mãi mãi lưu vào sử sách.

Tài liệu tham khảo:

 [1]http://kilopad.com/Tieu-su-Hoi-ky-c12/doc-sach-truc-tuyen-lich-su-su-doan-sao-vang-b3580/chuong-9-t135644

[2]http://www.bbc.com/vietnamese/vietnam/2015/11/151107_xi_jinping_vn_speech_complete

[3]https://vi.wikipedia.org/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi_Vi%E1%BB%87t-Trung,_1979

[4]http://vietbao.vn/The-gioi/Chien-tranh-Viet-Nam-nhin-tu-phia-My/40076626/159/

[5] www.bbc.com/vietnamese/vietnam/2015/.../150713_laoshan_anniversar

Chủ nghĩa Marx-Lenin

K.G

Vì sao không phải là chủ nghĩa Marx-không-Lenin? Hoặc vì sao không phải là chủ nghĩa Marx-Engels khi Engels mới là người đồng chí, người bạn suốt đời của Marx, người đồng tác giả của Tuyên ngôn Cộng sản? Hoặc vì sao không phải là chủ nghĩa Lenin-không-Marx?

Mà lại là chủ nghĩa Marx-Lenin?

Người đẻ ra khái niệm chủ nghĩa Marx-Lenin là Joseph Stalin, người kế nhiệm Lenin điều hành Liên Xô sau khi ông này mất. Nghĩa là ông này lấy một tí chủ nghĩa Marx, một tí chủ nghĩa Lenin, rồi trộn lại với nhau chăng? Cụ thể thì tôi không có rành vì chưa có hân hạnh được đọc tác phẩm nào của Stalin. Chỉ biết là trên trang Wikipedia này có nói là việc ổng có thiệt đi theo cái lý thuyết mà ổng tổng kết lại không thì không có được rõ lắm.

Nói vậy cũng có nghĩa là tư tưởng của ông Marx với ông Lenin là khác nhau. Khác nhau cụ thể như thế nào thì tôi cũng không có rành vì cũng chưa có hân hạnh đọc tác phẩm nào của Lenin. Chỉ biết là trên trang Wikipedia kể trên nói đại ý là Lenin bác bỏ dân chủ tư sản, coi là dân chủ nửa vời, mà phải dân chủ vô sản mới là dân chủ triệt để – mà về cách làm thì nhất định là phải tập trung dân chủ mới được, nghĩa là bàn gì thì bàn nhưng hành động là phải thống nhất. Chà, càng đọc càng thấy quen thuộc quá trời.

Có lẽ Stalin gọi là chủ nghĩa Marx-Lenin là có ý muốn ghi nhận (hoặc nhấn mạnh, hoặc dựa hơi) nền tảng Marxist của chủ nghĩa Lenin, chớ thật ra với một loạt các lý thuyết mà Lenin đẻ ra thì ta cứ gọi là chủ nghĩa Lenin cũng xứng đáng quá chớ. Ví dụ như ông Mao Trạch Đông cũng lấy nền tảng là chủ nghĩa Marx-Lenin rồi biến tấu tiếp, người ta vẫn gọi tư tưởng của ổng là chủ nghĩa Mao (Maoism) như thường, chớ mà lại nối dài thành chủ nghĩa Marx-Lenin-Mao thì thật khổ đám người đi học quá.

Trong mấy ông kể trên thì quả thật tôi mới đọc một ít Marx và Engels nên chả dám bàn luận gì nhiều. Nhưng thôi hiểu biết ít lòng nhiều, chả lẽ đảng họp mà nhân dân lại không nói gì lại có người bảo là thờ ơ với tình hình đất nước, nên mạnh dạn buôn lấy vài dòng vậy.

Tiện thể thì giới thiệu mấy bài viết về Karl Marx nha:

Karl Marx: một nhà nhân văn lãng mạn

Chân dung một Karl Marx đời thực

Karl Marx dẫn đầu cuộc nổi dậy chống lại chủ nghĩa tư bản

Và một tin bên lề: Leonardo DiCaprio sắp hóa thân thành Lenin trên màn ảnh (ảnh minh họa lấy từ trang này đó).

Tin bổ sung: Jennifer Lawrence thì sắp hóa thân thành Marita, một nyc của Fidel Castro.

Khi nào các lãnh tụ Marx-Le của ta mới lên phim Hollywood nhỉ??

Phần nhận xét hiển thị trên trang

KHÔNG THỂ RA KHƠI VỚI CÁNH BUỒM RÁCH

 by Khac Giang 

Không ai ra biển với cánh buồm rách mà hy vọng đi được xa và thu hoạch được nhiều cá, đặc biệt khi biển lớn, sóng nhiều nhưng những khuyết tật trên cơ thể chưa được chữa lành.

Vào thời điểm này cách đây 9 năm trước, nhiều người Việt, trong đó có tôi, hết sức hào hứng với thông tin Việt Nam gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).

Cùng với việc bình thường hoá quan hệ thương mại với Mỹ (PNTR) hai năm trước đó, tâm lý chung của người dân là Việt Nam sắp trở thành một “con rồng châu Á”, đuổi kịp các nước trong khu vực rồi tiệm cận các nước Bắc Á trong thời gian không xa. Mọi chuyện, tất nhiên, xảy ra không như ý muốn sau đó với lạm phát phi mã, khủng hoảng kinh tế, và những scandal vỡ nợ của nhiều doanh nhiệp nhà nước.

Cơ hội đổi đời hiếm có

Mùa xuân năm nay, chúng ta lại đón nhận một tin vui về hội nhập, khi Việt Nam chính thức ký kết Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP). Cũng giống như WTO, TPP rõ ràng là cơ hội “đổi đời” hiếm có. Các nước tham gia TPP chiếm gần 40% kim ngạch xuất khẩu và 23% kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam, chưa kể đến hàng loạt các thị trường tiềm năng khác mà hàng hoá nước ta có thể tiếp cận mà hầu như không gặp bất kỳ rào cản nào.

TPP sẽ không phải là thần dược, tự động đưa Việt Nam ra tầm cao mới như mong đợi, song cũng là cơ hội hiếm có để chúng ta bơi ra biển lớn. Ảnh minh họa:  Ngọc Trinh.

Nhưng điều đáng để chờ đợi hơn từ TPP có lẽ không nằm ở buôn bán. Trong 30 chương của TPP, chỉ có 9 chương là trực tiếp liên quan đến thương mại, còn lại chủ yếu điều chỉnh các vấn đề liên quan đến thể chế như doanh nghiệp nhà nước, chống tham nhũng, cải cách hành chính và thậm chí là việc mua sắm của các chính phủ. Chính vì vậy, tôi cho rằng TPP, với những ràng buộc rất chặt chẽ, sẽ có ảnh hưởng tích cực hơn nhiều so với WTO.

Sẽ khó để hy vọng TPP là thần dược, tự động đưa Việt Nam lên “tầm cao mới” như nhiều người mong đợi.

Mọi việc dù sao vẫn đều phụ thuộc vào chính mình: “Không ai ra ra biển với cánh buồm rách mà hy vọng sẽ đi được xa và thu hoạch được nhiều cá”.

Thêm vào đó, nếu như cải cách thể chế chỉ là một yêu cầu gần như tự nguyện trong WTO, thì với TPP đó là điều kiện bắt buộc cho các bên ký kết.

Như vậy, dù muốn hay không, khi tham gia hiệp định thương mại có tham vọng “viết lại luật chơi toàn cầu”, cải cách thể chế chắc chắn sẽ phải được đẩy nhanh ở Việt Nam, chứ không thể bước được bước không như chúng ta vẫn làm trong 10 năm gần đây. Với sự tiến bộ của nền kinh tế và xã hội nói chung, đây chính là ngoại ứng tích cực mà TPP sẽ mang lại.

Những nút thắt thể chế

Tất nhiên, nếu chỉ chờ những quy định của TPP buộc chúng ta phải thay đổi, Việt Nam sẽ chịu thiệt do mất đi tính chủ động của người đi trước, cũng như chậm chân hơn trong việc tương thích với hệ thống chung của cả khối.

Mức độ tôn trọng và thực thi pháp quyền ở một số nước Châu Á. Nguồn: World Bank 2014 .

Do đó, theo tôi, điều cần làm nhất của Việt Nam trong ngắn và trung hạn là đẩy mạnh cải cách thế chế theo những chủ đề yêu cầu của TPP trong giai đoạn hiệp định này chưa có hiệu lực thực thi, tức trong vòng 2 năm tới. Để chuẩn bị sẵn sàng cho cuộc chơi này, có bốn nút thắt cần phải ưu tiên “gỡ rối”: cải cách hành chính, hoàn thiện hệ thống pháp quyền, và tiếp tục cải cách doanh nghiệp nhà nước.

Về cải cách hành chính, Việt Nam đang ở trong giai đoạn 3 (2011-2020) của quá trình được bắt đầu từ Đại hội Đảng lần VI (1986). Mặc dù đạt được nhiều thành tựu nhất định, quá trình cải cách này đang bị chững lại trong vài năm trở lại đây.

Theo đánh giá của Bộ Nội vụ qua chỉ số PAR Index, tiến độ cải cách hành chính để nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước còn chậm. Giá trị trung bình PAR INDEX 2014 của 19 bộ, cơ quan ngang bộ đạt 76,99%, thấp hơn so với năm 2013 (77,25%).

Về xây dựng bộ máy pháp quyền, liên quan đến vấn đề minh bạch thông tin và chống tham nhũng trong Chương 26 của TPP, Việt Nam cũng chưa cải thiện được nhiều. Xét về khung pháp lý, Luật Tiếp cận Thông tin, công cụ rất hiệu quả ở nhiều quốc gia để chống tham nhũng, chưa được thông qua. Điều này dẫn đến tình trạng việc công khai, minh bạch hoá thông tin, và trách nhiệm giải trình của cơ quan công quyền vẫn là những điều xa lạ với người Việt.

Theo Chỉ số Hiệu quả Quản trị và Hành chính công cấp tỉnh (PAPI) do UNDP thiết lập, trung bình chỉ có 8 trong số 100 người biết đến, đã đọc và tin tưởng các thông báo công khai về ngân sách ở địa phương mình. Khoảng 12% người được khảo sát cho biết họ phải hối lộ để được phục vụ ở bệnh viện, và 30% những người có con đang học tiểu học nói rằng họ phải hối lộ.

Ngoài ra, World Bank cho rằng Việt Nam có mức độ tôn trọng và thực thi pháp quyền rất thấp so với các quốc gia khác trong khu vực (xem biểu đồ dưới). Trong giai đoạn 1996-2015, tiến bộ về thực thi pháp quyền của Việt Nam tiến bộ không đáng kể và ở dưới ngưỡng trung bình (44/100 điểm trong năm 2014).

Số lượng DNNN cổ phần hoá qua các năm, 1992-2015.

Cải cách doanh nghiệp nhà nước là một “hòn đá tảng” khác với Việt Nam. DNNN dù chỉ chiếm hơn 1% số lượng, nhưng vẫn nắm đến 51,3% nguồn vốn xã hội. Tổng tài sản của doanh nghiệp nhà nước bằng khoảng 80% GDP, cao hơn rất nhiều so với mức của các quốc gia OECD và hầu hết các nền kinh tế mới nổi (thường ở dưới 15%). Đáng lo ngại hơn, tiến trình cổ phần hoá DNNN (nhìn biểu đồ dưới) có vẻ như đang chững lại.

Việc văn kiện Đại hội Đảng XII vừa qua tiếp tục ưu tiên cải cách DNNN, phân tách rõ ràng DNNN vì mục đích công cộng và kinh doanh, là một nhân tố chính trị thuận lợi để quá trình cổ phần hoá và sắp xếp lại các doanh nghiệp được thực hiện nhanh hơn. Tuy nhiên, điều khó là số DNNN còn lại cần cổ phần hoá là những “miếng xương khó nhằn”, hoặc là những doanh nghiệp lớn, tạo ra nhiều lợi nhuận như MobiFone, Vietnam Airlines, hoặc là những doanh nghiệp đang chìm trong nợ và tự tái cơ cấu như Vinalines.

9 năm sau bước “hội nhập 1.0” với WTO, chúng ta lại đang đối diện với ngưỡng cửa hội nhập 2.0 khi gia nhập TPP. Biển lớn hơn, sóng gió nhiều hơn, nhưng những khuyết tật trên cơ thể thì chưa chữa lành được bao nhiêu, sẽ khó để hy vọng TPP là thần dược, tự động đưa Việt Nam lên “tầm cao mới” như nhiều người mong đợi. Mọi việc dù sao vẫn đều phụ thuộc vào chính mình: “Không ai ra biển với cánh buồm rách mà hy vọng sẽ đi được xa và thu hoạch được nhiều cá”.

Bài đăng trên Zing

http://news.zing.vn/TPP-Khong-the-ra-khoi-voi-canh-buom-rach-post624564.html

Phần nhận xét hiển thị trên trang

Những thủ đoạn tinh vi của Trung Quốc ở Biển Đông

Tờ South China Morning Post Hồng Kông ngày 23/2 đăng bài viết của Michael Tim – nhà phân tích các vấn đề quốc tế Czech bàn về thủ đoạn “cắt xúc xích” của Chính phủ Trung Quốc ở Biển Đông.

Hệ thống tên lửa phòng không tầm xa HQ-9 Trung Quốc

Theo bài viết, năm 2009, Chính phủ Trung Quốc đã gửi một công hàm lên Liên Hợp Quốc, sử dụng “đường chín đoạn” để đưa ra yêu sách vô lý và bất hợp pháp: đòi độc chiếm Biển Đông. Điều này tiếp tục làm leo thang căng thẳng khu vực, tình hình Biển Đông sau đó đã có nhiều thay đổi.

Gần đây, Trung Quốc đã triển khai (bất hợp pháp) hệ thống tên lửa đất đối không HQ-9 ở đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa (Đà Nẵng, Việt Nam) đánh dấu một diễn biến mới làm xấu đi quan hệ giữa Trung Quốc với các bên khác có yêu sách và lợi ích ở Biển Đông.

Hệ thống tên lửa phòng không này rõ ràng nhằm đối phó các mục tiêu trên không như máy bay, tên lửa của các bên liên quan trong khu vực, có thể đe dọa nghiêm trọng tự do và an toàn hàng không. Tuy nhiên, hiệu quả của hệ thống này đến đâu thì còn chưa rõ và thực ra hệ thống này cũng dễ bị tiêu diệt.

Về tương quan lực lượng, Trung Quốc có ưu thế trong việc thách thức các đối thủ tồn tại bất đồng lợi ích, bởi vì Việt Nam và Philippines đều là những nước nhỏ hơn. Trong khi đó Mỹ chủ yếu quan tâm đến tự do đi lại ở Biển Đông, cho dù Philippines là đồng minh của Mỹ.

Hình ảnh vệ tinh cho thấy, Trung Quốc sắp hoàn thành xây dựng bất hợp pháp radar cao tần ở đá Châu Viên thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam

Để chống lại yêu sách bành trướng của Trung Quốc, Mỹ đã triển khai hoạt động đảm bảo tự do hàng hải hàng không trên Biển Đông. Nhưng điều đáng bàn lại là Mỹ có thể triển khai đến mức độ nào mới có thể làm cho Bắc Kinh phải cân nhắc lại cách làm của họ? Nếu Mỹ chỉ hành động chiếu lệ càng chỉ tạo cớ cho Bắc Kinh “tạo cớ” đẩy mạnh quân sự hóa Biển Đông.

ASEAN hoàn toàn không làm cho Trung Quốc quá đau đầu. Có một thủ đoạn nham hiểm của Bắc Kinh là đã chia rẽ ASEAN trong vấn đề Biển Đông rất “thành công”. Trung Quốc đã lợi dụng vai trò ảnh hưởng của họ ở một số nước thành viên của khối như Campuchia.

Trung Quốc hầu như đã sẵn sàng hơn trong việc chấp nhận hy sinh “hình tượng tích cực” để đổi lấy duy trì lợi ích chính trị thực dụng.

Chính phủ Trung Quốc cũng đã áp dụng một thủ đoạn được thiết kế tinh vi, đó là tăng cường hiện diện mạnh mẽ. Trung Quốc thường lợi dụng ngư dân để hỗ trợ, sử dụng hải cảnh (chứ không phải hải quân) để tiến hành tuần tra vùng biển họ nhảy vào tranh chấp.

Trung Quốc tìm cách xây dựng bất hợp pháp các công trình hạ tầng cơ sở để triển khai lực lượng khi cần. Họ xây dựng các đảo nhân tạo ở 7 thực thể ngoài Trường Sa (chiếm đóng bất hợp pháp của Việt Nam từ năm 1988, 1995 đến nay) có thể làm thay đổi quy tắc.

Hình ảnh vệ tinh cho thấy, Trung Quốc sắp hoàn thành xây dựng bất hợp pháp radar cao tần ở đá Châu Viên thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam

Bắc Kinh triển khai hệ thống tên lửa phòng không, máy bay chiến đấu hoặc tên lửa chống hạm đã cho thấy họ đã tạo ra được thế bố trí binh lực mới nhờ những công trình xây dựng bất hợp pháp này.

Như vậy, thủ đoạn “cắt xúc xích” của Trung Quốc là thông qua các biện pháp “sẽ không gây ra phản ứng mạnh mẽ” (từ đối phương) để thúc đẩy yêu sách, nhưng về tổng thể “sẽ làm thay đổi tình hình theo ý đồ của Trung Quốc”. Thủ đoạn của Trung Quốc rất tinh vi, khó mà ứng phó.

Mục tiêu của cách làm này không phải là tạo ra đối đầu, mà là “tạo ra sự thực đã rồi”. Bắc Kinh xây dựng đảo nhân tạo thì Mỹ dùng hành động tự do hàng hải để đáp trả. Bắc Kinh triển khai tên lửa phòng không thì Mỹ hoặc đối tác của họ ngoài triển khai nhiều hơn các hành động tự do hàng hải, thì chưa thấy họ có phản ứng nào khác.

Ngoài ra, gần đây tàu Trung Quốc cũng đã xuất hiện ở vùng biển vịnh Borneo của Malaysia. Động thái này cho thấy, Chính phủ Trung Quốc có thể muốn sử dụng thủ đoạn “cắt xúc xích” với các yêu sách mới ở khu vực này.

Trung Quốc sẽ phải đối mặt với phán quyết của Tòa trọng tài thường trực Liên hợp quốc

Đến nay, cách làm của Bắc Kinh hầu như rất kín kẽ. Tuy nhiên, điều lo ngại của họ chính là kết quả cuối cùng của vụ kiện Biển Đông do Philippines đưa ra tại Tòa Trọng tài Thường trực của Liên Hợp Quốc.

Trung Quốc mặc dù bác bỏ quyền thụ lý của Tòa, tuyên bố tránh né phán quyết, nhưng sự thực là phán quyết sẽ được đưa ra và Trung Quốc sẽ không thể làm cho nó mất đi.

Đáng chú ý, Mỹ đã mạnh mẽ yêu cầu Trung Quốc phải tuân thủ kết quả phán quyết của tòa trọng tài, nếu không, Trung Quốc sẽ phải trả giá đắt.

Theo GDVN

Phần nhận xét hiển thị trên trang